Lãi suất huy động đang biến động ra sao?

Năm 2022, việc tăng lãi suất được sử dụng phổ biến như một công cụ mạnh trong kiểm soát lạm phát. Lần đầu tiên, Ngân hàng nhà nước (NHNN) tăng thêm từ 0,5 - 1 điểm % từ ngày 23/9/2022. Đúng một tháng sau đó, NHNN tiếp tục điều chỉnh tăng các mức lãi suất, có hiệu lực từ ngày 25/10/2022. Sau quyết định tăng lãi suất của NHNN, cuộc đua tăng lãi suất huy động tại các Ngân hàng thương mại tiếp tục nóng vào những tháng cuối năm.

Theo thống kê, tại nhiều ngân hàng, lãi suất huy động đã tăng khoảng 3-4%/năm kể từ đầu năm 2022 đến cuối năm. Xuất hiện một số ngân hàng niêm yết lãi suất huy động cao nhất trên mức 10%/năm đến 11%/năm.

Trước sự tăng nóng của lãi suất huy động, Tổng thư ký Hiệp hội Ngân hàng Nguyễn Quốc Hùng cho biết, đã nhận được văn bản cam kết lãi suất huy động không cao quá 9,5%/năm của hơn 20 tổ chức tín dụng. 

Do đó, đến đầu năm 2023, nhiều ngân hàng thống báo hạ lãi suất huy động từ 1 - 2,5%/năm so với trước, lãi suất cho vay cũng được giảm theo. Mức lãi suất tiết kiệm cao nhất được đa phần ngân hàng niêm yết thấp hơn mức 9,5%/năm.

Lãi suất huy động trên 9% hiếm hoi tại các ngân hàng

Hồi giữa tháng 2/2023 vẫn có khoảng trên 10 nhà băng niêm yết lãi suất 9,5%/năm cho kỳ hạn 12 tháng, cùng với hàng chục ngân hàng khác áp dụng mức lãi suất từ 9% trở lên. Tuy nhiên, đến thời điểm hiện tại (tính đến ngày 5/4) lãi suất tiết kiệm tại các ngân hàng đã giảm đáng kể từ 0,2 - 1,7%/năm tùy từng ngân hàng.

Ví dụ, lãi suất tiết kiệm tại ngân hàng MB trong tháng 4 giảm mạnh tại tất cả các kỳ hạn từ 0,6 - 1,4 điểm % so với tháng 3. Cụ thể, khách hàng gửi tiền trong thời gian 1 tháng được nhận lãi suất là 5,2%/năm, giảm 0,6 điểm % so với trước. Lãi suất tiền gửi ở kỳ hạn 2 - 5 tháng giảm 0,7 điểm % xuống còn 5,3%/năm trong tháng này. MB điều chỉnh hạ 0,6 điểm % lãi suất tiết kiệm ở kỳ hạn 6 - 11 tháng. Trong đó các kỳ hạn 6 - 8 tháng cùng có lãi suất là 8,1%/năm; còn nhóm kỳ hạn 9 - 11 tháng có lãi suất là 8,1%/năm.

Tiền gửi tiết kiệm ở kỳ hạn 12 tháng và 13 tháng hiện cùng được nhận lãi suất là 7,4%/năm, giảm 0,6 - 0,7 điểm %. Ở kỳ hạn 15 - 24 tháng, lãi suất ngân hàng MB cùng triển khai là 7,5%/năm, thấp  hơn 0,7 - 0,8 điểm % so với trước.

Đáng chú ý tại các kỳ hạn gửi 36 - 60 tháng, ngân hàng MB thực hiện điều chỉnh giảm mạnh lãi suất 1,2 - 1,4 điểm % so với trước, hạ lãi suất tiết kiệm xuống 7,2%/năm áp dụng cho cả 3 kỳ hạn dài. Lãi suất ngân hàng ấn định cho các kỳ hạn siêu ngắn 1 - 3 tuần cũng giảm mạnh 0,5 điểm % trong tháng này, từ 1%/năm xuống còn 0,5%/năm.

Ngoài ra, lãi suất tiền gửi được MB áp dụng cho khách hàng doanh nghiệp cũng giảm mạnh 0,6 - 1,4 điểm % tại tất cả các kỳ hạn 1 - 60 tháng.

Tại ngân hàng VIB, lãi suất huy động trong khoảng từ 5,5%/năm đến 8,2%/năm, áp dụng cho khách hàng cá nhân, hình thức nhận lãi cuối kỳ. So với tháng trước, phạm vi lãi suất tiết kiệm được áp dụng cho hình thức gửi tiền trực tuyến cũng được điều chỉnh giảm xuống còn 5,5 - 7,8%/năm, lĩnh lãi cuối kỳ. 

Hay tại Ngân hàng SCB, biểu lãi suất tiết kiệm duy trì đà giảm tại nhiều kỳ hạn. Hiện tại, mức lãi suất cao nhất là 9%/năm đối với khoản tiền gửi kỳ hạn 12 tháng, lĩnh lãi cuối kỳ.

