Thứ sáu, 10/09/2021, 09:45 AM

Gia hạn giá FIT điện gió: Nhớ bài học điện mặt trời

PGS.TS Lê Văn Doanh cho rằng, việc gia hạn giá FIT điện gió cần được xem xét cẩn trọng, tránh để lặp lại bài học điện mặt trời vỡ quy hoạch.

Nhiều địa phương như Trà Vinh, Gia Lai, Sóc Trăng, Đắk Lắk thời gian qua đã có văn bản đề xuất Thủ tướng và Bộ Công thương xem xét, chấp thuận gia hạn thời gian áp dụng cơ chế giá FIT (ưu đãi) đối với các dự án điện gió trực thuộc địa bàn.

Theo Tập đoàn Điện lực Việt Nam, đến đầu tháng 8/2021 có tổng cộng 106 nhà máy điện gió gửi văn bản và hồ sơ đăng ký chương trình đóng điện và hòa lưới, thử nghiệm, đề nghị công nhận vận hành thương mại (COD). Tổng công suất đăng ký thử nghiệm COD của 106 nhà máy điện gió này là 5.655,5 MW.

Tuy nhiên, đây chỉ là hồ sơ đăng ký của các chủ đầu tư. Đến thời điểm cuối tháng 8/2021, mới có 24 nhà máy điện gió với tổng công suất là 963 MW vào vận hành thương mại.

Theo Quyết định số 39/2018/QĐ-TTg, chỉ có các dự án hoàn thành phát điện trước ngày 31/10/2021 mới có thể được hưởng giá FIT trong 20 năm, còn theo các thông tin thì hiện nay Bộ Công thương đang xây dựng cơ chế đấu thầu cho điện gió sau khi giá FIT theo Quyết định số 39/2018 hết hiệu lực để trình Chính phủ quyết định. Điều này khiến không ít nhà đầu tư lo lắng khi không biết cơ chế mua điện sẽ ra sao khi không đáp ứng tiến độ theo Quyết định 39/2018 nêu trên.

Trao đổi với Đất Việt,  PGS.TS Lê Văn Doanh, nguyên Trưởng khoa Điện, Đại học Bách khoa Hà Nội thẳng thắn bày tỏ quan điểm không nên gia hạn biểu giá FIT áp dụng cho điện gió. Trường hợp cơ quan chức năng xem xét gia hạn thì cũng cần cân nhắc cẩn trọng, tránh để xảy ra tình trạng như các dự án điện mặt trời trước đây chạy đua để được hưởng giá FIT dẫn tới vỡ quy hoạch.

PGS.TS Lê Văn Doanh chỉ rõ, theo Quy hoạch Điện VII Điều chỉnh được phê duyệt vào tháng 3/2016, đến năm 2020, tổng công suất nguồn điện mặt trời đạt khoảng 850 MW; năm 2025 khoảng 4.000 MW và tăng lên 12.000 MW vào năm 2030.

Cùng với việc phê duyệt Quy hoạch này, một số cơ chế, chính sách khuyến khích phát triển điện mặt trời cũng được ban hành. Cụ thể, Quyết định 11/TTg ngày 11/4/2017 và Quyết định 13/2020/TTg của Thủ tướng Chính phủ về cơ chế khuyến khích phát triển điện mặt trời tại Việt Nam.

Chính quyết định này đã thu hút hàng loạt doanh nghiệp trong và ngoài nước rót vốn đầu tư vào các dự án điện mặt trời trên cả nước.

Số liệu của EVN cho thấy, tính đến thời điểm đầu tháng 5/2021, tổng công suất điện mặt trời đã lên tới 19.900 MW, tăng tới hơn 20 lần so với quy hoạch.

Việc đầu tư điện mặt trời lại diễn ra rất nhanh trong khi lưới điện truyền tải, phân phối chưa kịp bổ sung đã dẫn tới hậu quả là hàng trăm triệu kWh điện mặt trời bắt buộc phải cắt giảm để đảm bảo an toàn cho hệ thống lưới điện truyền tải.

Theo PGS.TS Lê Văn Doanh, chính sách ưu đãi điện mặt trời được đưa ra trong khi chưa có sự đầu tư bổ sung về lưới điện truyền tải đã dẫn tới tình trạng đầu tư ồ ạt, quy hoạch bị phá vỡ. Cho nên, điện gió cần phải tránh lặp lại vết xe đổ này.

Vị chuyên gia cho biết, dù có ưu thế hơn so với điện mặt trời song điện gió vẫn không phải là nguồn điện ổn định trong hệ thống. Công suất điện gió phụ thuộc vào lập phương của tốc độ gió, cho nên công suất của các trạm điện gió khá phập phù.

