Thứ hai, 28/06/2021, 11:59 AM

Tỉ lệ hoa hồng trong bán hàng đa cấp: Cơ sở nào?

PGS.TS Đinh Trọng Thịnh đề nghị cần làm rõ cơ sở thực tiễn của quy định tỉ lệ hoa hồng tối thiểu từ kết quả bán hàng cũng như cơ sở của tỉ lệ 20%...

Bộ Công thương đang lấy ý kiến dự thảo Nghị định sửa đổi, bổ sung một số điều của Nghị định 40/2018/NĐ-CP về quản lý hoạt động kinh doanh theo phương thức đa cấp.

Dự thảo nghị định đã làm rõ, bổ sung nhiều quy định mới nhằm tạo hành lang pháp lý nâng cao tính minh bạch trong hoạt động của doanh nghiệp bán hàng đa cấp, qua việc điều chỉnh cơ chế bảo trợ quốc tế, ngăn ngừa các hoạt động trái phép, thu lợi bất chính từ thị trường Việt Nam.

Đáng lưu ý, về tỉ lệ hoa hồng, dự thảo bổ sung quy định về tỉ lệ hoa hồng tối thiểu từ kết quả bán hàng trên tổng lợi ích kinh tế mà người tham gia được hưởng.

Cụ thể, tại khoản 2 điều 43 dự thảo nghị định có quy định: Kế hoạch trả thưởng phải đảm bảo tổng hoa hồng, tiền thưởng và lợi ích kinh tế khác chi trả cho người tham gia trên cơ sở kết quả bán hàng của người đó tối thiểu bằng 20% tổng số hoa hồng, tiền thưởng và lợi ích kinh tế khác mà doanh nghiệp chi trả cho người tham gia trong một năm.

Hoan nghênh việc cơ quan quản lý nhà nước sửa đổi, hoàn thiện quy định pháp luật nhằm quản lý tốt hơn hoạt động bán hàng đa cấp, thanh lọc những doanh nghiệp vi phạm pháp luật hoặc hoạt động yếu kém, PGS.TS Đinh Trọng Thịnh (Học viện Tài chính) cũng bày tỏ băn khoăn về quy định mới liên quan đến tỉ lệ hoa hồng.

Theo đó, ông đề nghị cần làm rõ cơ sở thực tiễn của việc quy định tỉ lệ hoa hồng tối thiểu từ kết quả bán hàng; cơ sở thực tiễn và kinh nghiệm quốc tế của tỉ lệ 20%.

"Tại sao không phải là 10%, 30%... mà lại là 20%? Đưa ra con số này cơ quan soạn thảo cũng cần làm rõ cơ sở của nó, tính toán cụ thể như thế nào", ông Thịnh nói. 

Cần nâng cao tính minh bạch trong hoạt động của doanh nghiệp bán hàng đa cấp

Vị chuyên gia cũng lưu ý, tại khoản 2 điều 48 Nghị định 40/2018/NĐ-CP có quy định: Tổng trị giá hoa hồng, tiền thưởng và lợi ích kinh tế khác, bao gồm cả lợi ích được hưởng theo chương trình khuyến mại, trả cho người tham gia bán hàng đa cấp trong một năm quy đổi thành tiền không được vượt quá 40% doanh thu bán hàng đa cấp trong năm đó của doanh nghiệp bán hàng đa cấp. (Tổng trị giá hoa hồng, tiền thưởng và lợi ích kinh tế khác không bao gồm khoản chênh lệnh giữa mức giá bán lẻ mà doanh nghiệp thông báo và mức giá mà doanh nghiệp bán cho người tham gia bán hàng đa cấp).

Vì vậy, PGS.TS Đinh Trọng Thịnh đề nghị cần làm rõ mối quan hệ giữa quy định về tỉ lệ hoa hồng từ kết quả bán hàng tối thiểu 20% và quy định về tổng giá trị lợi ích kinh tế trong một năm không quá 40% doanh thu bán hàng.

Theo vị chuyên gia, quy định mới bổ sung về tỉ lệ hoa hồng bán hàng trong dự thảo nghị định sẽ giúp khuyến khích các doanh nghiệp thúc đẩy hoạt động bán hàng của người tham gia, để họ không chăm chăm xây dựng mạng lưới đa cấp.

Với quy định này, người tham gia mạng lưới đa cấp bán được càng nhiều hàng thì mức hoa hồng càng lớn và dẫu người đó có lôi kéo bao nhiêu người đi chăng nữa thì mức hoa hồng mà người này được hưởng cũng chỉ phụ thuộc vào số lượng sản phẩm mà người đó bán được.

