Doanh nghiệp đề xuất cắt giảm thủ tục, điều chỉnh lãi suất và mở rộng đối tượng cho vay để phát triển nhà ở xã hội

Xem xét cắt giảm tối đa các thủ tục hành chính

Phát biểu tại Hội nghị, ông Nguyễn Việt Quang - Phó Chủ tịch Tập đoàn VinGroup cho biết, Công ty Vinhomes của Tập đoàn đã khởi công xây dựng 4 dự án nhà ở xã hội tại Hải Phòng, Thanh Hóa, Quảng Trị và Khánh Hòa để bổ sung thêm hơn 10.000 căn hộ nhà ở xã hội. Hiện tại, Tập đoàn VinGroup cũng đang thực hiện các thủ tục pháp lý để có thể sớm khởi công các dự án nhà ở xã hội tại Hà Nội, Hưng Yên, Hà Tĩnh, Thành phố Hồ Chí Minh và các tỉnh, thành phố khác.

Trong thời gian qua, Chính phủ đã có nhiều cơ chế, chính sách hỗ trợ phát triển nhà ở xã hội, tạo ra hành lang pháp lý tương đối đầy đủ hỗ trợ và khuyến khích các doanh nghiệp tham gia và phát triển nhà ở xã hội.

Tuy nhiên, số lượng thủ tục nhà ở xã hội đang nhiều hơn so với dự án nhà ở thương mại. Điều này dẫn đến các thủ tục thực hiện nhà ở xã hội kéo dài. Tổng thời gian hoàn thành thủ tục dự án nhà ở xã hội từ lúc bắt đầu triển khai đến khi khởi công thường khoảng 2 năm.

Mặt khác, để dự án nhà ở xã hội thực sự là các khu đô thị hiện đại, văn minh, đầy đủ tiện ích nhằm nâng cao cuộc sống của người dân thì việc xây dựng đồng bộ các công trình hạ tầng kỹ thuật, hạ tầng xã hội, thương mại dịch vụ là rất cần thiết. Tuy nhiên, chính sách hỗ trợ đối với việc đầu tư xây dựng các công trình hạng mục này chưa rõ ràng. Nếu chủ đầu tư thực hiện đầu tư đồng bộ các công trình này thì sẽ dẫn đến tăng chi phí, tăng giá bán nhà ở xã hội.

Không những thế, việc tiếp cận các nguồn vốn vay cho việc đầu tư xây dựng, mua, thuê nhà ở xã hội vẫn chưa thuận lợi. Mức lãi suất cho vay hiện nay vẫn còn cao.

Vì vậy, để có thể thu hút các nhà đầu tư tham gia phát triển nhà ở xã hội, Tập đoàn VinGroup đã đưa ra 4 đề xuất. Thứ nhất là xem xét cắt giảm tối đa các thủ tục liên quan đến việc đầu tư xây dựng dự án nhà ở xã hội.

Thứ hai là xem xét ban hành danh mục các hạng mục hạ tầng kỹ thuật, hạ tầng xã hội được ngân sách hỗ trợ kinh phí đầu tư, miễn giảm tiền thuê đất đối với các diện tích công trình dịch vụ thương mại trong phạm vi dự án nhà ở xã hội.

Thứ ba là xem xét điều chỉnh lại suất vốn đầu tư dự án nhà ở xã hội cho phù hợp với thực tế.

Thứ 4 là xem xét điều chỉnh lãi suất cho vay để đầu tư xây dựng cũng như để mua, thuê nhà ở xã hội. Trên cơ sở ngân sách thực hiện, xem xét hoặc cấp bù chênh lệch lãi suất nếu chủ đầu tư thấy khách hàng vay vốn từ các ngân hàng thương mại để đầu tư xây dựng và thuê, mua nhà ở xã hội.

Lãi suất còn cao, thời gian vay còn ngắn

Chia sẻ tại Hội nghị, ông Nguyễn Văn Thanh Huy - Phó Tổng giám đốc Tổng công ty Becamex cho biết, Tổng công ty đã thực hiện được trên 45.000 căn hộ nhà ở công nhân, nhà ở xã hội. Trong năm nay, công ty sẽ tiếp tục khởi công thực hiện khoảng 10.000 căn hộ nhà ở xã hội.

Trong quá trình thực hiện, Tổng công ty Becamex đánh giá, lãi suất cho vay vẫn còn cao và thời gian vay còn ngắn. Đơn vị này cho rằng, nếu có thể kéo dài thời gian cho vay thì sẽ tạo điều kiện lớn cho người lao động được sở hữu nhà ở xã hội.

