Bộ Xây dựng: Xử lý nghiêm trường hợp sử dụng nhà ở xã hội sai mục đích

Theo Bộ Xây dựng, trong thời gian qua các phương tiện thông tin đại chúng đã đưa tin về một số tồn tại, bất cập, vi phạm trong công tác quản lý, sử dụng nhà ở xã hội tại một số địa phương như: Hà Nội, Hồ Chí Minh, Đà Nẵng, Khánh Hòa, Bình Định, Phú Yên, Đắk Lắk...

Cụ thể về đối tượng được mua nhà ở xã hội chưa đúng quy định; việc lập dự toán theo phương án tính giá bán của chủ đầu tư dự án nhà ở xã hội chưa đúng; chủ đầu tư, khách hàng tự thay đổi thiết kế công trình, căn hộ; việc sử dụng căn hộ không đúng mục đích...

Để kịp thời chấn chỉnh và khắc phục các tồn tại, bất cập nêu trên, đồng thời tăng cường hiệu lực, hiệu quả quản lý nhà nước trong lĩnh vực nhà ở xã hội nhằm tránh tình trạng lợi dụng chính sách ưu đãi của Nhà nước, Bộ Xây dựng đề nghị UBND các tỉnh, thành phố trực thuộc Trung ương chỉ đạo các Sở ngành có liên quan tăng cường kiểm tra, giám sát việc quản lý, sử dụng nhà ở xã hội về các phương diện như:

Thứ nhất, việc xét duyệt đối tượng được mua, thuê, thuê mua nhà ở xã hội theo quy định trên địa bàn quản lý.

Thứ hai, việc quản lý, sử dụng nhà ở xã hội của các đối tượng đã được mua, thuê, thuê mua nhà ở xã hội trên địa bàn nhằm xác định các trường hợp bán lại, cho thuê, cho ở nhờ, không sử dụng hoặc sử dụng không đúng mục đích và việc tự ý thay đổi thiết kế công trình, căn hộ.

Thứ ba, việc lập dự toán, xác định giá bán và giá bán thực tế của các chủ đầu tư dự án nhà ở xã hội.

Thứ tư, làm rõ trách nhiệm của tổ chức, cá nhân có liên quan khi để xảy ra sai phạm, không xử lý dứt điểm.

Thứ năm, xử lý các vi phạm pháp luật về nhà ở xã hội (nếu có) và đề xuất các biện pháp khắc phục.

Về công tác quản lý, tình trạng sử dụng nhà ở xã hội không đúng mục đích, Ông Lê Hoàng Châu – Chủ tịch Hiệp hội Bất động sản TP.Hồ Chí Minh cho rằng, nguyên nhân của các hành vi trục lợi từ nhà ở xã hội chủ yếu là do việc thực thi pháp luật và sự thiếu đồng bộ về cơ sở dữ liệu giữa các vùng.

"Để ngăn chặn hành vi này, cần nhanh chóng chuyển đổi số hóa, áp dụng công nghệ thông tin. Nghĩa vụ cung cấp dữ liệu phải được liên thông, tự động. Không phải qua chủ đầu tư hay bộ, ngành địa phương. Mọi thứ phải tự động, khi có giao dịch tài sản ngay lập tức sẽ cập nhật trên hệ thống. Điều này sẽ chặn đứng tình trạng làm giả số liệu, lợi dụng để mua bán trái phép nhà ở xã hội" - ông Châu cho biết.

Đồng quan điểm, luật sư Trần Bá Học (Đoàn Luật sư TP.HCM) cho rằng ngoài vấn đề bất cập về hệ thống thông tin chưa đồng bộ, vấn đề trục lợi như mua bán nhà ở xã hội khi chưa đủ điều kiện còn đến từ việc các bên dễ dàng giao dịch qua giấy tờ viết tay hoặc hợp đồng công chứng nhưng không đăng ký sang tên người mua… nhằm hạn chế rủi ro cho người mua, thực chất là chiêu “lách luật”.

Ngoài ra, về công tác quản lý nhà nước đối với nhà ở xã hội, Sở Tư pháp địa phương cần phải có ý kiến phổ biến đến các văn phòng công chứng nhà nước và văn phòng công chứng tư nhân không được công chứng chuyển nhượng tài sản là nhà ở xã hội dưới 5 năm để tránh phát sinh tranh chấp không đáng có và khó xử lý về sau - Luật sư Trần Bá Học cho biết thêm.