Doanh nghiệp du lịch ‘quằn quại’ đến thế nào vì Covid-19?

Doanh nghiệp du lịch đồng loạt thua lỗ

Theo khảo sát chung, ngành du lịch trong nước đang phải hứng chịu nhiều khó khăn, kể từ khi dịch bệnh bùng phát, hầu như mọi hoạt động đều ngưng trệ. Trong 2 năm qua, các doanh nghiệp ngành du lịch hầu như không có thu, nhưng thực tế lại phải chi nhiều khoản phát sinh để vận hành bộ máy.

Ngành du lịch được xem là ngành kinh tế mũi nhọn của đất nước. Việt Nam đã được Tổ chức Du lịch thế giới (UNTWO) xếp hạng thứ 6 trong 10 quốc gia có tốc độ tăng trưởng du lịch nhanh nhất thế giới. Thế nhưng sau khi dịch bệnh Covid-19 bùng phát, tổ chức này cho hay, lượng khách du lịch quốc tế trên toàn cầu trong năm 2020 sụt giảm tới 1,1 tỷ lượt.

Theo khảo sát, hàng loạt doanh nghiệp lớn trong ngành du lịch niêm yết báo cáo tài chính đều lỗ vì do dịch bệnh Covid-19 kéo dài, như trường hợp của Công ty CP Bất động sản Ninh Vân Bay, trong 6 tháng đầu năm doanh nghiệp này ghi nhận lỗ 7,8 tỷ đồng, lợi nhuận sau thuế tại báo cáo tài chính bán niên năm 2020 của họ lãi ròng 6,6 tỷ đồng.

Tuy nhiên, lợi nhận sau thuế tại Báo cáo kiểm toán hợp nhất của Công ty CP Ninh Vân Bay trong nửa năm 2021 lại ghi nhận khoản lỗ lên đến 15,3 tỷ đồng, nguyên nhân là do doanh thu của các hoạt động cung cấp dịch vụ ngành du lịch bị ảnh hưởng đại dịch Covid-19.

Trao đổi với chúng tôi, ông Lê Tiến Dũng Tổng giám đốc, Công ty CP Du lịch – Dịch vụ Hội An (mã CK: HOT) cho biết, bước sang năm 2021, dịch bệnh Covid-19 diễn biến phức tạp khó lường, công ty không thể thoát khỏi vòng xoáy của ngành, các chi nhánh hầu như không hoạt động kể từ đầu năm 2021.

Theo ông, từ sau ngày 27/4 tới nay, các hoạt động kinh doanh tại các chi nhánh hầu như tạm dừng hoạt động, ngoại trừ dịch vụ đón khách cách ly có thu phí tại Hội An Resort (hoạt động trong tháng 6).

“Tuy nhiên, việc điều chỉnh đơn giá tiền thuê đất do hết thời gian ổn định đơn giá của cơ quan thuế lại làm tăng chi phí đất gấp đôi 4,44 lần so với cùng kỳ, tăng 5,359 tỷ đồng đã làm ghánh nặng hoạt động tài chính của công ty tăng thêm trong giai đoạn khó khăn”, ông Dũng nói.

Ông này cho hay, mặc dù Công ty đã triển khai nhiều giải pháp nhằm cắt giảm chi phí, từ nhân sự, tiền lương, và nhiều chi phí không cần thiết, nhưng vẫn rơi vào tình trạng thua lỗ, dự kiến lỗ sẽ kéo dài đến hết năm 2021.

Một ông lớn khác là Công ty CP Tập đoàn CEO, trong báo cáo tài chính 6 tháng đầu năm, doanh nghiệp này kinh doanh dưới giá vốn khi lợi nhuận doanh nghiệp âm 28,8 tỷ đồng, doanh thu tài chính giảm 60,2%, chi phí bán hàng giảm đến 93%, lợi nhuận sau thuế của doanh nghiệp này âm 164,8 tỷ đồng.

Trong kỳ, tổng nợ vay ngắn hạn và dài hạn của doanh nghiệp này tăng lên 0,5% so với hồi đầu năm 2021, tương ứng tăng thêm 10,2 tỷ đồng lên 1.954,5 tỷ đồng chiếm 27,6% tổng nguồn vốn.

Nguyên nhân được cho là do nguồn thu chủ yếu của CEO tại Phú Quốc bị ngưng trệ vì dịch bệnh.

Trong khi đó, Công ty CP dịch vụ Du lịch Bến Thành trong 6 tháng đầu năm 2021 cung ghi nhận lỗ hơn 7,3 tỷ đồng, mặc dù doanh nghiệp đã giảm các chi phí như quản lý vận hành, nhưng do chi phí bán hàng cung cấp dịch vụ giảm nên doanh nghiệp vẫn lỗ.

Hoạt động kinh doanh của Công ty CP Công viên nước Đầm Sen trong 6 tháng đầu năm 2021 mặc dù không lỗ, nhưng cũng chênh lệch lợi nhuận hơn 10% so với cùng kỳ 2020 tại Báo cáo kết quả kinh doanh Hợp nhất.

Nguyên nhân chủ yếu là do giá vốn hàng bán trong 6 tháng năm 2021 của Đầm Sen chỉ bằng 49,36 % so với cùng kỳ 2020 (tương đương giảm 14.908.713.632 đồng), trong kỳ doanh thu chỉ đạt 67,23% so với năm ngoái.

Hiện tại Công ty CP Công viên nước Đầm Sen vẫn đang tạm dừng hoạt động đối với Công Viên Nước Đầm Sen kể từ ngày 03/5/2021 để đảm bảo công tác phòng chống dịch bệnh Covid-19.

