Chủ nhật, 22/05/2022, 10:42 AM

Lời giải nào cho ‘cơn khát’ nhà ở xã hội tại TP.HCM?

Trong thời gian qua, chính quyền TP.HCM đã có nhiều nỗ lực trong việc xây dựng các khu nhà ở xã hội, nhà ở cho người lao động có thu nhập thấp...

Một thực trạng trên thị trường bất động sản thời gian qua là nhu cầu nhà ở cho người thu nhập thấp, nhà ở xã hội tăng, trong khi nguồn cung cho phân khúc này lại ngày một “khan hiếm”.

Nhu cầu tăng, nguồn cung “khan hiếm”

Theo ông Lê Hoàng Châu, Chủ tịch Hiệp hội Bất động sản TP.HCM (HoREA), trong hơn 10 năm qua, thị trường bất động sản TP.HCM đan xen “thăng trầm”, trải qua các giai đoạn tăng trưởng nóng dẫn đến “bong bóng” bất động sản, khủng hoảng đóng băng rồi lại phục hồi và tăng trưởng mạnh.

Trong đó, giai đoạn 2018 - 2020, thị trường gặp khó khăn do quy mô thị trường bất động sản bị sụt giảm, thiếu dự án và rất thiếu sản phẩm nhà ở, nhất là nhà có giá vừa túi tiền, nhà ở xã hội. Đặc biệt là từ năm 2020, “cơn khát” căn hộ bình dân tiếp tục kéo dài khi chỉ chiếm 1% tổng số nhà ở đưa ra thị trường.

z3431649421430_88b1d614e2772a461f805c814d6a28e2

 Vướng mắc ở khâu thủ tục, lợi nhuận thấp đã khiến các doanh nghiệp bất động sản không còn "mặn mà" với phân khúc nhà ở xã hội. Ảnh minh hoạ

Đến năm 2021, trong tổng số 14.443 căn nhà đã không còn căn hộ bình dân (0%). Có đến 10.404 căn nhà cao cấp, hạng sang, siêu sang chiếm 73,98%, nhà ở trung cấp, chiếm 26,02% tại thị trường TP.HCM.

Giai đoạn 2015-2020, cả nước đã thực hiện 248 dự án nhà ở xã hội với khoảng 100.000 căn hộ, chỉ đạt 41,4% kế hoạch; TP.HCM thực hiện được 15.000 căn hộ nhà ở xã hội, đạt 75% kế hoạch phát triển nhà ở xã hội giai đoạn 2016-2020.

“Cơ cấu sản phẩm nhà ở như trên là biểu hiện rõ nét của tình trạng lệch pha cung - cầu, thị trường bất động sản phát triển thiếu cân đối, thiếu bền vững, rất thiếu loại nhà ở vừa túi tiền và thừa cung nhà ở cao cấp”, Chủ tịch HoREA cảnh báo.

Tại TP.HCM, mặc dù chính quyền liên tục kêu gọi, ưu tiên cho các doanh nghiệp đầu tư vào nhà ở xã hội, tuy nhiên một thực tế là không mấy doanh nghiệp “mặn mà” đối với phân khúc này.

Công ty TNHH Xây dựng Thương mại Lê Thành (gọi tắt Công ty Lê Thành), một trong những doanh nghiệp gắn liền với thương hiệu nhà ở xã hội, nhà ở vừa túi tiền nhưng thời thời gian qua, liên tục phải “kêu cứu” cho các dự án đang thực hiện.

Đáng chú ý là dự án nhà ở xã hội mang tên Lê Thành Tân Kiên tại huyện Bình Chánh được ông Lê Hữu Nghĩa – Tổng giám đốc công ty này nhiều lần yêu cầu tháo gỡ khó khăn tại các cuộc họp với chính quyền TP.HCM. Mặc dù khu đất được quy hoạch ưu tiên để phát triển nhà ở xã hội, nhưng UBND huyện Bình Chánh duyệt chỉ tiêu dân số 2.000 dân, doanh nghiệp cần xin tăng thêm 1.000 dân nhưng không có cơ quan chức năng nào xem xét.