Cần mở rộng đối tượng cho vay

Đó là đề xuất của ông Trương Anh Tuấn - Chủ tịch HĐQT Công ty cổ phần Tư vấn - Thương mại - Dịch vụ Địa ốc Hoàng Quân.

Theo đó, Công ty Hoàng Quân đã hoàn thành 10 dự án nhà ở xã hội với số lượng 10.000 căn hộ. Hiện nay, Tập đoàn đang triển khai thực hiện 12 dự án và dự kiến sẽ hoàn thành khoảng 3.000 căn hộ trong năm 2024.

Nhưng để đạt được mục tiêu nêu trên, ông Trương Anh Tuấn đã đưa ra 3 đề xuất quan trọng. Thứ nhất, ông kiến nghị chương về nhà ở xã hội trong Luật Nhà ở nên áp dụng từ ngày 01/07/2024 để tháo gỡ được nhiều vướng mắc và thúc đẩy mạnh hơn cho Đề án xây dựng 1 triệu căn hộ nhà ở xã hội.

Thứ hai, ông Trương Anh Tuấn kiến nghị áp dụng gói vay ưu đãi 120.000 tỷ đồng cho cả khách hàng đã mua những dự án đã hoàn thành, nhưng chưa được tiếp cận gói tín dụng ưu đãi.

Hơn nữa, Chủ tịch HĐQT Công ty Hoàng Quân cũng kiến nghị Ngân hàng Nhà nước xem xét vấn đề chưa có sự đồng bộ về thời gian vay giữa chủ đầu tư và khách hàng. Khách hàng thì được vay 5 năm, nhưng chủ đầu tư chỉ được vay 3 năm và nhiều ngân hàng đề nghị chủ đầu tư phải bảo lãnh cho khách hàng khi vay vốn mua nhà ở xã hội.

Thứ ba, ông Trương Anh Tuấn kiến nghị Chính phủ nghiên cứu dành ra một khoản từ 1% – 2% bù lãi suất cho các ngân hàng thương mại. Khi có việc bù lãi suất 1% – 2% của Chính phủ, chương trình này chắc chắn sẽ thành công và mạnh hơn gói 120.000 tỷ đồng như hiện nay.

Trên trải thảm, dưới rải đinh

Chia sẻ tại Hội nghị, ông Nguyễn Việt Cường - Chủ tịch Tập đoàn Phú Cường đánh giá, việc đầu tư xây dựng nhà ở xã hội đang có vướng mắc lớn về thủ tục pháp lý. Một số cán bộ sợ sai, sợ trách nhiệm, không dám làm vì lợi ích chung.

Do đó, Chủ tịch Tập đoàn Phú Cường cho rằng, nhiều thủ tục pháp lý xây dựng trong một thời gian dài không hoàn thiện thì nên giao cho một lãnh đạo có đủ chức năng, quyền hạn họp tập trung chỉ 2-3 tiếng đồng hồ là giải quyết các vấn đề.

Thực tế đang có tình trạng công văn ở dưới chuyển lên, ở trên chuyển xuống, chỉ nói chung chung, cuối cùng không thực hiện được một dự án nào.

Ông Nguyễn Việt Cường cũng kiến nghị không nên mở cuộc họp riêng cho doanh nghiệp, khi báo cáo thì tổng hợp nhiều doanh nghiệp, không có sự ưu tiên giữa dự án này, dự án khác.

Sớm cho áp dụng Luật Nhà ở sửa đổi

Ông Trần Ngọc Anh - Phó Tổng giám đốc Tổng Công ty Viglacera chia sẻ, Tổng công ty đã bàn giao khoảng 5.000 căn hộ nhà ở xã hội và đang tiếp tục triển khai xây dựng hơn 10.000 căn nhà ở xã hội khác.

Tuy nhiên, Viglacera đang gặp một số khó khăn trong việc kinh doanh những căn hộ này do các quy định còn hạn chế về đối tượng cũng như điều kiện thuê mua.

Vì vậy, Tổng Công ty đã kiến nghị Thủ tướng sớm cho áp dụng Luật Nhà ở sửa đổi và ban hành Nghị định về nhà ở xã hội theo hướng tháo gỡ, mở rộng đối tượng được mua, được thuê với điều kiện đơn giản, dễ thực hiện để người có thu nhập thấp sớm tiếp cận được với các sản phẩm nhà ở xã hội này.