Thi công ban ngày để tăng... giải ngân: Hà Nội cần tính kỹ

Mới đây, Sở Giao thông vận tải (GTVT) Hà Nội vừa có đề xuất thành phố cho một số dự án giao thông được thi công vào ban ngày nhằm thúc đẩy giải ngân đầu tư công được giao năm 2021, đồng thời hỗ trợ doanh nghiệp vận tải trong thời gian thực hiện các biện pháp phòng, chống COVID-19.

Cụ thể, khi được thi công phải trừ giờ cao điểm (sáng từ 6 giờ đến 9 giờ; chiều từ 16 giờ đến 19 giờ 30 phút), hiện nay quy định giờ thi công từ 22 giờ hôm trước đến 5 giờ sáng hôm sau.

Với xe chở nguyên vật liệu xây dựng được phép đi vào thành phố từ 19 giờ 30 phút đến 6 giờ sáng hôm sau (hiện nay là 21 giờ đến 6 giờ sáng hôm sau), phục vụ công tác thi công, giảm chi phí cho các doanh nghiệp vận tải.

Thời gian thực hiện nội dung này đến hết ngày 31/8/2021.

Trao đổi với Đất Việt, TS. Bùi Danh Liên - Chủ tịch Hiệp hội Vận tải Hà Nội cho biết, đề xuất của Sở GTVT chưa tham khảo ý kiến của Hiệp Hội và do đó chưa rõ chi tiết của Sở trong tính toán này dành cho các công trình hạ tầng giao thông nào, có ngoại lệ hay không...

Tuy nhiên, theo đánh giá chung, trong xây dựng cơ bản, đặc biệt về hạ tầng giao thông, cần có một số vấn đề cần lưu ý trong thi công, đó là thi công vào ban ngày, không thi công trong điều kiện thời tiết bất lợi như mưa, bão. Trong thi công cầu đường, có tính chất kỹ thuật phức tạp thì không thi công vào ban đêm.

Ví dụ làm lao cầu tại cầu Vĩnh Tuy thì không thể làm vào ban đêm. Dầm cầu nặng, khi làm lao cầu từ đầu cầu bên này sang mố cầu bên kia cần độ chính xác đến từng tấc, lại cần đảm bảo an toàn, nên cần phải thi công vào ban ngày để quan sát và tính toán được.

Hoặc thi công đường Vành đai 4, ở ngoại thành thì không nhất thiết phải làm ban đêm bởi vận chuyển vật liệu khó khăn, năng suất lao động cũng không cao. Trong những trường hợp này thì có thể cho phép làm việc ban ngày và đẩy nhanh tiến độ thi công.

Hiện tại, đường Lê Văn Lương chuẩn bị có công trình xây dựng một hầm, có thể vướng vào các công trình hạ tầng cũ như điện, nước, nhà ở xung quanh. Do đó, cần thiết thi công vào ban ngày để có phương án xử lý nhanh, kịp thời, đảm bảo các vấn đề an toàn. Tuy nhiên, thi công vào ban ngày trên tuyến đường này thường xảy ra ách tắc giao thông nên cần chú ý đến thời điểm thường xảy ra ách tắc để tiến hành thi công.

Trong khi đó, thi công nhà cao tầng thì lại không cần thi công vào ban ngày bởi vì sử dụng cần cẩu và đổ bê tông vào ban đêm thì thời điểm đó lại rất phù hợp cho vận chuyển xe cẩu và xe bê-tông.

Do đó, trong thi công hạ tầng giao thông vận tải, người làm kế hoạch và quản lý cần phải có những tính toán hết sức chu đáo và cụ thể để đảm bảo an toàn cho người lao động, đồng thời phải chú ý đến phân luồng giao thông để lên kế hoạch chi tiết về thời gian thi công, thời gian cho vận tải vật liệu thi công.

"Dù làm ban ngày hay ban đêm, hay làm việc trong các điều kiện thời tiết khác nhau thì Sở GTVT Hà Nội cũng cần phải có kế hoạch cụ thể và chi tiết, căn cứ vào chất lượng công trình, vào yêu cầu kỹ thuật của công trình, an toàn giao thông, an toàn lao động... trước khi phê duyệt.

