Triển vọng nào cho cổ phiếu dầu khí khi lĩnh vực lọc dầu và phân phối xăng dầu đảo ngược trong năm 2023?

Phân phối xăng dầu: Điều tồi tệ nhất đã ở phía sau

Sau một năm 2022 khó khăn chưa từng có, thị trường xăng dầu trong nước đã trở lại trạng thái bình thường khi Nhà máy lọc dầu Nghi Sơn (NSR) hoạt động hết công suất và cơ quan quản lý đã điều chỉnh chi phí định mức tính giá xăng dầu cơ sở từ cuối năm 2022, qua đó hỗ trợ cho hoạt động kinh doanh của các doanh nghiệp kinh doanh, phân phối xăng dầu trong nước.

Trong báo cáo phân tích ngành Dầu khí với chủ đề “Ngành Dầu khí - Hừng đông” mới được VNDirect công bố, các chuyên gia phân tích đã đưa ra minh chứng về nghiệp phân phối khổng lồ Petrolimex (với khoảng 50% thị phần) đã cho thấy sự phục hồi trong quý I/2023 với mức tăng trưởng lợi nhuận ròng là 155% so với cùng kỳ.

“Nhìn chung, chúng tôi nhận thấy triển vọng tươi sáng cho lĩnh vực này nhờ: Thị trường trong nước ổn định trở lại kể từ năm 2023 nhờ NSR vận hành hết công suất; Việc điều chỉnh các khoản phụ phí kinh doanh xăng dầu kịp thời và đầy đủ của cơ quan quản lý, giúp hạn chế các chi phí kinh doanh xăng dầu đột biến như đã phát sinh trong năm 2022; Nhu cầu tiêu thụ xăng dầu ngày càng tăng tại Việt Nam (+4,3% mỗi năm trong giai đoạn 2022-2030)”, các chuyên gia của VNDirect nhận định.

Biên lợi nhuận lọc dầu sẽ giảm mạnh

Theo các chuyên gia của VNDirect, các nhà máy lọc dầu sẽ phải đối mặt với việc tăng trưởng lợi nhuận âm trong năm nay khi biên lợi nhuận lọc dầu đã giảm xuống mức trước khủng hoảng do suy thoái kinh tế gia tăng, đặc biệt là tại châu Âu, trong bối cảnh nguồn cung dồi dào đến từ sự trở lại của Trung Quốc trong việc xuất khẩu sản phẩm lọc dầu; Nga thành công trong việc điều chỉnh dòng chảy sản phẩm từ châu Âu sang Trung Đông, Châu Phi và Nam Mỹ và công suất bổ sung từ các nhà máy lọc dầu mới tại Trung Đông.

“Theo quan điểm của chúng tôi, crack spread các sản phẩm lọc dầu tầng trung, đặc biệt là crack spread diesel sẽ dần phục hồi trong những tháng tới, được hỗ trợ bởi nhu cầu đi lại vào mùa hè và nhu cầu nhiên liệu sưởi ấm vào mùa đông ở các nước phương Tây. Điều này sẽ hỗ trợ cho biên lợi nhuận lọc dầu trong thời gian tới, nhưng vẫn sẽ thấp hơn đáng kể so với mức kỷ lục của năm 2022”, các chuyên gia cho biết.

Đâu là cổ phiếu triển vọng?

VNDirect đã đưa ra 3 cổ phiếu ưa thích là PVD, PVS và GAS vì mang những triển vọng trong thời gian sắp tới.

Cụ thể, kể từ đầu năm 2023, giá cổ phiếu Dầu khí cho thấy sự phân hóa trong bối cảnh giá dầu sụt giảm, trong đó các chuyên gia phân tích nhận thấy sự vượt trội của các doanh nghiệp thượng nguồn (PVS, PVD) và doanh nghiệp phân phối (PLX) nhờ triển vọng lĩnh vực thượng nguồn rõ nét hơn nhờ các hoạt động E&P sôi động hơn và lĩnh vực phân phối xăng dầu phục hồi nhờ thị trường xăng dầu trong nước ổn định trở lại.

“Nhìn chung, chúng tôi tin rằng triển vọng rõ nét của lĩnh vực E&P tại Việt Nam kể từ năm 2024 trở đi sẽ là động lực tăng giá mạnh mẽ cho các doanh nghiệp dịch vụ thượng nguồn vì điều này sẽ cung cấp khối lượng backlog tiềm năng rất lớn, đảm bảo công việc cũng như cải thiện hiệu quả kinh doanh của các doanh nghiệp dịch vụ thượng nguồn trong nhiều năm tới...”, các chuyên gia nhận định.

