Thị trường chứng khoán cuối 2025: Kỳ vọng cao, phân hóa mạnh

VN-Index cũng bứt phá hơn 35% nhờ sự cộng hưởng của dòng tiền nội, mua ròng từ khối ngoại và kỳ vọng cao vào chu kỳ hồi phục. Tuy nhiên, đằng sau sắc xanh rực rỡ ấy là những dấu hiệu phân hóa rõ rệt, cho thấy các quý cuối năm sẽ không còn là cuộc chơi “tăng đồng loạt”, mà đòi hỏi sự chọn lọc ngày càng khắt khe của dòng vốn.

Theo số liệu từ FiinGroup, bức tranh lợi nhuận toàn thị trường quý 2/2025 ghi nhận mức tăng +34,6% so với cùng kỳ, với nhiều ngành phi tài chính duy trì đà tăng tích cực. Các nhóm Bất động sản, Hàng cá nhân & Gia dụng, Tiện ích (đặc biệt là Điện) tiếp tục dẫn dắt tăng trưởng. Trong khi đó, nhiều ngành đang trong giai đoạn hồi phục như Chứng khoán, Bảo hiểm, Dầu khí, Xây dựng & Vật liệu, Thực phẩm & Đồ uống cũng đã ghi nhận sự cải thiện, cho thấy nền tảng lợi nhuận đang dần vững hơn. Thậm chí, Thủy sản và Dệt may còn bứt phá nhờ làn sóng dồn đơn hàng xuất khẩu để né thuế trước khi các biện pháp đối ứng từ Mỹ có hiệu lực. Điều này cho thấy động lực tăng trưởng vẫn còn, nhưng chất lượng lợi nhuận có sự phân hóa rõ rệt.

Trái ngược với sắc thái tích cực ở nhiều ngành, một số trụ cột lại cho thấy dấu hiệu chững lại. Ngân hàng - vốn là động lực chính của thị trường nhiều năm qua - chỉ tăng trưởng lợi nhuận +17,8% YoY, thấp hơn nhiều so với mức trung bình toàn thị trường, trong khi biên lãi ròng vẫn ở vùng đáy 5 năm. Tăng trưởng của ngành này chủ yếu đến từ thu nhập ngoài lãi và hoạt động thu hồi nợ xấu, thay vì cải thiện nội tại. Bất động sản cũng đối diện nghịch lý: lợi nhuận quý 2 tăng tới +61,4% YoY, nhưng phần lớn đến từ thu nhập không thường xuyên, trong khi mức hoàn thành kế hoạch năm mới đạt 27,9%. Đây là tín hiệu cho thấy dư địa tăng trưởng của các ngành vốn được coi là “xương sống” đang không còn nhiều, khiến kỳ vọng thị trường có thể đi trước thực tế.

Điểm sáng khác nằm ở các ngành mang tính chu kỳ. Hàng không, chăn nuôi, phân bón, thép hay dầu khí đều đang cho thấy sự hồi phục lợi nhuận nhờ chi phí đầu vào giảm, nhu cầu tiêu thụ cải thiện và biên lợi nhuận gộp được nới rộng. Chẳng hạn, Hòa Phát (HPG) ghi nhận lợi nhuận tăng +28,5% YoY nhờ biên EBIT cải thiện 4,8 điểm %, trong khi nhiều doanh nghiệp phân bón, xăng dầu, vật liệu xây dựng cũng duy trì được mức tăng trưởng hai chữ số. Nhìn vào bức tranh này có thể thấy, cơ hội vẫn mở ra cho những ngành mang tính chu kỳ và đang đi vào giai đoạn hồi phục, dù toàn thị trường chưa thực sự đồng thuận.

Tuy nhiên, cần lưu ý rằng mặt bằng định giá hiện đã ở mức cao. P/E toàn thị trường đang ở 15,4x, cao hơn mức trung bình dài hạn cũng như P/E dự phóng 2025 là 13,3x. Phần lớn các ngành lớn như Ngân hàng, Bất động sản, Thực phẩm & Đồ uống đều giao dịch ở mức P/E, P/B cao hơn trung bình 5 năm, phản ánh kỳ vọng đã đi trước nền tảng cơ bản. Ngược lại, một số nhóm ngành như Xây dựng, Dệt may, Thủy sản, Xăng dầu hay Thiết bị dầu khí vẫn đang giao dịch ở vùng định giá thấp hơn trung bình, cho thấy dư địa thu hút dòng tiền trong giai đoạn tới.

Từ những yếu tố trên có thể khẳng định, triển vọng thị trường chứng khoán Việt Nam các quý cuối năm 2025 tiếp tục là sự đan xen giữa cơ hội và thách thức. Một mặt, dòng tiền nội tiếp tục dồi dào, thanh khoản duy trì tích cực và khối ngoại mua ròng trở lại tạo nền tảng cho VN-Index giữ vững vùng cao. Nhưng mặt khác, chất lượng lợi nhuận của những ngành trụ cột vẫn còn nhiều dấu hỏi, trong khi dư địa mở rộng định giá không còn nhiều. Do đó, xu hướng chung của thị trường sẽ là phân hóa mạnh, khi dòng vốn chuyển từ “mua theo chỉ số” sang chọn lọc kỹ lưỡng hơn vào những doanh nghiệp có nền tảng cơ bản vững, biên lợi nhuận cải thiện và định giá hợp lý.

Có thể thấy nửa đầu năm 2025 chứng kiến một “cơn sóng lạc quan” lan tỏa toàn thị trường, thì nửa cuối năm có thể sẽ là giai đoạn bản lề, khi kỳ vọng cao cần được kiểm chứng bằng kết quả kinh doanh thực chất. Trong bối cảnh đó, nhà đầu tư sẽ phải kiên nhẫn và kỷ luật hơn, bởi cơ hội vẫn còn, nhưng sẽ chỉ thuộc về những lựa chọn đúng lúc, đúng ngành và đúng doanh nghiệp.