Hay dự án nhà ở xã hội Lê Thành An Lạc (quận Bình Tân) được triển khai xây dựng từ năm 2017 với quy mô 930 căn hộ, đến nay đã hoàn thành và đưa vào sử dụng nhưng một số vướng mắc về tiền sử dụng đất, thuế vẫn chưa hoàn tất.

Theo ông Lê Hữu Nghĩa, các thủ tục làm nhà ở xã hội không khác gì mấy so với các thủ tục thực hiện nhà ở thương mại, chưa kể nhiều vướng mắc chậm tháo gỡ nên nhà đầu tư không mấy “mặn mà”. Bên cạnh đó, tình trạng thiếu hụt các dự án nhà giá rẻ, nhà ở xã hội một phần cũng do lợi nhuận bị khống chế, yêu cầu lãi từ 10%-15%.

“Cơ quan quản lý và chính quyền địa phương cần nhìn vào các dự án ách tắc mà tìm ra những điểm nghẽn để khơi thông. Nếu nhà nước cởi trói và hỗ trợ được nhiều chính sách tốt hơn thì sẽ thu hút được nhiều nhà đầu tư, như vậy người có thu nhập thấp mới có thể tiếp cận được”, ông Nghĩa nói.

Giải bài toán nhà ở xã hội như thế nào?

Theo kế hoạch của UBND TP.HCM đề ra trong giai đoạn 2021-2025, thành phố sẽ phát triển 2,5 triệu m2 sàn xây dựng, tương đương 35.000 căn nhà ở xã hội (nhà lưu trú cho công nhân và ký túc xá sinh viên).

Chỉ tiêu phát triển nhà ở xã hội trong danh mục là 47 dự án, trong đó, 10 dự án nhà ở xã hội sử dụng quỹ đất ở 20%. Còn 37 dự án có nguồn gốc do doanh nghiệp tự đền bù, thực hiện lựa chọn chủ đầu tư và công nhận chủ đầu tư theo quy định.

Mặc dù kế hoạch đề ra là thế nhưng theo đánh giá của các chuyên gia bất động sản, để thực hiện được mục tiêu này là một vấn đề nan giải, bởi vẫn còn rất nhiều bất cập tồn đọng trong thời gian qua chưa thể giải quyết.

Theo ông Lê Hoàng Châu, Chủ tịch HoREA, mâu thuẫn lớn nhất của thị trường bất động sản hiện nay và trong những năm tiếp theo là tình trạng lệch pha cung - cầu do thị trường đang rất thiếu hụt nguồn cung nhà ở có giá phù hợp với thu nhập và nhà ở xã hội.

Do vậy, trong năm nay cần xây dựng đồng bộ cơ chế chính sách để khuyến khích phát triển mạnh mẽ nhà ở có giá phù hợp với thu nhập và nhà ở xã hội để cân bằng thị trường, đáp ứng nhu cầu nhà ở thực để đảm bảo an sinh xã hội về nhà ở.

Bên cạnh đó, ông Châu cho rằng việc ách tắc nguồn vốn là điểm nghẽn lớn cho các dự án nhà ở xã hội. Do thiếu vốn nên việc khuyến khích các nhà đầu tư tham gia phát triển dự án nhà ở xã hội gặp rất nhiều khó khăn khi gói 30.000 tỷ đồng kết thúc cho vay từ cuối năm 2016.

“Hy vọng với gói đề xuất gói 65.000 tỷ đồng phát triển nhà ở xã hội của Bộ Xây dựng sẽ thúc đẩy việc triển khai các dự án nhà ở xã hội”, Chủ tịch HoREA nói.

Bên cạnh các vấn đề về thủ tục pháp lý dự án, người đứng đầu HoREA đánh giá một vấn đề quan trọng trong việc phát triển nhà ở xã hội nữa đó là quỹ đất cho doanh nghiệp. Bởi hiện nay, quỹ đất phát triển nhà ở xã hội vẫn đang còn thiếu.

