Đề xuất chỉ duy nhất VNA bay quốc tế giai đoạn đầu

Cục Hàng không Việt Nam đề xuất chỉ định duy nhất Vietnam Airlines thực hiện các chuyến bay quốc tế trong giai đoạn đầu.

Cục Hàng không Việt Nam vừa trình phương án khôi phục đường bay quốc tế gửi tới Bộ GTVT. Theo đó, Cục hàng không kiến nghị, trong giai đoạn đầu, với tần suất khai thác chỉ 1 chuyến/tuần nhằm sử dụng hiệu quả nhân lực (phi công, tiếp viên) đang thực hiện các chuyến bay quốc tế đưa công dân về nước do Bộ Ngoại giao xây dựng và, VNA được chỉ định là hãng bay duy nhất thực hiện các chuyến bay này.

VNA được chỉ định là hãng bay duy nhất bay quốc tế giai đoạn đầu. Ảnh: LĐO

"Sau khi dịch bệnh được khống chế và các bên tăng tần suất, số đường bay thì tiếp tục xem xét chỉ định các hãng hàng không khác", tờ Người lao động dẫn nguồn văn bản của Cục hàng không cho biết.

Đề xuất của Cục hàng không đưa ra trong bối cảnh toàn ngành hàng không đều bị ảnh hưởng nặng nề do tác động của dịch Covid-19, đặc biệt là lệnh dừng bay quốc tế cũng như chỉ khai thác vài chuyến trên trục bay nội địa khiến các hãng bay trong nước lao đao.

Cụ thể, Vietnam Airlines là hãng ghi nhận lỗ cao nhất, lên tới 2.600 tỷ đồng. Đây là mức lỗ kỷ lục trong lịch sử của Vietnam Airlines và nhiều hơn lợi nhuận ròng 2.500 tỷ của cả năm 2019. Tính riêng về doanh thu so với quý I/2019, Vietnam Airlines đã hụt 6.700 tỷ đồng vì dịch Covid-19.Ước tính trong năm 2020 sẽ lỗ 19.651 tỉ đồng.

Nhưng cũng chung cảnh khó khăn, Vietjet Air ghi nhận mức lỗ 989 tỷ đồng trong quý I. Đây là lần đầu tiên hãng ghi nhận lỗ trong quý kể từ khi niêm yết trên sàn chứng khoán. Tính riêng về doanh thu vận tải hàng không, Vietjet Air hụt khoảng 2.800 tỷ đồng vì đại dịch Covid-19 trong 3 tháng đầu năm 2020.

Jetstar Pacific Airlines cũng rơi vào tình cảnh gần như đóng băng vì dịch Covid-19. Theo số liệu từ Cục Hàng không, Hãng này hầu như ở trạng thái ngủ đông trong giai đoạn 19/3-18/4 khi số chuyến bay giảm tới 97,2% so với cùng kỳ. Trong 30 ngày, hãng chỉ thực hiện 79 chuyến bay, tương đương hơn 2 chuyến bay mỗi ngày, mức thấp chưa từng có trong lịch sử khai thác của Jetstar Pacific.

Tình trạng bi đát của Jetstar Pacific Airlines còn thể hiện rõ hơn qua thống kê của Planespotters, hãng đang "nằm sân" hoàn toàn 15 chiếc, không có chiếc nào được đưa vào khai thác. Toàn bộ chuyến bay của hãng đều đang thực hiện dưới dạng đồng thương hiệu với Vietnam Airlines.

Trong khi đó, tính tới đầu tháng 5, đội bay của Bamboo Airways vẫn đang nằm sân hơn một nửa. Hãng hiện có 22 chiếc trong đội bay thì có 10 chiếc đang được khai thác và 12 chiếc nằm sân. Theo số liệu thống kê từ Cục Hàng không, từ khi dịch Covid-19 bùng phát, số lượng chuyến bay của Bamboo Airways đã giảm từ 4.000 chuyến/tháng vào cao điểm Tết xuống còn 238 chuyến trong giai đoạn tháng 4 "cách ly xã hội".

Trong bối cảnh khó khăn chung như vậy, nhưng Cục Hàng không Việt Nam đã đề nghị Nhà nước hỗ trợ cho VNA vay 12.000 tỷ đồng với lãi suất 0%, thời hạn 3 tháng và bắt đầu giải ngân từ tháng 4/2020 để hãng bay này vượt "bão Covid-19".

Đề xuất trên vấp phải sự phản ứng của một số chuyên gia và ĐBQH. Các ý kiến đều bày tỏ quan điểm không đồng tình với việc Vietnam Airlines nhận được quá nhiều ưu đãi so với hãng bay tư nhân, việc này sẽ tạo cơ chế bất bình đẳng trong môi trường cạnh tranh.

PGS.TS Nguyễn Thiện Tống cho rằng, cùng với VNA còn có nhiều hãng hàng không khác cũng đang phải chịu ảnh hưởng rất lớn, mọi chính sách hỗ trợ đều phải tuân theo quy luật thị trường, không thể quá ưu ái cho doanh nghiệp nhà nước mà bỏ quên doanh nghiệp tư nhân được.

"Doanh nghiệp nhà nước vốn đã có nhiều lợi thế hơn doanh nghiệp tư nhân, trong trường hợp cho VNA vay thêm 12.000 tỷ đồng, nghĩa là doanh nghiệp này có thêm nguồn lực để chi trả cho các khoản chi phí khác, hoặc cũng có thể giảm giá vé mà không sợ lỗ. Nếu như vậy, hãng hàng không tư nhân không được hỗ trợ sẽ gặp thêm bất lợi, không thể cạnh tranh được", vị PGS nói.

Nhìn một cách toàn diện, PGS Nguyễn Thiện Tống cho rằng chính sách hỗ trợ cần dựa trên nguyên tắc công bằng giữa các thành phần kinh tế, không nên lấy riêng VNA hay một doanh nghiệp nhà nước nào để làm tiêu chuẩn xác định hỗ trợ.

Cũng cho rằng chính sách hỗ trợ cần phải bảo đảm tính công bằng, các doanh nghiệp tư nhân hay doanh nghiệp nhà nước đều cần được đặt ngang nhau trên cùng một sân chơi trong một nền kinh tế, ĐBQH ông Lê Công Nhường (Bình Định) đặt câu hỏi: Xin hỗ trợ cho VNA vậy còn các hãng hàng không khác thì sao?

Vị đại biểu đoàn Bình Định nhấn mạnh, VNA là doanh nghiệp nhà nước đã nhận được rất nhiều cơ chế ưu đãi cũng như ưu thế so với các hãng hàng không tư nhân khác. Cụ thể như VNA được sở hữu một thương hiệu quốc gia được xây dựng từ rất lâu đời; VNA có rất nhiều doanh nghiệp con hậu thuẫn phía sau như các công ty kinh doanh dịch vụ, vận tải sân bay, và cũng có cả cổ phần ở các hãng hàng không tư nhân khác...

Vì lý do này vị đại biểu cho rằng, VNA cần được đặt công bằng với các doanh nghiệp khác trong thực hiện chính sách hỗ trợ