"Nếu tin tưởng vào một hệ thống như thế thì sẽ phải trả giá. Điện gió chỉ nên là một nguồn điện có tính chất bổ sung mà thôi", ông Doanh bày tỏ quan điểm.

Nhà máy điện gió 7A ở Ninh Thuận được công nhận vận hành thương mại (COD) trong tháng 8/2021. Ảnh: EVN

Một điều ông Doanh cho rằng cần lưu ý, đó là các nhà đầu tư nước ngoài vào Việt Nam đầu tư năng lượng tái tạo, trong đó có điện gió, chủ yếu là công ty Trung Quốc. Trung Quốc hiện nay đang dư thừa thiết bị, công nghệ làm điện tái tạo nên muốn đưa bớt sang các quốc gia khác, còn sau đó chúng phát huy thế nào thì không cần biết.

Bên cạnh đó, điện gió ven biển có thể gây khó khăn cho việc nuôi trồng ngao sò, hải sản của bà con bởi bên dưới trụ điện gió có hệ thống cáp, dây nối được bảo vệ nghiêm ngặt.

"Tâm lý các địa phương là cứ cho phép đầu tư thì địa phương được lợi vì thu được thuế, nhưng cần phải nghĩ đến lợi ích chung của hệ thống năng lượng", PGS.TS Lê Văn Doanh bày tỏ.

Bởi vậy, vị chuyên gia một lần nữa cho rằng cần bình tĩnh với năng lượng tái tạo, trong đó có điện gió. Cần có cái nhìn tổng thể khi quy hoạch năng lượng tái tạo, mà ở đó cơ chế ưu đãi về giá là chưa đủ, cần phải tính đến các vấn đề khác như truyền tải, vận hành hệ thống, tiêu thụ... 

"Ở thời điểm cận kề mốc 31/10 này, nhiều dự án điện gió đua nhau đăng ký chương trình đóng điện, hòa lưới, thử nghiệm, đề nghị công nhận vận hành thương mại chỉ là để "xí chỗ", còn địa phương xin gia hạn giá FIT cũng mới nghĩ đến lợi ích của mình mà thôi. Cho nên phải bình tĩnh xem xét", PGS.TS Lê Văn Doanh nói, đồng thời ủng hộ việc dùng cơ chế đấu thầu cho điện gió để tránh tình trạng một số nhà đầu tư kiếm được mức lợi quá cao.   

Hội đồng năng lượng gió toàn cầu (GWEC) kêu gọi Chính phủ Việt Nam cho giãn thời hạn áp dụng cơ chế giá FIT thêm ít nhất 6 tháng, đến hết tháng 4/2022 để hỗ trợ cho ngành điện gió.

GWEC ủng hộ áp dụng những tiêu chí rõ ràng để lựa chọn các dự án đủ điều kiện lùi thời hạn. Biện pháp này phù hợp với thông lệ quốc tế về cứu trợ trong đại dịch.

Theo kết quả khảo sát của GWEC, tính tới hết tháng 8/2021, ước tính có tới 4.000MW dự án điện gió trên bờ tại Việt Nam gặp những thách thức nghiêm trọng do COVID-19, và do đó có nguy cơ lỡ hạn chót cho giá FIT vào tháng 11/2021.

GWEC cho rằng, nếu không có biện pháp cứu trợ COVID-19 bằng việc cho giãn thời hạn áp dụng cơ chế giá FIT thêm ít nhất 6 tháng, những dự án này sẽ chịu những tổn thất ngoài dự kiến do đại dịch gây ra.

Chính quyền địa phương sẽ mất đi các khoản đầu tư và khoản thu ngân sách quan trọng, cản trở tiến độ hoàn thành các mục tiêu về năng lượng tái tạo được đặt ra trong nghị quyết 55/NQ-TW và xuất hiện một chu kỳ "phá sản" khiến thị trường điện gió Việt Nam phải mất rất nhiều năm mới có thể phục hồi.


Cảng hàng không Quảng Trị tăng tốc về đích, đợt tuyển dụng đầu tiên thu hút hàng trăm ứng viên
Cảng hàng không Quảng Trị tăng tốc về đích, đợt tuyển dụng đầu tiên thu hút hàng trăm ứng viên
18/11/2026 Doanh nghiệp

Đợt tuyển dụng nhân sự đầu tiên của Cảng hàng không Quảng Trị đã thu hút gần 300 hồ sơ ứng tuyển, mở ra cơ hội nghề nghiệp mới cho người lao động địa phương…

PV Power nâng hơn 342% mục tiêu lợi nhuận, vượt kế hoạch năm sau 9 tháng
PV Power nâng hơn 342% mục tiêu lợi nhuận, vượt kế hoạch năm sau 9 tháng
18/11/2026 Doanh nghiệp

PV Power nâng mục tiêu lợi nhuận sau thuế năm 2026 tăng 342,4% so với kế hoạch ban đầu. Sau 9 tháng, doanh nghiệp ghi nhận gần 6.899 tỷ đồng lợi nhuận sau thuế, vượt...

