Mua vàng ngày vía Thần Tài: Giữ lộc đầu năm, tránh tâm lý “đu đỉnh” theo đám đông

Ngày vía Thần Tài từ lâu đã trở thành một nét văn hóa đặc trưng trong đời sống người Việt. Theo quan niệm dân gian, đây là dịp để người dân mua vàng với mong muốn “giữ lộc” trong nhà, cầu một năm hanh thông, tài chính thuận lợi. Tuy nhiên, dưới góc nhìn tài chính cá nhân và đầu tư, việc mua vàng trong ngày cao điểm này không phải lúc nào cũng là lựa chọn tối ưu.

Trong bối cảnh giá vàng liên tục biến động mạnh, chênh lệch trong nước và thế giới ở mức cao, cùng sự xuất hiện của các chiêu trò lừa đảo tinh vi, câu hỏi đặt ra là: mua vàng ngày vía Thần Tài nên xuất phát từ niềm tin tâm linh hay quyết định đầu tư tỉnh táo?

“Cơn sóng” giá ngắn hạn lặp lại mỗi năm

Theo ghi nhận, nhu cầu mua vàng dịp vía Thần Tài năm nay tiếp tục duy trì ở mức cao và có xu hướng tăng nhẹ so với ngày thường. Tại nhiều cửa hàng vàng lớn ở Hà Nội và Thành phố Hồ Chí Minh, khách xếp hàng đông kín từ các sáng sớm.

Tại hệ thống cửa hàng Bảo Tín Minh Châu (Hà Nội), bà Hoàng Thị Thúy Vân - Phó trưởng Phòng Kinh doanh vàng cho biết ngay từ những ngày đầu Xuân, lượng khách đến giao dịch đã tăng mạnh. Càng sát ngày chính lễ (ngày 10 tháng Giêng tức ngày 26/2 dương lịch), sức mua càng sôi động, đặc biệt ở các sản phẩm vàng nhẫn tròn trơn, vàng miếng nhỏ, đồng xu vàng in hình linh vật.

Dù thị trường sôi động nhưng theo đánh giá chung, không xuất hiện tình trạng hoang mang hay giao dịch bất thường. Tuy vậy, tâm lý “mua theo đám đông” vẫn khá phổ biến, đặc biệt khi giá vàng thường có xu hướng tăng mạnh trước ngày cao điểm.

Theo dõi nhiều năm qua, ông Nguyễn Quang Hủy - Giám đốc điều hành khoa Tài chính-Ngân hàng, Trường Đại học Nguyễn Trãi nhận định ngày Vía Thần Tài gần như luôn tạo ra một “cơn sóng” giá ngắn hạn. Cầu tăng đột biến khiến chênh lệch mua - bán nới rộng, giá bị đẩy lên cao rồi nhanh chóng điều chỉnh sau khi cao điểm qua đi.

Thực tế hiện nay cho thấy giá vàng miếng SJC bán ra ở mức 185,3 triệu đồng/lượng (ngày 25/2) trong khi giá vàng thế giới giao dịch quanh 5.179 USD/ounce. Quy đổi theo tỷ giá, giá vàng trong nước đang cao hơn thế giới gần 23 triệu đồng/lượng (chưa tính thuế, phí). Khoảng chênh lớn này làm gia tăng rủi ro cho những người mua vàng với mục tiêu đầu tư ngắn hạn.

Dưới góc nhìn tài chính cá nhân, một Giám đốc quản lý gia sản FIDT cho rằng việc mua vàng vào ngày vía Thần Tài không hẳn là lựa chọn tối ưu nếu mục tiêu là đầu tư.

Theo vị chuyên gia này nhu cầu tăng đột biến trong thời gian ngắn có thể khiến giá vàng bị đẩy lên cao hơn so với mặt bằng thông thường. Điều này khiến người mua phải trả mức giá đắt hơn, trong khi khả năng sinh lời ngắn hạn rất thấp, thậm chí thua lỗ nếu thị trường điều chỉnh sau đó.

Nếu mục tiêu chính là tích trữ vàng dài hạn, người dân nên cân nhắc tránh mua vào đúng ngày cao điểm để không bị ảnh hưởng bởi ‘sóng’ tăng giá ngắn hạn.

Tuy nhiên, đối với những người mua vàng với ý nghĩa cầu may đầu năm, các chuyên gia cho rằng không nên quá đặt nặng yếu tố giá. Việc mua một lượng nhỏ mang tính tượng trưng, từ 0,5 chỉ đến 5 chỉ phù hợp với ngân sách cá nhân sẽ giúp vừa giữ được ý nghĩa tinh thần, vừa hạn chế rủi ro tài chính.

Bà Hoàng Thị Thúy Vân cũng cho rằng ý nghĩa tâm linh nằm ở sự thành tâm chứ không nằm ở số lượng vàng nhiều hay ít. Việc dồn toàn bộ tiền tiết kiệm để mua vàng trong một thời điểm giá cao có thể tiềm ẩn rủi ro nếu thị trường đảo chiều.