Tương tự, lãi suất tiết kiệm tại Ngân hàng SHB đã được điều chỉnh giảm tại các kỳ hạn. Theo đó, các khoản tiền gửi từ hai tỷ trở lên tại kỳ hạn 36 tháng trở lên, lĩnh lãi cuối kỳ đang có mức lãi suất cao nhất hiện nay là 8,1%/năm.

Còn tại ngân hàng MSB, lãi suất tiết kiệm tiếp đà giảm, tuy nhiên chỉ ghi nhận điều chỉnh tại các kỳ hạn ngắn dưới 6 tháng, lãi suất trong khoảng từ 5,5%/năm đến 8,7%/năm. Tại Seabank mức giảm dao động trong khoảng từ 0,2 - 0,5 điểm % so với cùng kỳ tháng trước.

Ngân hàng nhỏ như PGBank vừa mới công bố hạ lãi suất huy động thêm 0,3 - 0,5 điểm % so với ghi nhận vào đầu tháng 3, tương ứng lãi suất từ 5,5%/năm đến 7,8%/năm. Theo đó, lãi suất tiền gửi triển khai ở kỳ hạn từ 1 tháng đến 3 tháng cùng ở mức 5,5%/năm, giảm mạnh 0,5 điểm % so với trước.

Tại kỳ hạn 6 tháng và 9 tháng, ngân hàng điều chỉnh hạ 0,3 điểm % lãi suất từ mức 7,8%/năm xuống còn 7,5%/năm. Cùng có mức giảm 0,3 điểm % là lãi suất tiền gửi tại các kỳ hạn 12 tháng, 13 tháng và 18 tháng, ghi nhận ở mức 7,7%/năm.

Riêng tiền gửi tại kỳ hạn 24 tháng và 34 tháng của khách hàng được giữ nguyên lãi suất là 7,8%/năm. Đây hiện cũng là mức lãi suất cao nhất mà khách hàng có thể được nhận tại PG Bank trong thời gian này. Ở kỳ hạn gửi siêu ngắn 7 ngày, 14 ngày và 21 ngày, lãi suất ngân hàng được niêm yết ở mức 0,2%/năm, không đổi so với tháng trước.

Tại nhóm ngân hàng thương mại nhà nước là Agribank, BIDV, Vietcombank, VietinBank có mức lãi suất tiền gửi 12 tháng thấp nhất thị trường ở mức 7,2%/năm khi gửi tại quầy. Với hình thức gửi tiền online, lãi suất huy động tại nhóm Big4 thường cao hơn khoảng 0,5 điểm % so với gửi tại quầy.

Khả năng lãi suất huy động tiếp tục đi xuống

Theo dự báo của công ty Chứng khoán VnDirect, xu hướng giảm của lãi suất huy động này có thể tiếp tục trong vài tháng tới do những yếu tố chính sau đây: 1) một lượng lớn tiền gửi đã quay lại hệ thống ngân hàng trong quý IV/2022, 2) chỉ đạo của chính phủ/NHNN trong việc giảm lãi suất huy động/cho vay, 3) chính phủ đẩy mạnh đầu tư công qua đó bơm thêm tiền vào nền kinh tế, 4) thay đổi về cách tính tỷ lệ LDR có lợi cho các ngân hàng quốc doanh.

Nhóm phân tích kỳ vọng lãi suất huy động sẽ đạt đỉnh trong quý I và sau đó giảm dần kể từ quý II dựa trên những lập luận sau: (1) FED ngừng tăng lãi suất điều hành sau quý II, theo đó áp lực lên tỷ giá VND có thể hạ nhiệt đáng kể trong nửa sau của năm 2023, (2) NHNN tích cực hỗ trợ thanh khoản thị trường thông qua các kênh thị trường mở, mua dự trữ ngoại hối, (3) nhu cầu tín dụng chậm lại trong bối cảnh tăng trưởng kinh tế giảm tốc và thị trường bất động sản ảm đạm.

Lưu ý, để được hưởng các mức lãi suất cao nhất này, khách hàng cần đáp ứng các điều kiện mà ngân hàng đưa ra như gửi bằng hình thức trực tuyến hoặc/và có số tiền gửi lớn hơn mức tối thiểu theo quy định. Ngoài ra, mức lãi suất huy động thực tế có thể thay đổi tùy vào tình hình cân đối vốn của từng chi nhánh ngân hàng.

Trước đó, Công ty Chứng khoán Ngân hàng Công Thương Việt Nam (CTS) công bố báo cáo triển vọng kinh tế vĩ mô năm 2023. Theo dự báo của CTS, lãi suất huy động có xu hướng giảm dần về cuối năm 2023, đặc biệt chiều hướng này sẽ gia tăng khi Fed dự kiến sẽ giảm lãi suất điều hành vào quý 4/2023.