Đầu tư CMC chốt ngày trả cổ tức cổ phiếu 17% sau khi giảm mạnh từ mức 35%
Đầu tư CMC chốt ngày trả cổ tức cổ phiếu 17% sau khi giảm mạnh từ mức 35%
18/11/2026 Doanh nghiệp

Đầu tư CMC chốt ngày để trả cổ tức năm 2025 bằng cổ phiếu, tỷ lệ thực hiện giảm từ 35% xuống 17% do nguồn lợi nhuận trên báo cáo tài chính kiểm toán năm...

Cảng Phước An dự kiến lập công ty con vốn 500 tỷ đồng
Cảng Phước An dự kiến lập công ty con vốn 500 tỷ đồng
17/11/2026 Doanh nghiệp

Cảng Phước An dự kiến lập công ty con vốn 500 tỷ đồng, hoạt động trong lĩnh vực cảng biển, logistics và khu công nghiệp.

AMY Grupo lên HOSE ngày 20/11, vốn hóa gần 7.900 tỷ đồng
AMY Grupo lên HOSE ngày 20/11, vốn hóa gần 7.900 tỷ đồng
17/11/2026 Doanh nghiệp

Cổ phiếu AMY sẽ giao dịch trên HOSE từ ngày 20/11/2026 với giá tham chiếu 48.900 đồng/cổ phiếu. Trước khi lên sàn, AMY Grupo đã hoàn tất đợt IPO, huy động gần 787,3 tỷ đồng.

Tập đoàn Hoà Phát của tỷ phú Trần Đình Long tiếp tục 'đổ' tiền vào mảng năng lượng tái tạo
Tập đoàn Hoà Phát của tỷ phú Trần Đình Long tiếp tục "đổ" tiền vào mảng năng lượng tái tạo
17/11/2026 Doanh nghiệp

Sắp tới, Tập đoàn Hoà Phát sẽ chi gần 650 tỷ đồng để thành lập Công ty Năng lượng tái tạo, trong bối cảnh doanh nghiệp này liên tục có động thái mở rộng…

Hòa Phát rót gần 650 tỷ đồng thành lập công ty năng lượng tái tạo
Hòa Phát rót gần 650 tỷ đồng thành lập công ty năng lượng tái tạo
16/11/2026 Doanh nghiệp

Tập đoàn Hòa Phát (HoSE: HPG) thông qua việc góp 649,87 tỷ đồng, tương đương 99,98% vốn điều lệ, để thành lập Công ty cổ phần Năng lượng tái tạo Hòa Phát...

Taseco Land hạ gần 30% kế hoạch doanh thu năm 2026
Taseco Land hạ gần 30% kế hoạch doanh thu năm 2026
16/11/2026 Doanh nghiệp

Taseco Land điều chỉnh giảm gần 30% kế hoạch doanh thu và 27,9% mục tiêu lợi nhuận sau thuế năm 2026. Lợi nhuận sau thuế 9 tháng của doanh nghiệp vẫn tăng hơn 80% so...

Tập đoàn Hà Đô hoàn thành 53% kế hoạch lợi nhuận cả năm sau 9 tháng
Tập đoàn Hà Đô hoàn thành 53% kế hoạch lợi nhuận cả năm sau 9 tháng
14/11/2026 Doanh nghiệp

Trong quý III/2026, Tập đoàn Hà Đô ghi nhận lợi nhuận sau thuế đạt 228 tỷ đồng. Lũy kế 9 tháng, lãi sau thuế tăng nhẹ 8% so với cùng kỳ, đạt hơn 614 tỷ...

Bia Sài Gòn – Miền Trung chốt tạm ứng cổ tức tiền mặt 20%
Bia Sài Gòn – Miền Trung chốt tạm ứng cổ tức tiền mặt 20%
13/11/2026 Doanh nghiệp

Bia Sài Gòn – Miền Trung chốt ngày 25/11 để tạm ứng cổ tức tiền mặt tỷ lệ 20%, dự kiến chi gần 60 tỷ đồng. Trong 9 tháng đầu năm 2026, doanh thu thuần...