Còn theo ý kiến của TS. Lê Bá Chí Nhân - Chuyên gia kinh tế, để giải quyết bài toán nhà ở xã hội, ông cho rằng cần bắt đầu từ việc rà soát quy hoạch, xác định được khu vực nào nên xây dựng dự án nhà ở xã hội. Tiếp theo là các dòng tiền cần rõ ràng, ví dụ khi cho chủ đầu tư vay với lãi suất 5%/năm và thời gian kéo dài nhà ở xã hội ít nhất là 5 năm và khi đã xác định được cụ thể việc thực hiện sẽ rất nhanh chóng.

Le Huu Nghia - 1
Ông Lê Hữu Nghĩa – Tổng giám đốc Công ty Lê Thành 

“Khi quy hoạch đã có, dòng tiền cũng đã có, bước thứ ba là giải quyết thủ tục hành chính nhanh chóng, cần hủy bỏ những bước giấy tờ không cần thiết, xây dựng một bức tranh toàn diện để doanh nghiệp có thể nhìn thấy những điểm sáng khi đầu tư vào các dự án nhà ở xã hội”, TS. Lê Bá Chí Nhân nói.

Trong khi đó, ở góc độ doanh nghiệp, ông Lê Hữu Nghĩa – Tổng giám đốc Công ty Lê Thành cho biết doanh nghiệp làm nhà ở giá rẻ, nhà ở xã hội chỉ cần Nhà nước hỗ trợ về thủ tục pháp lý là mỗi năm có thể tạo ra khoảng 1.000 căn hộ dưới 25 triệu đồng/m2, nhưng chính những vướng mắc về thủ tục pháp lý, cũng như ưu đãi khiến doanh nghiệp không “mặn mà” đầu tư vào phân khúc này.

Ông Nghĩa lý giải: “Tiền là của doanh nghiệp bỏ ra, đất là của doanh nghiệp tự đền bù nhưng công tác kiểm toán tài chính doanh nghiệp, cơ quan kiểm toán lại làm khó. Do đó, làm xong một dự án thì không doanh nghiệp nào dám làm dự án tiếp theo. Trong khi, làm nhà ở thương mại, doanh nghiệp xây xong muốn bán bao nhiêu là quyền của người ta, không ai kiểm toán, duyệt giá, còn nhà ở xã hội thì khó khăn hơn rất nhiều. Để thu hút doanh nghiệp đầu tư vào phân khúc này cần có sự hỗ trợ từ Nhà nước, cũng như là giải quyết thấu đáo các vấn đề bất cập nêu trên”.


Điểm tin xây dựng - bất động sản ngày 18/11: Siêu tháp 99 tầng tại Thủ Thiêm có bước tiến mới
Điểm tin xây dựng - bất động sản ngày 18/11: Siêu tháp 99 tầng tại Thủ Thiêm có bước tiến mới

Siêu tháp 99 tầng tại Thủ Thiêm tiến thêm bước mới về thủ tục đầu tư; Hà Nội sắp mở bán nhà ở xã hội giá gần 30 triệu đồng/m²... là những thông tin đáng chú ý trong lĩnh vực xây dựng, bất động sản.

Sun Saphia Residence hội tụ 5 “vũ điệu” bên bờ đại dương tại “thành phố đáng sống”
Sun Saphia Residence hội tụ 5 “vũ điệu” bên bờ đại dương tại “thành phố đáng sống”

Sun Group kiến tạo Sun Saphia Residence tựa một bản hòa vũ, lấy cảm hứng từ vẻ đẹp bất tận của ánh dương và đại dương, tinh hoa văn hóa Chăm Pa, nghệ thuật kiến…

Điểm tin xây dựng - bất động sản ngày 17/11: Hà Nội duyệt khu đô thị 4,3 tỷ USD
Điểm tin xây dựng - bất động sản ngày 17/11: Hà Nội duyệt khu đô thị 4,3 tỷ USD

Hà Nội duyệt khu đô thị 4,3 tỷ USD; TP HCM thu hồi hơn 6,8 ha đất của các doanh nghiệp... là những thông tin đáng chú ý trong lĩnh vực xây dựng, bất động sản.

