VnFinance
Thứ tư, 24/01/2024, 10:30 AM

Liệu đồng nhân dân tệ có thể thay thế đồng USD trong thương mại toàn cầu?

Nga không phải là nền kinh tế lớn duy nhất sử dụng đồng tiền Trung Quốc để thanh toán thương mại khi ngày càng có nhiều quốc gia tìm kiếm giải pháp thay thế cho đồng bạc xanh.

 

 

Khi dự trữ ngoại hối của Nga bị đóng băng và nước này bị cắt khỏi hệ thống nhắn tin SWIFT do xung đột Ukraine, Moscow đã chuyển sang các lựa chọn thanh toán khác, bao gồm cả đồng nhân dân tệ. Tuy nhiên, Nga không hề đơn độc trong việc sử dụng đồng tiền Trung Quốc. Trong những năm gần đây, một số nền kinh tế lớn khác trên toàn cầu đã bắt đầu sử dụng đồng nhân dân tệ hoặc đang cân nhắc việc làm như vậy. Khi Nga và nhiều quốc gia ở Nam bán cầu tìm cách thoát khỏi quyền bá chủ ngày càng thất thường của đồng đô la, thì sự nổi lên của đồng nhân dân tệ sẽ ngày càng tăng lên.

Vậy những quốc gia lớn nào đang chuyển sang sử dụng đồng tiền Trung Quốc?

Nga

Nga đang dẫn đầu các nước về việc sử dụng đồng nhân dân tệ. Sau khi gánh chịu hậu quả của việc phương Tây vũ khí hóa hệ thống tài chính phương Tây và Nga về cơ bản đã bị loại khỏi mạng lưới thanh toán bằng đồng euro và đô la, Moscow đã tăng cường sử dụng đồng nhân dân tệ trong ngoại thương. Theo dữ liệu gần đây nhất có được từ ngân hàng trung ương Nga, đồng tiền Trung Quốc được sử dụng trong 34% hàng nhập khẩu và 25% hàng xuất khẩu của Nga tính đến tháng 7 năm 2023. Một phần sự gia tăng đó là do nhập khẩu từ chính Trung Quốc tăng lên, nhưng việc sử dụng đồng nhân dân tệ để thanh toán hàng nhập khẩu từ các nước thứ ba - những nước có kênh hoán đổi mở với Ngân hàng Trung ương Trung Quốc - cũng đã tăng lên.

Tuy nhiên, sự thâm nhập của đồng nhân dân tệ vào Nga đã vượt ra khỏi phạm vi thanh toán thương mại. Nga hiện là trung tâm thanh toán bù trừ lớn thứ ba cho các giao dịch nhân dân tệ ở nước ngoài. Đồng nhân dân tệ đã trở thành loại tiền tệ được giao dịch nhiều nhất trên Sàn giao dịch Moscow, trong khi quỹ giao dịch trao đổi bằng đồng nhân dân tệ đầu tiên ra mắt trên sàn giao dịch này vào tháng 1/2023. Đồng nhân dân tệ hiện có vị trí nổi bật hơn trong quỹ đầu tư quốc gia của Nga sau một cuộc tái cơ cấu vào cuối năm 2022 nhằm mục đích giảm nguy cơ từ đồng tiền của các quốc gia được gọi là không thân thiện (những quốc gia ủng hộ các lệnh trừng phạt) đối với Nga. Trong khi đó, một số tập đoàn lớn của Nga đã thả nổi trái phiếu bằng đồng nhân dân tệ trong hai năm qua, một động thái nhấn mạnh tầm quan trọng ngày càng tăng của đồng tiền này ngoài thương mại. Tập đoàn nhôm khổng lồ RUSAL là công ty đầu tiên khai thác thị trường đồng nhân dân tệ, tiếp theo là công ty dầu mỏ Rosneft và công ty khai thác vàng Polyus.