Taseco Airs tạm ứng cổ tức 20%, lãi 9 tháng tăng 30%
Taseco Airs tạm ứng cổ tức 20%, lãi 9 tháng tăng 30%
13/11/2026 Doanh nghiệp

Taseco Airs chốt ngày 19/11 đăng ký cuối cùng để tạm ứng cổ tức năm 2026 bằng tiền mặt, dự chi gần 108 tỷ đồng. Sau 9 tháng, doanh nghiệp ghi nhận lợi nhuận sau...

Nhà Khang Điền (KDH): Nhóm VinaCapital liên tục nâng sở hữu, nhóm Dragon Capital lại bán ra
Nhà Khang Điền (KDH): Nhóm VinaCapital liên tục nâng sở hữu, nhóm Dragon Capital lại bán ra
13/11/2026 Doanh nghiệp

Nhóm quỹ đầu tư VinaCapital vừa hoàn tất mua vào hàng chục triệu cổ phiếu KDH của Nhà Khang Điền để gia tăng tỷ lệ sở hữu…

Dược Hậu Giang sắp chi hơn 780 tỷ đồng tạm ứng cổ tức
Dược Hậu Giang sắp chi hơn 780 tỷ đồng tạm ứng cổ tức
12/11/2026 Doanh nghiệp

Với hơn 130,7 triệu cổ phiếu đang lưu hành, Dược Hậu Giang dự kiến phải chi hơn 784 tỷ đồng cho đợt tạm ứng cổ tức này…

Cao su Đồng Phú trả cổ tức tiền mặt 14%, lãi 9 tháng tăng 49%
Cao su Đồng Phú trả cổ tức tiền mặt 14%, lãi 9 tháng tăng 49%
11/11/2026 Doanh nghiệp

Cao su Đồng Phú chốt ngày 16/11 đăng ký cuối cùng để trả cổ tức năm 2025 bằng tiền mặt, tỷ lệ 14%, dự kiến chi gần 122 tỷ đồng. Trong 9 tháng đầu năm...

VLXD Biên Hòa tạm ứng cổ tức 25%, lãi 9 tháng tăng 182%
VLXD Biên Hòa tạm ứng cổ tức 25%, lãi 9 tháng tăng 182%
11/11/2026 Doanh nghiệp

VLXD Biên Hòa chốt tạm ứng cổ tức tiền mặt tỷ lệ 25%, dự chi gần 117 tỷ đồng. Lũy kế 9 tháng năm 2026, doanh nghiệp lãi ròng gần 566 tỷ đồng, tăng 182%...

PNJ muốn thoái toàn bộ 65% vốn tại An Tín sau 8 tháng thành lập
PNJ muốn thoái toàn bộ 65% vốn tại An Tín sau 8 tháng thành lập
11/11/2026 Doanh nghiệp

PNJ từng phê duyệt góp 32,5 tỷ đồng để thành lập CTCP Giải pháp Tài sản An Tín hồi đầu năm. Đến nay chưa đầy 8 tháng, doanh nghiệp thông qua chủ trương thoái toàn...

PJICO lãi 9 tháng tăng 10%, tiền gửi ngân hàng vượt 5.000 tỷ đồng
PJICO lãi 9 tháng tăng 10%, tiền gửi ngân hàng vượt 5.000 tỷ đồng
11/11/2026 Doanh nghiệp

Lợi nhuận trước thuế quý III/2026 của PJICO tăng gần 20% so với cùng kỳ. Sau 9 tháng, lợi nhuận tài chính tăng gần 55% trong khi biên lợi nhuận bảo hiểm thu hẹp, với...

REE muốn mở rộng hệ sinh thái cơ điện thông qua M&A
REE muốn mở rộng hệ sinh thái cơ điện thông qua M&A
10/11/2026 Doanh nghiệp

Trước nhu cầu công việc gia tăng mạnh, Công ty CP Cơ điện lạnh (HoSE: REE) đang hướng tới mở rộng năng lực thi công của REE M&E thông qua sáp nhập thêm các doanh nghiệp nhỏ.

TCBS dự kiến rót gần 1.100 tỷ đồng vào TCEX, hướng tới vốn điều lệ 10.000 tỷ đồng
TCBS dự kiến rót gần 1.100 tỷ đồng vào TCEX, hướng tới vốn điều lệ 10.000 tỷ đồng
10/11/2026 Doanh nghiệp

Công ty Cổ phần Chứng khoán Kỹ Thương (TCBS) phê duyệt phương án mua cổ phần tại TCEX với tổng giá trị tối đa gần 1.100 tỷ đồng, đáp ứng các...