Kinh Đô: Miền sống danh giá ven sông giữa hai trung tâm của thành phố Cảng
Kinh Đô: Miền sống danh giá ven sông giữa hai trung tâm của thành phố Cảng

Có những gia đình đi qua nhiều thành phố, nhưng khi chọn nơi an cư lâu dài vẫn muốn trở về Hải Phòng - nơi lưu giữ những mối thân tình, ký ức và cội…

Tân Á Đại Thành dự kiến xây tổ hợp gần 1.200 tỷ tại Hưng Yên
Tân Á Đại Thành dự kiến xây tổ hợp gần 1.200 tỷ tại Hưng Yên

Tân Á Đại Thành dự kiến đầu tư 1.186 tỷ đồng xây dựng trung tâm nghiên cứu, sản xuất và cung ứng tại KCN MEYINPARK Hưng Yên, với tổng diện tích sàn 64.800 m²...

Căn hộ bàn giao thô ven biển: Trend sống “không đụng hàng” hay nước đi đáng cân nhắc của nhà đầu tư trẻ?
Căn hộ bàn giao thô ven biển: Trend sống “không đụng hàng” hay nước đi đáng cân nhắc của nhà đầu tư trẻ?

Lợi suất cho thuê dài hạn tại TP.HCM cũ hiện chỉ quanh 3%/năm, trong khi ở Vũng Tàu đạt khoảng 4,2%. Khoảng chênh ấy đang kéo nhiều nhà đầu tư…

Cen Land vừa “hút” về hơn 600 tỷ đồng trái phiếu với lãi suất hấp dẫn
Cen Land vừa “hút” về hơn 600 tỷ đồng trái phiếu với lãi suất hấp dẫn

Cen Land vừa phát hành thành công 6.200 trái phiếu mã CREL12601 có tổng giá trị 620 tỷ đồng. Mục đích phát hành trái phiếu là để cơ cấu lại các khoản nợ.

Ngắm đô thị nghỉ dưỡng Sun Group Nam Hà Nội từ bản vẽ đến thực tế
Ngắm đô thị nghỉ dưỡng Sun Group Nam Hà Nội từ bản vẽ đến thực tế

Chủ đầu tư Sun Group tiếp tục khẳng định uy tín khi các bản vẽ thiết kế nhà ở, tiện ích và cảnh quan Sun Urban City dần thành hiện thực sống động…

Điểm tin xây dựng - bất động sản ngày 13/11: Hà Nội chấp thuận khu đô thị gần 100.000 tỷ đồng tại Bắc Thăng Long
Điểm tin xây dựng - bất động sản ngày 13/11: Hà Nội chấp thuận khu đô thị gần 100.000 tỷ đồng tại Bắc Thăng Long

Hà Nội chấp thuận khu đô thị gần 100.000 tỷ đồng tại Bắc Thăng Long; TP HCM thu hồi hơn 1.300 m² đất tại khu vực trung tâm... là những thông tin đáng chú ý trong lĩnh vực xây dựng, bất động sản.

Đại Quang Minh lãi hơn 1.000 tỷ đồng sau 6 tháng, nợ phải trả vượt 51.500 tỷ đồng
Đại Quang Minh lãi hơn 1.000 tỷ đồng sau 6 tháng, nợ phải trả vượt 51.500 tỷ đồng

Đại Quang Minh báo lãi ròng nửa đầu năm nay trên 1.043 tỷ đồng, gấp 6 lần so với cùng kỳ năm ngoái.

Sài Gòn VRG tạm ứng cổ tức 45%, dự chi gần 1.090 tỷ đồng
Sài Gòn VRG tạm ứng cổ tức 45%, dự chi gần 1.090 tỷ đồng

Đầu tư Sài Gòn VRG chốt ngày 20/11 đăng ký cuối cùng để tạm ứng cổ tức tiền mặt đợt 1 năm 2026, tỷ lệ 45%. Sau 9 tháng, doanh nghiệp ghi nhận hơn 1.178...