Đối với các công trình ở những địa điểm có tính chất phụ thuộc vào những yếu tố khách quan ví như mật độ giao thông ở một số thời điểm là đông đúc thì nên hạn chế thi công trong thời gian đó, thi công trong ngày lễ Tết, vào Chủ Nhật.

Do đó, không chỉ là việc thi công ban ngày hay ban đêm để giảm tải mật độ giao thông mà quy định chung này ảnh hưởng đến hàng loạt công trình, bao gồm cả công trình giao thông, cả công trình xây dựng hạ tầng cơ bản như nhà ở, chung cư, nên cần phải lên kế hoạch chi tiết và có tính toán cụ thể.

Đối với các công trình giao thông, xác định thời gian thi công là trách nhiệm của ban quản lý dự án. Do vậy, đơn vị này cần có ý kiến và Sở GTVT Hà Nội cũng phải có kế hoạch linh hoạt cho từng công trình hạ tầng giao thông cụ thể" - TS. Bùi Danh Liên nhận định.

Riêng về lý do tăng tốc độ giải ngân đầu tư công để chuyển một số công trình được thi công vào ban ngày, đẩy nhanh tiến độ, TS. Bùi Danh Liên cho rằng thực sự chưa phù hợp.

Việc đẩy nhanh tiến độ công trình giao thông phụ thuộc rất nhiều yếu tố và phải từ ban quản lý dự án đề xuất, qua nghiên cứu từ thực tiễn công trình.

Trong khi đó, giải ngân đầu tư công chậm thì phụ thuộc vào rất nhiều nguyên nhân trong đó có việc chuẩn bị dự án, khảo sát thiết kế rồi mới đến thi công. Nhìn chung các công trình hạ tầng giao thông ở Việt Nam đang ở trong tình trạng chậm. Chậm ở cả việc chuẩn bị dự án cho đến cả khi tiến hành thi công, một phần ở năng lực kỹ thuật và cũng do cả chất lượng của ban quản lý dự án.

"Tiến độ thi công chậm không phải phụ thuộc vào thi công ban ngày hay ban đêm, làm trong giờ cao điểm hay không cao điểm mà từng công trình, từng thời điểm lại có những đặc điểm riêng. Ở đây là độ nhạy công việc của ban quản lý một dự án, muốn thúc đẩy công việc nhanh hay không để tạo các điều kiện liên quan thuận lợi cho dự án: các phụ trình, trình tự thủ tục, nề nếp làm việc...", TS. Bùi Danh Liên nhận xét.

Chủ tịch Hiệp Hội kể lại, trong một lần làm việc tại Sở GTVT Hà Nội, một đội trưởng công trình chia sẻ rằng rất muốn thúc đẩy dự án nhanh bởi người lao động đang thất nghiệp, nhưng tiền thì có lại không giải ngân được mà phải đến thời điểm cuối năm, khi đó mới... đổ ra làm. Qua đó mới thấy sự trì trệ của các công trình giao thông có nguyên nhân từ cách làm việc của ác ban quản lý dự án.

Hiện nay, tốc độ thi công của các công trình cao tốc là rất chậm. Tiền đã có, phương án kế hoạch đã có nhưng vẫn tiến hành chậm, lấy lý do là thiếu vật liệu xây dựng, đất đá.

"Cán bộ quản lý mà không tính toán được cái đó thì tôi cho là vô lý. Đây là vấn đề trách nhiệm của các ban quản lý dự án và ban kế hoạch của cơ quan quản lý", TS. Bùi Danh Liên nhận định.

Ông Liên cho rằng, để tăng tốc độ giải ngân vốn đầu tư công thì công việc là ở các cơ quan quản lý, người phụ trách các cơ quan quản lý đó cần phải thay đổi lề lối làm việc, đúng kế hoạch, đúng tiến độ thi công của dự án, không để xảy ra tình trạng đến cuối năm mới đẩy công nhân làm cho nhanh để giải ngân.

"Có giao trách nhiệm cho người đứng đầu các ban quản lý dự án đó, chịu trách nhiệm trước cơ quan quản lý về tiến độ, chất lượng công trình thì mới thực sự giải quyết được vấn đề lớn trong thi công hạ tầng giao thông ở Việt Nam. Còn quy định thi công ban ngày hay ban đêm chỉ có thể ảnh hưởng đến những chi tiết nhỏ của một dự án chứ không mang tính chất quyết định đến tiến độ của một công trình", ông Liên nhấn mạnh.