Ông Thịnh đồng tình với thực tế mà Bộ Công thương đã chỉ ra trong tờ trình dự thảo, đó là hiện nay nhiều doanh nghiệp đa cấp không chú trọng bán hàng mà tập trung xây dựng mạng lưới người tham gia và tìm các cách khác nhau khiến người đó mua hàng, hàng hóa chủ yếu được tiêu thụ trong mạng lưới, việc mua hàng chủ yếu để đạt thành tích, cấp bậc và hưởng hoa hồng.

Ông lưu ý, để phân biệt bán hàng đa cấp thực sự với những những biến tướng của nó thì cần  thiết phải quy định về mức lãi, lợi nhuận cụ thể được trích lập cho các chủ thể tham gia hoạt động kinh doanh này.

Do đó, bên cạnh tỉ lệ hoa hồng trên doanh số cá nhân, ông đề nghị bổ sung quy định về mức lãi tối đa trên sản phẩm nhằm ngăn người bán hàng đa cấp đẩy giá sản phẩm lên quá cao.

"Phải khống chế tỉ lệ này để đảm bảo giá cả hàng hóa phải phù hợp với thị trường. Theo đó, giữa giá lấy tận gốc (xuất xưởng) với giá kinh doanh tận ngọn thì người  bán chỉ có thể bán theo giá thị trường đang bán, vượt ra khỏi khoảng này thì người bán sẽ ăn lận vào giá mua sản phẩm. Khi ấy, người mua cũng không phải mua hàng với giá cao ngất ngưởng, vượt xa so với giá thị trường", ông Thịnh chỉ rõ.

Nhìn rộng ra, ông Thịnh cho rằng cơ quan quản lý nhà nước cần sớm hoàn thiện các quy định pháp luật để quản lý hoạt động kinh doanh đa cấp nói chung, nhất là các sàn đa cấp tiền ảo ngày càng nở rộ, hoạt động công khai, bất chấp Nhà nước Việt Nam không công nhận tiền ảo là phương tiện thanh toán.  

Điểm nhận biết mô hình đa cấp lừa đảo nằm ở việc họ không tập trung vào ứng dụng sản phẩm, dịch vụ mà chỉ chú trọng lôi kéo được nhiều người tham gia nhất có thể. Càng rủ rê được nhiều người, càng có lợi nhuận cao hơn.

Ông Thịnh cảnh báo, các mô hình lừa đảo đa cấp biến tướng không chỉ ảnh hưởng đến tài sản của cá nhân nhiều người dân mà còn gây xáo trộn, làm mất an toàn trong đời sống kinh tế, xã hội. Nó cũng làm cho một lượng tiền đáng ra nếu đầu tư vào các mục tiêu khác sẽ góp phần phát triển kinh tế - xã hội, đằng này lại đi đổ vào kinh doanh đa cấp mang tính lừa đảo, khiến sức mạnh của nền kinh tế bị suy giảm.

Điều 4 Nghị định 40/2018/NĐ-CP quy định đối tượng kinh doanh theo phương thức đa cấp:

1. Hoạt động kinh doanh theo phương thức đa cấp chỉ được thực hiện đối với hàng hóa. Mọi hoạt động kinh doanh theo phương thức đa cấp với đối tượng không phải là hàng hóa đều bị cấm, trừ trường hợp pháp luật có quy định khác.

2. Những hàng hóa sau không được kinh doanh theo phương thức đa cấp:

a) Hàng hóa là thuốc; trang thiết bị y tế; các loại thuốc thú y (bao gồm cả thuốc thú y thủy sản); thuốc bảo vệ thực vật; hóa chất, chế phẩm diệt côn trùng, diệt khuẩn hạn chế sử dụng và cấm sử dụng trong lĩnh vực gia dụng và y tế và các loại hóa chất nguy hiểm;

b) Sản phẩm nội dung thông tin số.


KCN Phù Mỹ đón hai dự án hóa chất, phân bón gần 8.000 tỷ đồng
KCN Phù Mỹ đón hai dự án hóa chất, phân bón gần 8.000 tỷ đồng
20/11/2026 Doanh nghiệp

KCN Phù Mỹ tại Gia Lai vừa có hai dự án sản xuất hóa chất và phân bón với tổng vốn đầu tư đăng ký 7.940 tỷ đồng, sử dụng gần 60 ha đất.

