Cơ chế giá trần sẽ giúp các doanh nghiệp kinh doanh xăng dầu cải thiện lợi nhuận
Nghị định mới về kinh doanh xăng dầu được Chứng khoán Vietcap ước tính giúp Tập đoàn Xăng Dầu Việt Nam (Petrolimex) và Tổng công ty Dầu Việt Nam (PVOIL) cải thiện biên lợi nhuận từ hoạt động kinh doanh, phục hồi về mức trước đại dịch Covid-19, tương đương các doanh nghiệp cùng khu vực.
![]() |
Cơ chế giá trần linh hoạt giúp cải thiện lợi nhuận
Dự thảo Nghị định thay thế Nghị định 83-2014/NĐ-CP của Chính phủ về kinh doanh xăng dầu và các Nghị định sửa đổi, bổ sung Nghị định 83-2014/NĐ-CP lần thứ 4 được đưa ra có nhiều điểm tương tự với dự thảo lần thứ 3 về cơ chế định giá.
Điều này nhằm tạo điều kiện cho các nhà phân phối xăng dầu có thể tự định giá, điều chỉnh chi phí kinh doanh và lợi nhuận định mức hàng năm dựa trên chỉ số giá tiêu dùng (CPI) của Việt Nam và giảm bớt các khâu trung gian trên thị trường.
Đây là thay đổi đáng kể so với quy định hiện hành, khi chi phí này không thay đổi từ năm 2015 đến năm 2022, mặc dù chi phí tăng cao. Việc điều chỉnh hàng năm theo CPI sẽ giúp bù đắp tốt hơn các chi phí kinh doanh thực tế đối với các nhà phân phối xăng dầu.
Các nhà phân phối xăng dầu Việt Nam có biên lợi nhuận từ hoạt động kinh doanh thấp hơn so với các đối thủ trong khu vực. Khảo sát 19 công ty ở các quốc gia, gồm: Thái Lan, Malaysia, Philippines, Trung Quốc và Hàn Quốc nhận thấy rằng các quốc gia này có 3 cơ chế định giá chính: Giá thị trường, giá cơ sở (giá cố định) và giá trần.
Từ năm 2015-2023, doanh nghiệp xăng dầu tại các quốc gia áp dụng cơ chế giá thị trường hoặc giá trần có biên lợi nhuận từ hoạt động kinh doanh trung bình lần lượt đạt 3,0% và 3,6%, trong khi Petrolimex có biên lợi nhuận từ hoạt động kinh doanh trung bình là 2,1% và PVOIL là 0,6%. Sự chênh lệch này chủ yếu đến từ cơ chế giá thị trường, cho phép các nhà phân phối chuyển toàn bộ chi phí đầu vào và chi phí kinh doanh cho người tiêu dùng.
Hệ thống giá trần của Trung Quốc cũng hỗ trợ nhờ việc xem xét tất cả các thành phần để tính giá bán lẻ một cách chính xác định kỳ 10 ngày, phản ánh chi phí thực tế. Các nhà phân phối xăng dầu của Malaysia hưởng lợi từ việc chính phủ kiểm soát, mặc dù chính phủ quốc gia này ấn định giá cơ sở với biên lợi nhuận từ hoạt động kinh doanh là khoảng 3% trong giai đoạn trên.
Ngược lại, hệ thống giá cơ sở của Việt Nam, với chi phí kinh doanh đi ngang từ năm 2014-2022 và việc điều chỉnh chậm đã tạo áp lực lên lợi nhuận của các nhà phân phối xăng dầu trong nước cả trước và sau đại dịch.
|
Dự thảo Nghị định Kinh doanh xăng dầu lần thứ 4 có 2 thay đổi chính, gồm: Thứ nhất, Quỹ Bình ổn giá xăng dầu (PSF) sẽ do Chính phủ quản lý, thay vì vẫn do các nhà phân phối xăng dầu quản lý. Bộ Tài chính sẽ giám sát PSF và đảm bảo việc chuyển giao quỹ này vào ngân sách Nhà nước. Thứ hai, khoản mục “premium”, một thành phần của giá cơ sở/giá trần chi tiết sẽ được xem xét 3 tháng một lần thay vì 7 ngày như trong dự thảo trước đó.
Nghị định mới dự kiến được thông qua vào cuối năm 2024 và có hiệu lực từ đầu năm 2025 sẽ cho phép các nhà phân phối xăng dầu tự định giá và chuyển từ cơ chế giá cơ sở sang cơ chế giá trần.
Chứng khoán Vietcap kỳ vọng cơ chế giá trần linh hoạt sẽ cải thiện biên lợi nhuận cho các nhà phân phối xăng dầu, đạt từ 2,1% đối với của Petrolimex và PVOIL, phục hồi về mức trước đại dịch Covid-19 và có thể tăng lên, tiệm cận với biên lợi nhuận từ hoạt động kinh doanh của các công ty cùng ngành trong khu vực.
