HoREA bày tỏ quan ngại với dấu hiệu thừa cung của phân khúc nhà ở cao cấp tại TP. HCM

Trong báo cáo về tình hình bất động sản tại TP. HCM năm 2020, Hiệp hội BĐS TP. HCM (HoREA) đánh giá: Thị trường bất động sản cả nước và TP. HCM vốn đã gặp rất nhiều khó khăn kể từ cuối năm 2015, nhất là trong 03 năm gần đây và đại dịch Covid-19 đã tác động làm trầm trọng thêm các khó khăn của thị trường bất động sản.

Trong năm 2020, có thể chia làm hai giai đoạn: 7 tháng đầu năm 2020, thị trường bất động sản cũng bị khủng hoảng nghiêm trọng, nguồn cung dự án và sản phẩm nhà ở bị sụt giảm mạnh, giao dịch bị ngừng trệ; Kể từ tháng 8/2020 đến nay, thị trường đã dần phục hồi và tăng trở lại.

Theo HoREA, thị trường bất động sản TP. HCM năm 2020 về cơ bản vẫn giữ được sự phát triển ổn định, không bị đóng băng, cũng không bị “bong bóng”, nhưng tiếp tục bị thiếu hụt nguồn cung dự án và nguồn cung sản phẩm nhà ở, nhất là rất thiếu nguồn cung sản phẩm nhà ở thương mại có giá vừa túi tiền, nhà ở thương mại giá thấp và nhà ở xã hội (cả năm 2020, phân khúc nhà ở bình dân chỉ có 163 căn nhà, chỉ chiếm 1% trong tổng số nhà ở được phép huy động vốn bán nhà ở hình thành trong tương lai).

Theo ông Lê Hoàng Châu - Chủ tịch HoREA, điều này làm ảnh hưởng đến việc đảm bảo an sinh xã hội về nhà ở cho đa số người dân có thu nhập trung bình, có thu nhập thấp đô thị, cán bộ công chức, cán bộ lực lượng vũ trang, công nhân lao động và người nhập cư.

Đồng thời, đáng quan ngại là dấu hiệu biểu hiện thừa cung của phân khúc nhà ở cao cấp, do tỷ trọng nhà đầu tư thứ cấp trong phân khúc này chiếm tỷ lệ rất cao, trên dưới 60%.

Cũng theo thống kê, năm 2020, TP. HCM đã phát triển được 8,87 triệu m² sàn nhà ở, nâng tổng diện tích sàn nhà ở lên 190,73 triệu m². Trong đó, nhà ở riêng lẻ do dân tự xây với diện tích 5,19 triệu m² sàn, chiếm tỷ lệ 58,52% tổng diện tích sàn nhà ở xây dựng mới.

Phát triển nhà ở theo dự án chỉ chiếm tỷ lệ 41,48% tổng diện tích sàn nhà ở xây dựng mới, với 52 dự án nhà ở có diện tích 3,68 triệu m² sàn. Bình quân diện tích nhà ở của thành phố là 20,63 m²/người, tuy đạt mục tiêu đề ra, nhưng còn thấp hơn rất nhiều so với diện tích nhà ở bình quân của cả nước, 24 m²/người.

HoREA cũng cho hay Hiệp hội nhận thấy, động lực chính trong phát triển nhà ở tại thành phố trong nhiều năm qua và hiện nay vẫn thuộc về khu vực cá nhân, hộ gia đình tự xây dựng nhà ở riêng lẻ, chiếm tỷ trọng đến 58,52%, trong lúc hoạt động phát triển nhà ở theo dự án tuy có xu thế tăng dần trong các năm qua, nhưng quy mô cũng còn thấp hơn, chỉ chiếm tỷ trọng 41,48% trong năm 2020.

"Kết quả hoạt động phát triển nhà ở trên đây cho thấy, xu thế phát triển đô thị tại TP. HCM vẫn còn theo kiểu “vết dầu loang” và thấp tầng, chưa đạt được mục tiêu, yêu cầu về đô thị hóa và phát triển đô thị; Chưa đảm bảo được nguyên tắc “sử dụng đất tiết kiệm, có hiệu quả, bảo vệ môi trường”.

Chưa đạt được yêu cầu đối với phát triển nhà ở “đối với đô thị loại đặc biệt (Hà Nội, TP. HCM), loại 1 và loại 2 thì chủ yếu phát triển nhà chung cư” (quy định tại Khoản 4 Điều 14 Luật Nhà ở).

Chưa hình thành được nhiều đô thị vệ tinh có mật độ dân số tập trung (như khu đô thị Phú Mỹ Hưng và cả tại các khu đô thị mới thuộc các tỉnh lân cận TP. HCM). Nên với thực trạng hiện nay, sẽ khó kết nối hạ tầng, đặc biệt là kết nối hệ thống giao thông có sức chở lớn như metro, monorail, xe buýt... vì Nhà nước không thể có đủ nguồn lực tài chính để đầu tư, nếu thành phố cứ phát triển theo kiểu “vết dầu loang”, thấp tầng như hiện nay, cũng như khó thực hiện hiệu quả việc tái bố trí dân cư của thành phố.

Từ thực tế về tỷ lệ nhà ở thấp tầng rất lớn (có một số khu vực nhà lụp xụp, nhà trên và ven kênh rạch, nhà chung cư cũ) và với diện tích nhà ở bình quân đầu người thấp hơn diện tích nhà ở bình quân đầu người của cả nước, có thể nhận định, dư địa phát triển của thị trường bất động sản TP. HCM còn rất lớn, với tổng nhu cầu nhà ở rất cao trước mắt và cả trong trung hạn, dài hạn", ông Lê Hoàng Châu nhận định.