Tái thiết đô thị Vĩnh Hưng: Khơi thông ngõ xóm chật hẹp, xây đại lộ 10 làn xe

“Mê cung” ngõ hẹp và những hiểm họa rình rập

Nằm không xa trung tâm Hà Nội, Vĩnh Hưng vẫn mang dấu ấn của cấu trúc làng xóm cũ với mạng lưới ngõ ngách đan xen, nhiều đoạn nhỏ hẹp, khó lưu thông. Trong quá trình đô thị hóa, nhà ở và các cơ sở sản xuất phát triển xen kẽ khiến áp lực lên hạ tầng ngày càng lớn, trong khi không gian dành cho giao thông chưa theo kịp nhu cầu đi lại của người dân.

Với những con ngõ chỉ rộng 3-4m, việc di chuyển trong giờ cao điểm đã khó khăn, nhưng đáng lo hơn là khả năng tiếp cận hiện trường khi xảy ra sự cố. Xe chữa cháy, xe cứu thương có thể gặp trở ngại khi đi sâu vào các khu dân cư, khiến công tác ứng cứu trong tình huống khẩn cấp thêm áp lực.

Ký ức về vụ hỏa hoạn tại khu xưởng sản xuất trong ngõ 200 Vĩnh Hưng từ năm 2022 là lời cảnh báo về những rủi ro của khu dân cư thiếu chuẩn an toàn.

“Đường ngõ chật hẹp, xe ô tô lớn còn khó vào, nên tôi luôn lo nếu chẳng may có người già, trẻ nhỏ cần đưa đi cấp cứu hoặc xảy ra cháy nổ thì xe chuyên dụng tiếp cận thế nào? Những lúc nguy cấp, chậm vài phút là hậu quả đã khôn lường”, ông Nguyễn Văn Nam, cư dân lâu năm tại Vĩnh Hưng, chia sẻ.

Nỗi lo thường nhật của người dân chỉ ra một thực tế: Tái thiết hạ tầng Vĩnh Hưng không còn là bài toán mở rộng đường để giải tỏa ùn tắc, mà là yêu cầu cấp bách trả lại không gian sống an toàn văn minh.

Đánh giá về định hướng quy hoạch khu vực, KTS Trần Ngọc Chính – Chủ tịch Hội Quy hoạch Phát triển Đô thị Việt Nam, nguyên Thứ trưởng Bộ Xây dựng  cho rằng Vĩnh Hưng cần một giải pháp đồng bộ và quyết liệt:

“Khu vực Vĩnh Hưng tồn tại lịch sử phát triển làng xóm xen kẹt tự phát suốt nhiều thập kỷ, dẫn đến tình trạng quá tải hạ tầng và nguy cơ mất an toàn thường trực. Do đó, khu vực này dứt khoát cần một cuộc tái cấu trúc đủ lớn, đủ đồng bộ trên quy mô tổng thể để định hình lại toàn bộ khung xương giao thông và không gian công cộng.

Đại lộ 60m mở lối 

Dự thảo quy hoạch chi tiết tỷ lệ 1/500 đang được lấy ý kiến cộng đồng định hướng tái cấu trúc mạng lưới giao thông theo nhiều cấp độ. Theo thống kê từ dự thảo, gần 70% diện tích đất trong phạm vi ảnh hưởng đến các hộ dân được định hướng dành cho giao thông, cây xanh và công trình công cộng. Đây là định hướng mang tính bước ngoặt ưu tiên hạ tầng và không gian sinh hoạt cộng đồng, cũng là nền tảng nền tảng tổ chức lại cấu trúc đô thị Vĩnh Hưng theo hướng đồng bộ, hiện đại.

Thay cho ngõ nhỏ chật hẹp, Vĩnh Hưng sẽ được định hình bằng mạng lưới giao thông đa tầng bậc: Hệ thống giao thông nội bộ: Nâng cấp các ngõ nhỏ lên 7–13,5m; bổ sung các tuyến kết nối phân cấp 15m, 21,5m và 40m. 

Điểm nhấn là trục đại lộ rộng 60m với quy mô 4–10 làn xe, giữ vai trò huyết mạch giải phóng áp lực lưu thông xuyên tâm và kết nối trực tiếp các cụm dân cư với mạng lưới vành đai đô thị.

Bản quy hoạch 1/500 sẽ xử lý dứt điểm tình trạng ách tắc hạ tầng giao thông tại Vĩnh Hưng. Đại lộ 60m không chỉ giúp lưu thông thoáng đãng mà còn đóng vai trò then chốt trong sắp xếp khu vực: dành không gian cho kinh doanh, dịch vụ, kiến tạo công viên, tiện ích chung, từ đó hình thành diện mạo đô thị khang trang, ngăn nắp.

Nhịp cầu Cự Khối: Mở toang cánh cửa kết nối liên vùng qua sông Hồng

Nếu đại lộ 60 m tăng cường kết nối nội vùng, cầu Cự Khối sẽ là mắt xích quan trọng mở rộng không gian phát triển của Vĩnh Hưng về phía Đông và Đông Bắc Thủ đô. 

Cây cầu được kỳ vọng gia tăng kết nối qua sông Hồng, đẩy mạnh liên kết giữa cửa ngõ Đông Nam Hà Nội với Long Biên và các khu vực kinh tế phía Đông. Sự kết hợp giữa mạng lưới đường nội khu, đại lộ 60 m và cầu Cự Khối sẽ hình thành hành lang giao thông liên hoàn, tạo thêm dư địa phát triển đô thị cho Vĩnh Hưng.

Gắn giao thông với mô hình đô thị đáng sống

Tái thiết Vĩnh Hưng không chỉ tháo gỡ điểm nghẽn đường bộ mà còn mở ra triển vọng phát triển mô hình TOD (đô thị định hướng giao thông công cộng) nhờ kết nối trực tiếp các tuyến đường sắt đô thị số 4, 8, 10 và 15. Mô hình này tập trung tổ chức dân cư, thương mại và dịch vụ quanh các nhà ga metro, giúp người dân tiếp cận tiện ích thuận tiện, giảm phụ thuộc vào xe cá nhân. Đồng thời, việc mở rộng quỹ đất cho trường học, y tế và cây xanh sẽ nâng tầm chất lượng sống thực chất cho cộng đồng.

Hạ tầng đi trước tạo đòn bẩy tăng trưởng giá trị của đô thị và bất động sản.  Việc rút ngắn thời gian tiếp cận trung tâm hành chính, trường học, bệnh viện và các khu công nghệ cao biến Vĩnh Hưng từ một “vùng trũng” thành đô thị đáng sống của Thủ đô.

Một đô thị đáng sống được đo đếm bằng sự tiện lợi và an toàn thường nhật: trẻ nhỏ tự đến trường, người già tiếp cận y tế kịp thời và không gian công cộng trở thành một phần quen thuộc của đời sống. Từ mê cung ngõ hẹp đến đại lộ 60m và nhịp cầu vượt sông Hồng, Vĩnh Hưng đang đứng trước bước ngoặt chuyển mình: trở thành cực tăng trưởng phía Đông Nam thủ đô.