Ngân hàng Việt tăng tốc đón "làn sóng tỷ USD" từ quốc tế?

Hiện nay, Chính phủ đã cho phép nâng trần sở hữu nước ngoài lên 49% đối với các tổ chức tín dụng tham gia tái cơ cấu ngân hàng yếu kém, gồm HDBank, MB và VPBank. Đây cũng là ba nhà băng nằm trong top đầu ngành về sức mạnh tài chính và hiệu quả kinh doanh.

Việc được nâng trần sở hữu của nhà đầu tư ngoại lên 49% tạo thêm dư địa để các ngân hàng này lựa chọn và hấp thụ dòng vốn quốc tế, gia tăng những động lực mới cho các mục tiêu tăng trưởng.

Ngân hàng Việt tăng tốc "hút" vốn ngoại

Ngoài ba ngân hàng trên, các ngân hàng Việt trong năm nay đang tiếp tục đẩy mạnh huy động vốn đầu tư nước ngoài để tăng vốn điều lệ, gia tăng quy mô hoạt động.

Mới đây nhất, tại Đại hội đồng cổ đông ngân hàng VIB ngày 8/4 cũng có kế hoạch huy động 1 tỷ USD từ thị trường vốn quốc tế. Nguồn vốn này được chia làm hai đợt giải ngân, bao gồm 500 triệu USD với kỳ hạn từ ba đến năm năm thực hiện vào nửa đầu năm và 500 triệu USD tiếp tục thu hút vào nửa cuối năm. Tại thị trường nội địa, ngân hàng kiên định với các giải pháp huy động vốn ổn định, cam kết không tham gia vào các đợt chạy đua nâng lãi suất tiền gửi cùng nhóm các ngân hàng nhỏ.

Thực tế, VIB đang đứng trước cơ hội đón cổ đông ngoại mới sau khi cổ đông chiến lược Commonwealth Bank of Australia (CBA) đã thoái vốn.

Trước đó, vào tháng 3/2025, BIDV công bố thông tin đã hoàn tất việc chào bán riêng lẻ 263,3 triệu cổ phiếu cho các nhà đầu tư. Theo đó, BIDV đã phân phối được hơn 258 triệu cổ phiếu, tương đương 98,24% lượng chào bán. Trong đó, nhà đầu tư trong nước đã mua 142,77 triệu cổ phiếu, nhà đầu tư nước ngoài mua gần 116 triệu cổ phiếu. 

Có thể kể đến một số tên tuổi nổi bật đã tham gia đợt phát hành riêng lẻ của BIDV như: Tổng công ty Đầu tư và Kinh doanh vốn Nhà nước (SCIC), nhóm quỹ liên quan Dragon Capital, Công ty Quản lý Quỹ SSI, Manulife Việt Nam, Prudential Việt Nam… 

Số cổ phiếu này sẽ bị hạn chế chuyển nhượng trong vòng 1 năm kể từ ngày kết thúc đợt chào bán (24/3/2026). Với giá bán bình quân 38.900 đồng/cổ phiếu, ước tính nhà băng này thu về hơn 10.000 tỷ đồng từ đợt phát hành.

Sắp tới, "ông lớn" Vietcombank cũng có kế hoạch chào bán riêng lẻ 6,5% vốn cho nhà đầu tư chiến lược. Trước đó, hồi tháng 1/2026, ngân hàng này đã gửi thư mời các đơn vị tư vấn tham gia thẩm định giá độc lập cho đợt phát hành riêng lẻ. Ước tính, nếu thành công, thương vụ có thể mang về 1,3 - 1,4 tỷ USD vốn mới cho Ngân hàng, gần tương đương thương vụ bán vốn 15% cổ phần của VPBank cho SMBC vào năm 2023.

Được biết, việc chào bán riêng lẻ 6,5% vốn cho nhà đầu tư chiến lược đã được Vietcombank lên kế hoạch từ năm 2019 song đến nay vẫn chưa thể thực hiện.

Hiệu ứng lan tỏa từ dòng vốn ngoại

Dòng vốn từ nhà đầu tư chiến lược không chỉ giúp củng cố tỷ lệ an toàn vốn mà còn mang lại hiệu ứng dài hạn về quản trị, năng lực cạnh tranh và khả năng tiếp cận thị trường vốn quốc tế. Theo VIS Ratings, “sự tham gia của nhà đầu tư chiến lược nước ngoài sẽ giúp tăng cường bộ đệm hấp thụ rủi ro của các ngân hàng thông qua việc bơm vốn mới và hỗ trợ chiến lược tăng trưởng kinh doanh, quản trị rủi ro cũng như tăng khả năng tiếp cận nguồn vốn quốc tế”.

Trường hợp của VPBank là minh chứng điển hình. Sau hai năm đàm phán, ngân hàng này đã hoàn tất thương vụ bán 15% cổ phần cho Sumitomo Mitsui Banking Corporation (SMBC) vào năm 2023. Ngay sau đó, CAR (tỷ lệ an toàn vốn) của VPBank tăng thêm 2 điểm %. Đặc biệt, trong năm 2024, dư nợ cho vay doanh nghiệp có vốn FDI của VPBank đã tăng gấp ba, đạt 3.700 tỷ đồng. Đến tháng 5/2025, VPBank tiếp tục huy động thành công khoản vay hợp vốn trị giá 1 tỷ USD, do SMBC và một nhóm ngân hàng quốc tế thu xếp, dành cho các chương trình tài chính bền vững.

Ngoài ra, các ngân hàng khác như TPBank, VietinBank,... cũng đã chứng kiến CAR cải thiện đáng kể sau khi bán cổ phần cho nhà đầu tư chiến lược nước ngoài. Theo dữ liệu từ VIS Ratings, TPBank ghi nhận mức tăng CAR 2% sau thương vụ với SBI Holdings, VietinBank tăng 3% nhờ MUFG Bank.

Dù cơ chế đã rõ ràng, nhưng thực tế cho thấy không phải ngân hàng Việt nào cũng sẵn sàng để thu hút dòng vốn chiến lược. Trong bối cảnh thị trường tài chính toàn cầu đang cạnh tranh khốc liệt về dòng vốn, chỉ những ngân hàng Việt thật sự minh bạch và quyết liệt đổi mới mới có thể chuyển hóa chính sách 49% thành dòng vốn tỷ USD thực.