Hà Nội dự kiến tiếp nhận hơn 40 km² đất từ Phú Thọ
Hà Nội dự kiến tiếp nhận hơn 40 km² đất từ Phú Thọ

Chính phủ đề xuất chuyển 40,06 km² diện tích tự nhiên cùng 1.057 người từ tỉnh Phú Thọ về TP Hà Nội. Phương án điều chỉnh địa giới nhằm thống nhất quản lý Vườn quốc gia Ba Vì và khu vực vùng đệm, dự kiến có hiệu lực từ ngày 1/1/2027.

CEO Group lãi hơn 200 tỷ đồng trong 9 tháng, tổng tài sản tăng trưởng 27%
CEO Group lãi hơn 200 tỷ đồng trong 9 tháng, tổng tài sản tăng trưởng 27%

Sau 9 tháng đầu năm 2026, CEO Group lãi trước thuế hơn 205 tỷ đồng, tăng 16% so với cùng kỳ. Tính đến cuối tháng 9/2026, quy mô tài sản tăng trưởng 27%...

Điểm tin xây dựng - bất động sản ngày 8/11: Thông qua đề án điều chỉnh hơn 4.000 ha đất giữa Hà Nội và Phú Thọ
Điểm tin xây dựng - bất động sản ngày 8/11: Thông qua đề án điều chỉnh hơn 4.000 ha đất giữa Hà Nội và Phú Thọ

Chính phủ thông qua đề án điều chỉnh hơn 4.000 ha đất giữa Hà Nội và Phú Thọ; Đà Nẵng dự kiến phát triển 10.400 căn hộ cho thuê đến năm 2030; Sunshine Group tham gia phát triển một phần khu đô thị Starlake Tây Hồ Tây… là những tin tức đáng chú ý.

Điểm tin xây dựng - bất động sản ngày 6/11: TP HCM nghiên cứu khu TOD Hàng Xanh gần 487.000 tỷ đồng
Điểm tin xây dựng - bất động sản ngày 6/11: TP HCM nghiên cứu khu TOD Hàng Xanh gần 487.000 tỷ đồng

TP HCM nghiên cứu khu TOD Hàng Xanh gần 487.000 tỷ đồng; Hà Nội có 9 dự án giao thông trọng điểm nguy cơ chậm tiến độ… là những thông tin đáng chú ý trong lĩnh vực xây dựng, bất động sản.

Không xây thêm đường: Các đô thị lớn đang làm gì để người dân sống “nhàn” hơn?
Không xây thêm đường: Các đô thị lớn đang làm gì để người dân sống “nhàn” hơn?

Paris theo đuổi mô hình “đô thị 15 phút” hay Singapore, Nhật Bản, Hàn Quốc tiên phong phát triển đô thị gắn với giao thông công cộng (TOD)...

Eurowindow Holding đề xuất nghiên cứu quỹ đất đô thị hơn 700 ha ở Nghệ An
Eurowindow Holding đề xuất nghiên cứu quỹ đất đô thị hơn 700 ha ở Nghệ An

Bên cạnh 3 khu đô thị đang triển khai tại Nghệ An với tổng diện tích hơn 152 ha, Eurowindow Holding đề xuất nghiên cứu thêm khu đô thị rộng khoảng 643,34 ha ở hai bên Đại lộ Vinh - Cửa Lò và một khu đô thị khoảng 83 ha tại Đông Vĩnh.

BGI Group lãi trước thuế quý III tăng gần 3.479%, đạt 171 tỷ đồng
BGI Group lãi trước thuế quý III tăng gần 3.479%, đạt 171 tỷ đồng
05/11/2026 Thương hiệu

Doanh thu thuần quý III/2026 của BGI Group tăng 336,4% so với cùng kỳ. Động lực chủ yếu đến từ hoạt động kinh doanh bất động sản tại Việt Yên, nơi ghi nhận khoảng 154,7...

Hải Phòng sắp có tổ hợp 4 bến cảng container gần 25.000 tỷ đồng
Hải Phòng sắp có tổ hợp 4 bến cảng container gần 25.000 tỷ đồng

Dự án Bến cảng số 9, 10, 11 và 12 tại Khu bến Lạch Huyện có tổng vốn đầu tư dự kiến 24.846 tỷ đồng, quy mô khoảng 146,2 ha, hướng tới tiếp nhận tàu container sức chở 12.000-18.000 TEU.