Bên cạnh đó, dưới góc nhìn dài hạn, chuyên gia của VNDirect cho rằng GAS là một lựa chọn đầu tư tốt nhờ việc hưởng lợi từ quá trình chuyển dịch sang điện khí LNG cũng như ưu tiên phát triển nguồn điện khí nội địa. Các chuyên gia ưa thích PVD do triển vọng rõ ràng và vững chắc của doanh nghiệp trong những năm tới nhờ vào triển vọng thị trường khoan toàn cầu vững chắc trong vài năm tới nhờ việc đẩy mạnh hoạt động khai thác trong bối cảnh nguồn cung giàn JU khan hiếm, giúp cho giá thuê gian JU duy trì ở mức cao.

Đây cũng là tín hiệu tích cực cho các nhà cung cấp dịch vụ khoan như PVD. Ngoài ra, thị trường khoan nội địa dự báo sẽ sôi động hơn kể từ năm 2024, qua đó mang lại nhiều cơ hội việc làm cho PVD trong những năm tới. Theo đó, các chuyên gia kỳ vọng hiệu suất sử dụng giàn JU của PVD sẽ duy trì ở mức cao lần lượt là 96%/95%/92% trong giai đoạn 2023-2025. VNDirect cũng dự báo kết quả kinh doanh của PVD sẽ phục hồi mạnh mẽ từ năm 2023 với lợi nhuận ròng là 470,7 tỷ đồng, sau đó tiếp tục tăng trưởng 110,8%/21,3% so với cùng kỳ trong năm 2024-2025.

Ngoài ra, VNDirect cũng ưa thích PVS trong cả ngắn và dài hạn với dự phóng tăng trưởng kép lợi nhuận ròng là 18,4% trong giai đoạn 2022-2024, nhờ vị thế dẫn đầu của PVS trong lĩnh vực xây lắp các công trình dầu khí ngoài khơi tại Việt Nam có thể giúp công ty hưởng lợi từ QHĐ8 (trong đó, QHĐ8 nêu bật ưu tiên phát triển các dự án mỏ khí lớn trong nước để cung cấp khí sản xuất điện như Lô B – Ô Môn và phát triển điện gió ngoài khơi trong cả ngắn và dài hạn).

Hiện PVS đang tham gia vào nhiều hợp đồng điện gió ngoài khơi trong mảng M&C trên thị trường quốc tế. Bên cạnh đó, VNDirect tin rằng PVS sẽ là doanh nghiệp hưởng lợi chính từ việc hoạt động E&P tại Việt Nam dự kiến sẽ sôi động hơn kể từ năm 2024 trở đi. Ngoài ra, tình hình tài chính rất vững mạnh của PVS với vị thế tiền mặt ròng hơn 8.800 tỷ đồng (tương đương 18.400 đồng/cp) và tỷ lệ nợ vay ròng/VCSH là -67% vào cuối quý I/2023. Điều này có thể giúp công ty hưởng lợi từ môi trường lãi suất cao.

Mặc dù lợi nhuận dự kiến sẽ giảm trong năm 2023 từ mức kỷ lục của năm 2022 (-13,7% svck), tuy nhiên VNDirect tin rằng GAS vẫn là một lựa chọn đầu tư tốt trong dài hạn dựa trên Vị trí quan trọng của doanh nghiệp trong quá trình chuyển dịch sang điện khí LNG tại Việt Nam trong dài hạn với nhiều dự án kho cảng LNG đã, đang và dự kiến sẽ được triển khai (LNG Thị Vải, LNG Sơn Mỹ); Tiềm năng tăng trưởng mạnh mẽ đến từ chuỗi dự án đường phát triển mỏ khí Lô B – Ô Môn; Vị thế tài chính vững mạnh với số dư tiền mặt ròng là 30.800 tỷ đồng và tỷ lệ nợ vay ròng/VCSH là -47,7% vào cuối quý I/2023. Điều này có thể giúp GAS hưởng lợi từ môi trường lãi suất cao. Bên cạnh đó, VNDirect cũng đưa ra những rủi ro chính đối với ngành Dầu khí bao gồm: Giá dầu thấp hơn kỳ vọng do việc giá dầu giảm sâu có thể làm suy yếu nền tảng cơ bản của ngành cũng như tâm lý thị trường đối với giá cổ phiếu dầu khí. Ngoài ra, việc chậm trễ hơn nữa trong việc triển khai các dự án E&P, đặc biệt là một số dự án lớn như Lô B – Ô Môn, vì nó sẽ ảnh hưởng tiêu cực đến khối lượng công việc tiềm năng cho các doanh nghiệp dịch vụ thượng nguồn cũng như nguồn cung dầu khí trong nước trong dài hạn.