Giải mã nghịch lý thị trường dầu mỏ thế giới thời gian qua

Trong vòng 5 tháng tính đến cuối tháng 6, lượng tồn kho dầu toàn cầu đã tăng khoảng 235 triệu thùng, nhưng chỉ 10% trong số đó nằm ở các quốc gia thuộc Tổ chức Hợp tác và Phát triển Kinh tế (OECD) - khu vực được xem là có vai trò quan trọng trong việc xác lập giá dầu, theo nhóm phân tích do ông Martijn Rats đứng đầu trong báo cáo ngày 15/7. Nhóm chuyên gia đặt câu hỏi: “Liệu thị trường dầu có thực sự đang khan hiếm hay không?”.

Mặc dù đang chịu ảnh hưởng từ cuộc chiến thương mại do Mỹ dẫn đầu, và việc OPEC+ nới lỏng cắt giảm sản lượng, giá dầu Brent - loại dầu tiêu chuẩn toàn cầu - vẫn tăng trong tháng 7, tiếp nối đà đi lên từ tháng 5 và 6. Dù nhiều dự báo cho rằng thị trường sẽ dư cung trong vài quý tới, nhưng cấu trúc giá hiện tại - với giá giao ngay cao hơn giá kỳ hạn - lại phản ánh tín hiệu khan hiếm trong ngắn hạn.

“Nguyên nhân dẫn đến nghịch lý này là do lượng tồn kho tăng không đồng đều giữa các khu vực”, nhóm phân tích nhận định. “Phần lớn lượng dầu tích trữ thêm được giữ ở những nơi ít ảnh hưởng đến giá cả, trong khi các trung tâm định giá quan trọng lại có tồn kho ở mức thấp bất thường - dầu tích trữ nhiều ở Thái Bình Dương, nhưng giá dầu Brent lại được hình thành ở khu vực Đại Tây Dương”, nhóm nói thêm.

Morgan Stanley cũng cảnh báo rằng, sau khi mùa tiêu thụ cao điểm mùa hè kết thúc, thị trường có thể quay trở lại trạng thái dư cung đáng kể. Tuy vậy, ngân hàng cho rằng phần lớn lượng dư thừa sẽ không nằm ở các nước thuộc OECD. Cụ thể, tồn kho tại OECD được dự báo chỉ tăng tối đa khoảng 165 triệu thùng trong vòng 12 tháng tới - đưa mức dự trữ quay lại ngưỡng của năm 2017, thời điểm giá dầu Brent dao động quanh mức 65 USD/thùng.

Morgan Stanley giữ nguyên dự báo giá dầu Brent ở mức 65 USD/thùng trong quý IV năm nay và 60 USD/thùng trong suốt năm 2026. Hiện tại, giá hợp đồng tương lai gần nhất đang ở mức 68,96 USD/thùng.

Về chi tiết tồn kho, Morgan Stanley cho biết các quốc gia ngoài OECD đã bổ sung khoảng 100 triệu thùng dầu trong thời gian gần đây, riêng Trung Quốc chiếm tới 48 triệu thùng. Ngoài ra, lượng dầu vận chuyển trên biển cũng tăng thêm khoảng 106 triệu thùng.