Doanh nghiệp du lịch "quằn quại" trong đại dịch Covid-19

Trong tất cả các ngành kinh tế, ngành du lịch được coi là bị ảnh hưởng nặng nề nhất, do dịch bệnh lây lan trên diện rộng và diễn biến phúc tạp trên toàn cầu. Nên Chính phủ đã phải đưa ra biện pháp giãn cách xã hội kéo dài, khiến việc đi lại bị thu hẹp và Việt nam cũng không phải ngoại lệ.

Theo đó, Việt Nam đã không mở cửa du lịch quốc tế từ tháng 3/2020, số lượng khách quốc tế đến Việt Nam năm 2020 giảm 78,7% so với năm 2019, trong đó có 98% khách quốc tế đến trong dịp đầu năm 2020, từ quý II/2020 đến nay nước ta chưa mở cửa đón khách du lịch quốc tế, nên lượng khách chủ yếu là các chuyên gia, lao động kỹ thuật làm việc tại Việt Nam.

Theo thống kê, trong 6 tháng đầu năm 2021, khách quốc tế đến Việt Nam chỉ có khoảng 2,4%, ước đạt 88,2 nghìn lượt người và giảm tất cả các loại hình vận tải, nhu cầu du lịch trong nước xét tổng thể vì giãn cách xã hội, mặt khác do tâm lý ngại dịch bệnh và sự sụt giảm thu nhập của người dân.

Khách du lịch nội địa năm 2020 giảm 34,1% (đạt 56 triệu lượt), tổng doanh thu đạt 312.000 tỷ đồng, giảm khoảng 58% so với cùng kỳ năm 2019. Trong 6 tháng đầu năm 2021, du lịch nội địa cả nước chỉ đạt 30,5 triệu lượt, tổng doanh thu ước đạt 134.000 tỷ đồng, giảm 24,2% so với cùng kỳ.

Theo báo cáo của Công ty chứng khoán Phú Hưng, năm 2010 ngành du lịch đóng góp khoảng hơn 4% vào GDP cả nước và mang lượng ngoại hối dồi dào cho quốc gia, tạo nhiều việc làm trong nước. Đến năm 2020 ngành du lịch đóng góp khoảng hơn 8% GDP.

Thu nhập của ngành du lịch tăng từ 1.350 tỷ đồng trong năm 1990 lên 70.000 tỷ đồng 10 năm sau đó (mức tăng trưởng bình quân 123%/năm), tốc độ tăng trưởng thu nhập hàng năm trong giai đoạn 2021 – 2009 đạt 16,6%. Ngay cả khi chịu cuộc ảnh hưởng của cuộc khủng hoảng toàn cầu năm 2009, ngày du lịch vẫn tăng trưởng 8%.

Ngành du lịch khá nhạy cảm với các tác động của nền kinh tế - xã hội toàn cầu, có thể thấy, tác động từ ảnh hưởng khủng hoảng toàn cầu năm 2009, lượng khách du lịch quốc tế đến Việt Nam giảm 11,3%, sau đó một năm nền kinh tế hồi phục trở lại giúp ngành du lịch tăng trưởng nhanh, lượt khách nội địa 2010 tăng 32,5%, trong khi khách quốc tế cũng tăng 33,9% so với năm 2009.

Tính trong năm 2020, doanh nghiệp lữ hành tạm dừng hoạt động 90%, số còn lại chỉ hoạt động cầm chừng, các dịch vụ du lịch lưu trú hàng 3 -4 -5 sao và tương đương (chiếm khoảng 16% số lượng khách sạn hang 1 – 5 sao và 35 % số phòng), do lượng khách quốc tế không đến Việt Nam, nên phần lớn giảm giá sâu, chuyển đổi thị trường thu hút khách nội địa và chuyên gia, nhiều doanh nghiệp tạm dừng kinh doanh, hoạt động cầm chừng.

Ngoài ra, loại hình homestay ở các điểm du lịch cộng đồng miền núi phía Bắc như Hà Giang, Yên Bài, Tuyên Quang, Lai Châu, Sơn La, Hòa Bình, Cao Bằng… hiện cũng không có khách nên phần lớn phải đóng cửa, ngừng hoạt động trong thời gian này.

Dịch vụ ăn uống cũng chịu ảnh nặng nền từ dịch bệnh Covid-19, các nhà hàng, cơ sở ăn uống dừng hoạt động để phòng tránh dịch dài ngày nên nhiều doanh nghiệp không thể tiếp tục hoạt động.

Trước thực trạng nói trên, hơn lúc nào hết ngành du lịch cần được quan tâm nhiều hơn để vượt qua những khó khăn và trở lại khi dịch bệnh Covid-19 được kiểm soát.

Theo Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch tổng số hướng dẫn viên du lịch quốc tế là 8,743 người, hướng dẫn viên nội địa là 1.013 người, có khoảng hơn 30% doanh nghiệp kinh doanh lĩnh vực lữ hành đã rút lui khỏi thị trường.

Theo Nghị quyết số 68/NQ – CP về một số chính sách hỗ trợ người lao động và sử dụng lao động gặp khó khăn do đại dịch Covid-19, thời gian từ ngày 01/5/2021 đến hết ngày 31/12/2021 sẽ được hỗ trợ một lần 3.710.000đồng/người.

Đối với hộ kinh doanh có đăng ký thuế và phải dừng hoạt động 15 ngày liên tục trong thời gian quy định từ 1/5/2021 đến hết năm sẽ được hỗ trợ 3 triệu đồng/hộ.