Argentina

Trung Quốc và Argentina đã mở một kênh hoán đổi song phương trị giá 11 tỷ USD vào năm 2014. Điều này cho phép hai nước trao đổi tiền tệ với lãi suất và tỷ giá hối đoái định trước. Vào tháng 4 năm 2023, Argentina đã tiếp cận được 1,04 tỷ USD bằng nhân dân tệ để thanh toán cho hàng nhập khẩu của Trung Quốc. Giới hạn này sau đó đã được mở rộng để giúp Buenos Aires tiếp cận được nhiều tiền hơn. Đối với Argentina, quốc gia có dự trữ ngoại hối đang cạn kiệt và lịch sử vỡ nợ khiến các nhà đầu tư e ngại khi cho vay, việc tiếp cận nguồn vốn bằng đồng nhân dân tệ đôi khi là một cứu cánh quan trọng.

Argentina cũng đã sử dụng đồng nhân dân tệ để trả nợ cho IMF. Đây là lần đầu tiên một quốc gia Nam Mỹ sử dụng đồng tiền của Trung Quốc để giải quyết các nghĩa vụ nợ và là một cột mốc quan trọng có thể mở ra cơ hội sử dụng đồng nhân dân tệ rộng rãi hơn ngoài thanh toán thương mại.

Ả-rập Xê-út

Trong số rất nhiều kênh hoán đổi mà Trung Quốc đã mở với các ngân hàng trung ương trên khắp thế giới trong thập kỷ qua, có thể cho rằng không có kênh nào gây được tiếng vang lớn như mạng lưới đã đạt được với Ả-rập Xê-út vào tháng 11 vừa qua. Kênh hoán đổi này trị giá 50 tỷ nhân dân tệ (6,98 tỷ USD). Mặc dù tổng số tiền này không lớn so với khối lượng thương mại giữa hai nước, nhưng động thái này mang tính biểu tượng cao vì vai trò quan trọng của Ả-rập Xê-út trong cái gọi là hệ thống petrodollar. Hơn nữa, nhiều nhà phân tích tin rằng mạng lưới hoán đổi giữa Trung Quốc và Ả-rập Xê-út chỉ là bước khởi đầu và Bắc Kinh và Riyadh có thể có sự hợp tác lớn hơn nhiều mạng lưới này.

Trung Quốc đã vượt qua Mỹ để trở thành đối tác thương mại lớn nhất của Ả-rập Xê-út vào năm 2011, trao đổi hàng hóa trị giá hơn 64 tỷ USD trong năm đó. Hai quốc gia sau đó đã tăng kim ngạch, vượt mốc 100 tỷ USD vào năm 2022. Ả-rập Xê-út trở thành nhà cung cấp dầu lớn nhất của Trung Quốc vào năm 2020, mặc dù vào năm 2023, Nga đã vượt qua Vương quốc này. Đối với Ả-rập Xê-út, thỏa thuận hoán đổi tiền tệ là cơ hội để đa dạng hóa nguồn dự trữ ngoại tệ của nước này. Là nhà xuất khẩu dầu lớn nhất thế giới, Ả-rập Xê-út từ lâu đã coi đồng đô la Mỹ là nguồn tiền tệ chính cho các giao dịch dầu mỏ.

Một báo cáo của Wall Street Journal từ tháng 5 năm 2022 chỉ ra rằng hai nước đang đàm phán về việc cho Trung Quốc nhập khẩu dầu của Ả-rập Xê-út bằng đồng nhân dân tệ. Cho đến nay, vẫn chưa có gì được công bố, nhưng dòng hoán đổi được mở gần đây rõ ràng đã đặt nền tảng cho một động thái như vậy. Việc chuyển sang định giá dầu của Ả-rập Xê-út bằng đồng nhân dân tệ sẽ giáng một đòn mạnh vào đồng petrodollar, vốn là nền tảng chính cho sự thống trị của đồng đô la kể từ những năm 1970 khi Riyadh đồng ý chỉ định giá bằng đô la.

Brazil

Vào tháng 2 năm 2023, Brasilia và Bắc Kinh đã đạt được thỏa thuận thiết lập các thỏa thuận thanh toán bù trừ bằng đồng nhân dân tệ ở Brazil, từ đó mở đường cho đồng tiền Trung Quốc được sử dụng trong các hoạt động thanh toán. Ngay sau đó, Brazil cũng được cấp quyền truy cập vào hệ thống chuyển tiền của Trung Quốc, giống với hệ thống SWIFT, được gọi Hệ thống thanh toán liên ngân hàng xuyên biên giới.