Becamex dự kiến lập công ty con bất động sản vốn 300 tỷ đồng
Becamex dự kiến lập công ty con bất động sản vốn 300 tỷ đồng

Becamex thông qua chủ trương thành lập công ty con hoạt động chính trong lĩnh vực bất động sản, vốn điều lệ 300 tỷ đồng. Trước đó, tập đoàn cũng thông qua phương án góp...

LICOGI 14 nâng hạn mức tín dụng tại BIDV Phú Thọ lên 250 tỷ đồng
LICOGI 14 nâng hạn mức tín dụng tại BIDV Phú Thọ lên 250 tỷ đồng
20/11/2026 Doanh nghiệp

Hội đồng quản trị Công ty CP LICOGI 14 (HNX: L14) vừa thông qua tổng hạn mức tín dụng 250 tỷ đồng tại BIDV Phú Thọ, tăng 160 tỷ đồng so với hạn mức...

Novaland muốn phát hành gần 2,8 triệu cổ phiếu đổi trái phiếu
Novaland muốn phát hành gần 2,8 triệu cổ phiếu đổi trái phiếu
19/11/2026 Doanh nghiệp

Novaland thông qua phương án chuyển đổi gần 94,5 tỷ đồng trái phiếu quốc tế thành cổ phiếu NVL, với giá chuyển đổi 34.000 đồng/cổ phiếu.

Tôn Đông Á chốt ngày chia cổ tức cổ phiếu 10% sau khi lên HOSE
Tôn Đông Á chốt ngày chia cổ tức cổ phiếu 10% sau khi lên HOSE
19/11/2026 Doanh nghiệp

Tôn Đông Á chốt ngày 27/11 để thực hiện quyền nhận cổ tức năm 2025 bằng cổ phiếu với tỷ lệ 10%. Sau đợt phát hành, vốn điều lệ của doanh nghiệp dự kiến tăng...

Vĩnh Hoàn chi hơn 600 tỷ đồng trả cổ tức tiền mặt
Vĩnh Hoàn chi hơn 600 tỷ đồng trả cổ tức tiền mặt
19/11/2026 Doanh nghiệp

Với tỷ lệ tạm ứng cổ tức 30%, Vĩnh Hoàn dự kiến chi khoảng 628 tỷ đồng cho cổ đông. Chủ tịch HĐQT Trương Thị Lệ Khanh, người đang nắm giữ hơn 45% vốn…

Cảng hàng không Quảng Trị tăng tốc về đích, đợt tuyển dụng đầu tiên thu hút hàng trăm ứng viên
Cảng hàng không Quảng Trị tăng tốc về đích, đợt tuyển dụng đầu tiên thu hút hàng trăm ứng viên
18/11/2026 Doanh nghiệp

Đợt tuyển dụng nhân sự đầu tiên của Cảng hàng không Quảng Trị đã thu hút gần 300 hồ sơ ứng tuyển, mở ra cơ hội nghề nghiệp mới cho người lao động địa phương…

PV Power nâng hơn 342% mục tiêu lợi nhuận, vượt kế hoạch năm sau 9 tháng
PV Power nâng hơn 342% mục tiêu lợi nhuận, vượt kế hoạch năm sau 9 tháng
18/11/2026 Doanh nghiệp

PV Power nâng mục tiêu lợi nhuận sau thuế năm 2026 tăng 342,4% so với kế hoạch ban đầu. Sau 9 tháng, doanh nghiệp ghi nhận gần 6.899 tỷ đồng lợi nhuận sau thuế, vượt...

Đầu tư CMC chốt ngày trả cổ tức cổ phiếu 17% sau khi giảm mạnh từ mức 35%
Đầu tư CMC chốt ngày trả cổ tức cổ phiếu 17% sau khi giảm mạnh từ mức 35%
18/11/2026 Doanh nghiệp

Đầu tư CMC chốt ngày để trả cổ tức năm 2025 bằng cổ phiếu, tỷ lệ thực hiện giảm từ 35% xuống 17% do nguồn lợi nhuận trên báo cáo tài chính kiểm toán năm...

Cảng Phước An dự kiến lập công ty con vốn 500 tỷ đồng
Cảng Phước An dự kiến lập công ty con vốn 500 tỷ đồng
17/11/2026 Doanh nghiệp

Cảng Phước An dự kiến lập công ty con vốn 500 tỷ đồng, hoạt động trong lĩnh vực cảng biển, logistics và khu công nghiệp.