Phần lớn khách mua dịp này thiên về vàng nhẹ, giá trị vừa phải để “lấy vía” đầu năm thay vì tích trữ số lượng lớn. Đây được xem là xu hướng tích cực khi người dân có xu hướng cân nhắc ngân sách thay vì chạy theo tâm lý sở hữu càng nhiều càng tốt.

Tuy vậy, trong bối cảnh giá vàng biến động mạnh, các doanh nghiệp đều không khuyến khích mua theo phong trào.

“Điều quan trọng nhất là giữ tâm lý bình tĩnh, không chạy theo đám đông. Khách hàng cần cân nhắc kỹ nhu cầu thực tế và khả năng tài chính trước khi quyết định,” bà Vân khuyến nghị.

Cảnh giác hàng giả, fanpage mạo danh

Bên cạnh rủi ro về giá, nguy cơ mua phải hàng giả, hàng kém chất lượng hoặc bị lừa đảo qua mạng cũng gia tăng mạnh trong dịp cao điểm.

Công an thành phố Đà Nẵng cho biết cận ngày vía Thần Tài, nhiều đối tượng đã lợi dụng nhu cầu mua vàng online để triển khai thủ đoạn giả mạo tiệm vàng uy tín. Các fanpage và website giả được thiết kế giống hệt cửa hàng thật, sử dụng logo, hình ảnh cửa tiệm, chạy quảng cáo rầm rộ để tạo lòng tin.

Kịch bản lừa đảo thường bắt đầu bằng việc yêu cầu khách chuyển tiền đặt cọc “giữ giá” hoặc “giữ chỗ.” Sau đó, các đối tượng thông báo khách ghi sai nội dung chuyển khoản hoặc gặp lỗi hệ thống, yêu cầu cung cấp mã OTP hoặc chia sẻ màn hình điện thoại để “hoàn tiền.” Chỉ trong vài phút, toàn bộ tiền trong tài khoản có thể bị rút sạch.

Đáng lo ngại, nhiều fanpage giả mạo còn có bình luận giả, hình ảnh khách mua đông, thậm chí cung cấp mã QR thanh toán để tạo cảm giác uy tín.

Cũng theo thông tin từ Công an thành phố Huế, kịch bản giăng bẫy bắt đầu bằng việc tạo lập hàng loạt fanpage và website giả mạo các thương hiệu vàng bạc đá quý lớn. Để thao túng niềm tin của người tiêu dùng, kẻ gian cắt ghép tinh vi hình ảnh thực tế tại cửa hàng, cho nhân viên mặc đồng phục chuẩn, làm giả hóa đơn y như thật và thậm chí chèn sẵn mã QR chuyển khoản vào ảnh chụp.

Đại diện Bảo Tín Minh Châu khẳng định doanh nghiệp không triển khai bất kỳ chương trình khuyến mại, tặng vàng hay mua bán online qua mạng xã hội. Tất cả giao dịch chỉ thực hiện trực tiếp tại các cơ sở chính thức.

Lời khuyên cho nhà đầu tư

Các chuyên gia cho rằng nếu xác định mua vàng để đầu tư, người dân cần có chiến lược rõ ràng thay vì mua theo cảm xúc.

Thứ nhất, theo dõi sát diễn biến giá vàng thế giới và chính sách tiền tệ toàn cầu. Biến động lãi suất, tỷ giá, lạm phát đều ảnh hưởng trực tiếp đến xu hướng giá vàng.

Thứ hai, quan sát mức chênh lệch giữa giá vàng trong nước và thế giới. Khi khoảng cách bị kéo giãn quá lớn, rủi ro điều chỉnh sẽ tăng lên.

Thứ ba, tránh “đu đỉnh” khi thị trường đang trong cơn sốt ngắn hạn. Mua tích lũy theo từng giai đoạn, chia nhỏ vốn sẽ giúp giảm thiểu rủi ro hơn so với việc dồn tiền vào một thời điểm.

Cuối cùng, lựa chọn thương hiệu uy tín, hóa đơn đầy đủ, sản phẩm có chứng nhận chất lượng rõ ràng. Đối với vàng nhẫn tròn trơn hoặc vàng miếng nhỏ, cần kiểm tra kỹ tuổi vàng, trọng lượng và chính sách thu mua lại.

Ngày vía Thần Tài là một nét đẹp văn hóa đầu năm, mang ý nghĩa tinh thần nhiều hơn giá trị đầu tư. Mua một chỉ vàng để cầu may là lựa chọn cá nhân đáng trân trọng. Nhưng nếu xem vàng như một kênh tích lũy tài sản, quyết định cần dựa trên thông tin, chiến lược và sự tỉnh táo. Giữ lộc đầu năm là mong ước chính đáng nhưng giữ an toàn tài chính mới là điều quan trọng lâu dài.