Nghi vấn bệnh viện truyền hóa chất hết hạn: Lỗi ở đâu?

Về nguyên tắc, quy trình quản lý, cấp phát thuốc vô cùng chặt chẽ, khi có sự không đồng nhất về hạn dùng thuốc, tuyệt đối không được sử dụng.

Thông tin Bệnh viện Truyền máu - Huyết học TP.HCM truyền hóa chất quá hạn cho bệnh nhi ung thư đang được xác minh, làm rõ.

Báo cáo từ Bệnh viện Truyền máu - Huyết học, qua kiểm tra ban đầu, 2 lọ thuốc Antithymocyte Globuline được cấp phát cho bệnh nhi Lê Trần Khánh Chi (4 tuổi, bị suy tủy) có thời hạn sử dụng ghi trên nhãn là tháng 1/2020 (trong đó có 1 lọ đã sử dụng xong và 1 lọ đã sử dụng 1/3).

Trong khi đó, kiểm tra trên hệ thống phần mềm quản lý thuốc bệnh viện thì 2 lọ thuốc này lại có hạn sử dụng là tháng 11/2021.

Trao đổi với Đất Việt, một số ý kiến đều cho biết, đa số các sản phẩm thuốc khi hết hạn sẽ không có đủ khả năng trị bệnh, thậm chí có thể đẩy người sử dụng vào nguy cơ gặp biến chứng chết người.

Luật Dược 2016 đã quy định, hạn dùng của thuốc là thời gian sử dụng ấn định cho thuốc mà sau thời hạn này thuốc không được phép sử dụng.

Hạn dùng của thuốc được thể hiện bằng khoảng thời gian tính từ ngày sản xuất đến ngày hết hạn hoặc thể hiện bằng ngày, tháng, năm hết hạn. Trường hợp hạn dùng chỉ thể hiện tháng, năm thì hạn dùng được tính đến ngày cuối cùng của tháng hết hạn.

Hai chai hóa chất được người nhà bệnh nhi phát hiện đã hết hạn sử dụng.

Luật Dược 2016 nghiêm cấm hành vi kinh doanh thuốc, nguyên liệu làm thuốc không đạt tiêu chuẩn chất lượng; thuốc, nguyên liệu làm thuốc đã có thông báo thu hồi của cơ quan nhà nước có thẩm quyền; thuốc, nguyên liệu làm thuốc không rõ nguồn gốc, xuất xứ; thuốc, nguyên liệu làm thuốc đã hết hạn dùng;

Luật cũng nghiêm cấm cấp phát, bán thuốc đã hết hạn dùng, thuốc bảo quản không đúng quy định ghi trên nhãn thuốc, thuốc đã có thông báo thu hồi của cơ quan nhà nước có thẩm quyền, thuốc không rõ nguồn gốc, xuất xứ cho người sử dụng.

Các ý kiến đều khẳng định, về nguyên tắc, quy trình quản lý, cấp phát thuốc rất chặt chẽ và buộc phải tuân thủ. Theo GS.TS Phạm Gia Khải, nguyên Phó Trưởng ban Bảo vệ và Chăm sóc sức khỏe cán bộ Trung ương, trong sự việc xảy ra ở Bệnh viện Truyền máu - Huyết học TP.HCM, thiếu sót xảy ra ở những người đã có một số kinh nghiệm nhất định trong quản lý thuốc.

"Về nguyên tắc, thông tin trên lọ thuốc với hệ thống phần mềm quản lý thuốc phải đồng nhất. Nhưng khi hai thông tin này không đồng nhất chứng tỏ sai ở một khâu nào đó, ai làm sai thì chưa rõ nhưng khi sai như vậy thì tuyệt đối không được truyền cho bệnh nhân", GS.TS Phạm Gia Khải nói và đánh giá việc truyền hóa chất quá hạn này "rất nghiêm trọng", phải xử lý nghiêm.

Cũng chia sẻ ý kiến về sự việc này, PGS.TS Nguyễn Văn Sái, nguyên Phó Hiệu trưởng trường Đại học Y Dược Thái Bình cho biết, "3 tra, 5 đối và 5 đúng" là những nguyên tắc nằm lòng đối với nhân viên y tế nói chung và bắt buộc phải áp dụng trong suốt quá trình dùng thuốc để đảm bảo việc dùng thuốc đúng, an toàn, tránh nhầm lẫn.

Cụ thể, 3 tra là cách nói tắt của 3 đối tượng cần kiểm tra trong dùng thuốc, gồm: kiểm tra tên người bệnh; tên thuốc và liều dùng thuốc.

5 chiếu là cách nói tắt của 5 vấn đề cần đối chiếu khi cho bệnh nhân dùng thuốc. Cụ thể: Đối chiếu số giường, số phòng; đối chiếu nhãn thuốc; đối chiếu chất lượng thuốc; đối chiếu đường dùng thuốc và đối chiếu thời gian dùng thuốc.

5 đúng yêu cầu nhân viên y tế trước khi cho bệnh nhân dùng thuốc cần kiểm tra, đối chiếu đúng 5 vấn đề sau: Đúng người bệnh; Đúng thuốc; Đúng liều; Đúng đường dùng và Đúng thời gian.

"Ở đây là do quy trình thực hiện mà thôi. Nhập thuốc vào, xuất thuốc ra phải có tra đổi cụ thể, hay trước khi đến người sử dụng thì nhân viên y tế cũng phải tra đối. Bên cạnh đó, giao thuốc cho bệnh nhân, bệnh nhân hay người nhà bệnh nhân phải ký nhận vào đó", PGS.TS Nguyễn Văn Sái nhấn mạnh nguyên tắc.

Liên quan đến sự việc này, Bộ Y tế đã có công văn khẩn yêu cầu Sở Y tế TP.HCM phải khẩn trương xác minh thông tin Bệnh viện Truyền máu - Huyết học TP.HCM truyền hóa chất quá hạn cho bệnh nhân nhi, xử lý sai phạm nếu có.

Bộ Y tế cũng yêu cầu công khai thông tin về kết quả xác minh, xử lý cho cơ quan truyền thông. Đồng thời báo cáo kết quả này về Cục Quản lý khám chữa bệnh, Bộ Y tế trước ngày 3/7 để cục báo cáo lãnh đạo Bộ Y tế.

Được biết, Bệnh viện Truyền máu - Huyết học TP.HCM đã ra quyết định đình chỉ 1 dược sĩ và 2 điều dưỡng vì nghi sử dụng hóa chất quá hạn truyền cho bệnh nhi bị suy tủy.