Giảm bớt các khâu trung gian
Việt Nam có hơn 30 thương nhân đầu mối, trong đó 2 doanh nghiệp lớn nhất (Petrolimex và PVOIL) chiếm hơn 63% thị phần. 6 công ty hàng đầu chiếm tổng cộng 79% thị phần: Petrolimex, PVOIL, Thalexim, Saigon Petro, Petimex, Mipec. Petrolimex và PVOIL là những nhà phân phối xăng dầu hoạt động hiệu quả nhất trên thị trường xăng dầu Việt Nam, chiếm ưu thế nhờ mạng lưới rộng khắp và sản lượng bán vượt trội.
Nghị định mới về kinh doanh xăng dầu sẽ nhằm giảm bớt các khâu trung gian, điều này sẽ giúp Petrolimex và PVOIL tăng sản lượng bán. Trong 3 năm qua, số lượng thương nhân đầu mối giảm từ 38 xuống 34 và có thể giảm còn 10 (theo kế hoạch của Bộ Công Thương). Số lượng thương nhân phân phối cũng giảm từ 500 xuống còn 300-400. Xu hướng này sẽ tiếp tục diễn ra khi Chính phủ tăng cường giám sát.
|
Điều này chủ yếu hướng đến mục tiêu đảm bảo chi phí hợp lý cho người tiêu dùng cuối và đảm bảo chất lượng sản phẩm xăng dầu. Dự thảo đề xuất tinh gọn chuỗi cung ứng xăng dầu từ 3 tầng xuống còn 2 tầng bằng cách: Các thương nhân phân phối không còn được phép mua chéo lẫn nhau (tương ứng sẽ không có thị trường thứ cấp) và chỉ được mua từ thương nhân đầu mối; Các thương nhân bán lẻ chỉ có thể mua từ một thương nhân đầu mối hoặc thương nhân phân phối duy nhất.
Chứng khoán Vietcap cho rằng, các yếu tố này sẽ tác động tích cực đến lợi nhuận của Petrolimex và PVOIL tăng trưởng ở mức 2 chữ số mỗi năm trong giai đoạn 2024-2028. Điều này được thúc đẩy bởi sự gia tăng đáng kể trong chi phí kinh doanh và lợi nhuận định mức vào giữa năm 2023 và giữa năm 2024 và dự kiến sẽ tiếp tục tăng trong những năm tới để phù hợp với CPI Việt Nam.
Trước đó, chi phí kinh doanh và lợi nhuận định mức được giữ ổn định trong giai đoạn 2014-2022 mặc dù lương, chi phí vận chuyển và chi phí quản lý tăng, dẫn đến biên lợi nhuận từ hoạt động kinh doanh/lít xăng dầu của Petrolimex và PVOIL giảm mạnh.
Dự báo chi phí kinh doanh và lợi nhuận định mức của toàn ngành sẽ tăng 2,0%/năm (tương đương 30 đồng/lít/năm) trong giai đoạn 2025-2028, so với CPI dự kiến của Việt Nam là 3-4%/năm trong những năm tới.
Cảng hàng không Quảng Trị tăng tốc về đích, đợt tuyển dụng đầu tiên thu hút hàng trăm ứng viên
Đợt tuyển dụng nhân sự đầu tiên của Cảng hàng không Quảng Trị đã thu hút gần 300 hồ sơ ứng tuyển, mở ra cơ hội nghề nghiệp mới cho người lao động địa phương…
PV Power nâng hơn 342% mục tiêu lợi nhuận, vượt kế hoạch năm sau 9 tháng
PV Power nâng mục tiêu lợi nhuận sau thuế năm 2026 tăng 342,4% so với kế hoạch ban đầu. Sau 9 tháng, doanh nghiệp ghi nhận gần 6.899 tỷ đồng lợi nhuận sau thuế, vượt...
Đầu tư CMC chốt ngày trả cổ tức cổ phiếu 17% sau khi giảm mạnh từ mức 35%
Đầu tư CMC chốt ngày để trả cổ tức năm 2025 bằng cổ phiếu, tỷ lệ thực hiện giảm từ 35% xuống 17% do nguồn lợi nhuận trên báo cáo tài chính kiểm toán năm...
Cảng Phước An dự kiến lập công ty con vốn 500 tỷ đồng
Cảng Phước An dự kiến lập công ty con vốn 500 tỷ đồng, hoạt động trong lĩnh vực cảng biển, logistics và khu công nghiệp.
AMY Grupo lên HOSE ngày 20/11, vốn hóa gần 7.900 tỷ đồng
Cổ phiếu AMY sẽ giao dịch trên HOSE từ ngày 20/11/2026 với giá tham chiếu 48.900 đồng/cổ phiếu. Trước khi lên sàn, AMY Grupo đã hoàn tất đợt IPO, huy động gần 787,3 tỷ đồng.