AMY Grupo lên HOSE ngày 20/11, vốn hóa gần 7.900 tỷ đồng
AMY Grupo lên HOSE ngày 20/11, vốn hóa gần 7.900 tỷ đồng
17/11/2026 Doanh nghiệp

Cổ phiếu AMY sẽ giao dịch trên HOSE từ ngày 20/11/2026 với giá tham chiếu 48.900 đồng/cổ phiếu. Trước khi lên sàn, AMY Grupo đã hoàn tất đợt IPO, huy động gần 787,3 tỷ đồng.

Tập đoàn Hoà Phát của tỷ phú Trần Đình Long tiếp tục 'đổ' tiền vào mảng năng lượng tái tạo
Tập đoàn Hoà Phát của tỷ phú Trần Đình Long tiếp tục "đổ" tiền vào mảng năng lượng tái tạo
17/11/2026 Doanh nghiệp

Sắp tới, Tập đoàn Hoà Phát sẽ chi gần 650 tỷ đồng để thành lập Công ty Năng lượng tái tạo, trong bối cảnh doanh nghiệp này liên tục có động thái mở rộng…

Hòa Phát rót gần 650 tỷ đồng thành lập công ty năng lượng tái tạo
Hòa Phát rót gần 650 tỷ đồng thành lập công ty năng lượng tái tạo
16/11/2026 Doanh nghiệp

Tập đoàn Hòa Phát (HoSE: HPG) thông qua việc góp 649,87 tỷ đồng, tương đương 99,98% vốn điều lệ, để thành lập Công ty cổ phần Năng lượng tái tạo Hòa Phát...

Taseco Land hạ gần 30% kế hoạch doanh thu năm 2026
Taseco Land hạ gần 30% kế hoạch doanh thu năm 2026
16/11/2026 Doanh nghiệp

Taseco Land điều chỉnh giảm gần 30% kế hoạch doanh thu và 27,9% mục tiêu lợi nhuận sau thuế năm 2026. Lợi nhuận sau thuế 9 tháng của doanh nghiệp vẫn tăng hơn 80% so...

Tập đoàn Hà Đô hoàn thành 53% kế hoạch lợi nhuận cả năm sau 9 tháng
Tập đoàn Hà Đô hoàn thành 53% kế hoạch lợi nhuận cả năm sau 9 tháng
14/11/2026 Doanh nghiệp

Trong quý III/2026, Tập đoàn Hà Đô ghi nhận lợi nhuận sau thuế đạt 228 tỷ đồng. Lũy kế 9 tháng, lãi sau thuế tăng nhẹ 8% so với cùng kỳ, đạt hơn 614 tỷ...

Bia Sài Gòn – Miền Trung chốt tạm ứng cổ tức tiền mặt 20%
Bia Sài Gòn – Miền Trung chốt tạm ứng cổ tức tiền mặt 20%
13/11/2026 Doanh nghiệp

Bia Sài Gòn – Miền Trung chốt ngày 25/11 để tạm ứng cổ tức tiền mặt tỷ lệ 20%, dự kiến chi gần 60 tỷ đồng. Trong 9 tháng đầu năm 2026, doanh thu thuần...

Taseco Airs tạm ứng cổ tức 20%, lãi 9 tháng tăng 30%
Taseco Airs tạm ứng cổ tức 20%, lãi 9 tháng tăng 30%
13/11/2026 Doanh nghiệp

Taseco Airs chốt ngày 19/11 đăng ký cuối cùng để tạm ứng cổ tức năm 2026 bằng tiền mặt, dự chi gần 108 tỷ đồng. Sau 9 tháng, doanh nghiệp ghi nhận lợi nhuận sau...

Nhà Khang Điền (KDH): Nhóm VinaCapital liên tục nâng sở hữu, nhóm Dragon Capital lại bán ra
Nhà Khang Điền (KDH): Nhóm VinaCapital liên tục nâng sở hữu, nhóm Dragon Capital lại bán ra
13/11/2026 Doanh nghiệp

Nhóm quỹ đầu tư VinaCapital vừa hoàn tất mua vào hàng chục triệu cổ phiếu KDH của Nhà Khang Điền để gia tăng tỷ lệ sở hữu…

Dược Hậu Giang sắp chi hơn 780 tỷ đồng tạm ứng cổ tức
Dược Hậu Giang sắp chi hơn 780 tỷ đồng tạm ứng cổ tức
12/11/2026 Doanh nghiệp

Với hơn 130,7 triệu cổ phiếu đang lưu hành, Dược Hậu Giang dự kiến phải chi hơn 784 tỷ đồng cho đợt tạm ứng cổ tức này…