Cảnh báo: Đầu tư dầu mỏ toàn cầu có nguy cơ chững lại!

Theo báo cáo mới của Wood Mackenzie, nếu giá dầu trượt về mốc 50 USD/thùng, sản lượng có thể sụt giảm tới 1,2 triệu thùng/ngày vào năm 2026.

Ông Fraser McKay, Trưởng bộ phận phân tích thượng nguồn của WoodMac, chia sẻ: “Ngành dầu mỏ đã rút ra nhiều bài học từ các cú sốc giá năm 2015 và 2020, nên giờ đây có thể phản ứng nhanh hơn. Chính quyền Mỹ có thể muốn theo chiến lược “khoan, khoan đi”, nhưng thực tế lại đang là “hoãn, hoãn thôi”.

Theo ông McKay, sự bất định trong ngắn hạn như hiện nay là yếu tố “dập tắt” dự định đầu tư – đúng vào lúc mà toàn ngành nên tập trung cho triển vọng tăng trưởng dài hạn của nhu cầu năng lượng.

Tâm lý dè chừng, đầu tư tạm hoãn

Báo cáo của WoodMac cho thấy ngành dầu khí đang mắc kẹt giữa hai thái cực: Một bên là niềm tin vào nhu cầu dài hạn, bên kia là áp lực dư cung và bất ổn giá trong ngắn hạn.

Ở mức giá hiện tại khoảng 65 USD/thùng, lợi nhuận có bị ảnh hưởng nhưng chưa đến mức khiến các công ty phải cắt giảm ngân sách hay hủy bỏ dự án. Tuy nhiên, xu hướng trì hoãn đầu tư và hạn chế các khoản chi không cần thiết đang rõ nét. Nhiều doanh nghiệp chọn cách “giữ vốn” để đảm bảo dòng tiền, trả cổ tức – nhờ danh mục đầu tư linh hoạt và bảng cân đối tài chính đã được cải thiện sau khủng hoảng năm 2021.

Ngành dịch vụ dầu khí cũng đang căng mình ứng phó. Khi nhu cầu giảm, các nhà cung cấp dịch vụ đứng trước áp lực phải cắt giá để duy trì thị phần. Tuy nhiên, việc thuế quan gia tăng lại có thể khiến chi phí đầu vào tăng lên, đặt các công ty vào tình thế tiến thoái lưỡng nan: Giữ giá thì mất khách, giảm giá thì lỗ nặng.

Theo dự báo của WoodMac: Chi phí khai thác trên đất liền tại Mỹ có thể tăng tới 6%, do ảnh hưởng của thuế quan. Với khai thác ngoài khơi, mức tăng có thể lên tới 15%, một con số không nhỏ khi thị trường đang dư cung và lợi nhuận mỏng.

Trong bối cảnh lo ngại về nhu cầu tiêu thụ dầu trong ngắn hạn gia tăng, cùng với những ảnh hưởng khó lường từ chiến lược thị trường của OPEC+, cổ phiếu ngành dầu khí đang phải chịu sức ép lớn. Giá dầu biến động, chi phí leo thang và dòng tiền không ổn định khiến các doanh nghiệp gặp khó trong việc ra quyết định đầu tư. Theo dự báo của Wood Mackenzie, chi tiêu cho phát triển thượng nguồn toàn cầu năm nay có thể lần đầu tiên sụt giảm kể từ năm 2020.

Mỹ cắt giảm trước, quốc tế theo sau

Ông Ryan Duman, Giám đốc phụ trách mảng thượng nguồn khu vực châu Mỹ của WoodMac, cho rằng: “Các công ty khai thác dầu đá phiến ở Mỹ sẽ là những người phản ứng đầu tiên, nếu giá dầu tiếp tục xuống thấp, bởi đặc điểm hoạt động của họ rất linh hoạt, dễ co giãn theo thị trường”.

Tuy nhiên, không chỉ Mỹ bị ảnh hưởng. Nhiều dự án quốc tế cũng đã bắt đầu trì hoãn, điều chỉnh ngân sách, do lo ngại giá dầu giảm sâu. Ông Duman cảnh báo: “Nếu giá dầu duy trì dưới 60 USD/thùng trong một tháng hoặc lâu hơn, các doanh nghiệp có thể cắt giảm đầu tư mạnh tay hơn. Còn nếu giá tụt về sát hoặc dưới 50 USD/thùng, phản ứng của họ sẽ quyết liệt hơn”.

Ông Fraser McKay, Trưởng bộ phận phân tích thượng nguồn của WoodMac, bổ sung: “Năm 2025 được xem là năm thận trọng đối với các dự án dầu lớn. Nhưng giờ đây, chính sách thuế quan của Mỹ lại tạo thêm làn sóng lo ngại, khiến việc ra quyết định đầu tư bị trì hoãn ở nhiều nơi. Một số doanh nghiệp thì lo về dòng tiền, số khác lại chật vật với biến động chi phí và tiến độ”.

Một khi giá dầu giảm xuống ngưỡng 50 USD/thùng, nhiều công ty sẽ lập tức cắt giảm ngân sách để ưu tiên bảo vệ cổ tức, thay vì mở rộng đầu tư. Tuy nhiên, chiến lược "chờ thời" kéo dài có thể khiến toàn ngành hụt hơi khi thế giới quay lại nhu cầu tăng cao, trong khi chuyển dịch năng lượng vẫn còn trì trệ.

“Càng chậm chân trong đầu tư, nguy cơ mất đà phục hồi càng lớn, và vòng xoáy bất ổn sẽ còn tiếp diễn”, ông McKay nhận định.

Nh.Thạch/AFP