Tập đoàn Hoà Phát của tỷ phú Trần Đình Long tiếp tục "đổ" tiền vào mảng năng lượng tái tạo
Sắp tới, Tập đoàn Hoà Phát sẽ chi gần 650 tỷ đồng để thành lập Công ty Năng lượng tái tạo, trong bối cảnh doanh nghiệp này liên tục có động thái mở rộng…
Hòa Phát rót gần 650 tỷ đồng thành lập công ty năng lượng tái tạo
Tập đoàn Hòa Phát (HoSE: HPG) thông qua việc góp 649,87 tỷ đồng, tương đương 99,98% vốn điều lệ, để thành lập Công ty cổ phần Năng lượng tái tạo Hòa Phát...
Taseco Land hạ gần 30% kế hoạch doanh thu năm 2026
Taseco Land điều chỉnh giảm gần 30% kế hoạch doanh thu và 27,9% mục tiêu lợi nhuận sau thuế năm 2026. Lợi nhuận sau thuế 9 tháng của doanh nghiệp vẫn tăng hơn 80% so...
Tập đoàn Hà Đô hoàn thành 53% kế hoạch lợi nhuận cả năm sau 9 tháng
Trong quý III/2026, Tập đoàn Hà Đô ghi nhận lợi nhuận sau thuế đạt 228 tỷ đồng. Lũy kế 9 tháng, lãi sau thuế tăng nhẹ 8% so với cùng kỳ, đạt hơn 614 tỷ...
Bia Sài Gòn – Miền Trung chốt tạm ứng cổ tức tiền mặt 20%
Bia Sài Gòn – Miền Trung chốt ngày 25/11 để tạm ứng cổ tức tiền mặt tỷ lệ 20%, dự kiến chi gần 60 tỷ đồng. Trong 9 tháng đầu năm 2026, doanh thu thuần...
Taseco Airs tạm ứng cổ tức 20%, lãi 9 tháng tăng 30%
Taseco Airs chốt ngày 19/11 đăng ký cuối cùng để tạm ứng cổ tức năm 2026 bằng tiền mặt, dự chi gần 108 tỷ đồng. Sau 9 tháng, doanh nghiệp ghi nhận lợi nhuận sau...
Nhà Khang Điền (KDH): Nhóm VinaCapital liên tục nâng sở hữu, nhóm Dragon Capital lại bán ra
Nhóm quỹ đầu tư VinaCapital vừa hoàn tất mua vào hàng chục triệu cổ phiếu KDH của Nhà Khang Điền để gia tăng tỷ lệ sở hữu…
Dược Hậu Giang sắp chi hơn 780 tỷ đồng tạm ứng cổ tức
Với hơn 130,7 triệu cổ phiếu đang lưu hành, Dược Hậu Giang dự kiến phải chi hơn 784 tỷ đồng cho đợt tạm ứng cổ tức này…
Cao su Đồng Phú trả cổ tức tiền mặt 14%, lãi 9 tháng tăng 49%
Cao su Đồng Phú chốt ngày 16/11 đăng ký cuối cùng để trả cổ tức năm 2025 bằng tiền mặt, tỷ lệ 14%, dự kiến chi gần 122 tỷ đồng. Trong 9 tháng đầu năm...
VLXD Biên Hòa tạm ứng cổ tức 25%, lãi 9 tháng tăng 182%
VLXD Biên Hòa chốt tạm ứng cổ tức tiền mặt tỷ lệ 25%, dự chi gần 117 tỷ đồng. Lũy kế 9 tháng năm 2026, doanh nghiệp lãi ròng gần 566 tỷ đồng, tăng 182%...
PNJ muốn thoái toàn bộ 65% vốn tại An Tín sau 8 tháng thành lập
PNJ từng phê duyệt góp 32,5 tỷ đồng để thành lập CTCP Giải pháp Tài sản An Tín hồi đầu năm. Đến nay chưa đầy 8 tháng, doanh nghiệp thông qua chủ trương thoái toàn...
PJICO lãi 9 tháng tăng 10%, tiền gửi ngân hàng vượt 5.000 tỷ đồng
Lợi nhuận trước thuế quý III/2026 của PJICO tăng gần 20% so với cùng kỳ. Sau 9 tháng, lợi nhuận tài chính tăng gần 55% trong khi biên lợi nhuận bảo hiểm thu hẹp, với...
REE muốn mở rộng hệ sinh thái cơ điện thông qua M&A
Trước nhu cầu công việc gia tăng mạnh, Công ty CP Cơ điện lạnh (HoSE: REE) đang hướng tới mở rộng năng lực thi công của REE M&E thông qua sáp nhập thêm các doanh nghiệp nhỏ.
TCBS dự kiến rót gần 1.100 tỷ đồng vào TCEX, hướng tới vốn điều lệ 10.000 tỷ đồng
Công ty Cổ phần Chứng khoán Kỹ Thương (TCBS) phê duyệt phương án mua cổ phần tại TCEX với tổng giá trị tối đa gần 1.100 tỷ đồng, đáp ứng các...



