Vào tháng 4, Trung Quốc và Brazil đã đạt được thỏa thuận hoán đổi tiền tệ loại bỏ hoàn toàn đồng đô la làm trung gian. Trong chuyến thăm chính thức Trung Quốc vào tháng đó, Tổng thống Brazil Luiz Inacio Lula da Silva đã chỉ trích vai trò thống trị của đồng đô la trong thương mại toàn cầu: “Tại sao mọi quốc gia lại phải gắn liền với đồng đô la trong thương mại?... Ai quyết định đồng đô la sẽ là tiền tệ của thế giới?

Mặc dù 90% thương mại nước ngoài của Brazil tiếp tục được thực hiện bằng đồng đô la, tỷ trọng của các loại tiền tệ khác đang tăng lên. Trong khi đó, tài sản ngoại hối bằng đồng nhân dân tệ của Brazil đạt mức cao 5,37% tổng tài sản vào cuối năm 2022, vượt qua đồng euro để trở thành đồng tiền dự trữ lớn thứ hai trong quỹ dự trữ của Brazil. Chỉ 5 năm trước, Brazil không nắm giữ đồng nhân dân tệ.

Iran

Giống như Nga, Iran về cơ bản đã bị loại khỏi hệ thống tài chính phương Tây và từ lâu đã tìm kiếm các giải pháp thay thế. Trung Quốc bắt đầu mua một số dầu từ Iran bằng cách thanh toán bằng đồng nhân dân tệ vào năm 2012 và hai nước đã thảo luận về việc thúc đẩy thanh toán thương mại bằng nội tệ. Tuy nhiên, như Bộ trưởng Kinh tế Iran Ehsan Khandouzi đã thừa nhận, vẫn còn nhiều việc phải làm để tạo thuận lợi cho việc sử dụng đồng tiền Trung Quốc. Trong khi đó, vào năm 2018, trong một động thái có thể mang nhiều giá trị biểu tượng hơn, Iran đã thay thế đồng đô la bằng đồng nhân dân tệ trên nền tảng báo cáo tỷ giá tiền tệ chính thức của mình.


Đồng Bitcoin đạt mức cao nhất trong hai năm
Đồng Bitcoin đạt mức cao nhất trong hai năm

Giá Bitcoin, loại tiền điện tử có giá trị cao nhất thế giới, đã đạt mức cao nhất trong hai năm trở lại đây vào ngày hôm qua (27/2).

Tin ngân hàng ngày 28/2: Một số nhà băng “ngược dòng” tăng lãi suất trở lại
Tin ngân hàng ngày 28/2: Một số nhà băng “ngược dòng” tăng lãi suất trở lại

Nghiên cứu khung pháp lý về tài sản ảo để chống rửa tiền; Bảo hiểm nhân thọ MB Ageas bổ nhiệm Tổng giám đốc mới; Sacombank...

Tỷ giá ngoại tệ hôm nay 28/2: Đồng USD ổn định
Tỷ giá ngoại tệ hôm nay 28/2: Đồng USD ổn định

Diễn biến trên thị trường Mỹ, ​​​​​​​chỉ số US Dollar Index (DXY) đo lường biến động đồng bạc xanh với 6 đồng tiền chủ chốt (EUR, JPY, GBP, CAD, SEK, CHF)...

Giá vàng nhẫn lập kỷ lục vượt mốc 66 triệu đồng/lượng
Giá vàng nhẫn lập kỷ lục vượt mốc 66 triệu đồng/lượng

Tính đến thời điểm 18h00 ngày 27 2, giá vàng SJC đã tăng mạnh lên mốc 79 triệu đồng lượng, giá nhẫn tròn trơn cũng thiết lập kỷ lục vượt mốc 66 triệu đồng lượng.

Giá vàng giữ ở mức cao, dự báo tăng khoảng 6% trong 12 tháng tới
Giá vàng giữ ở mức cao, dự báo tăng khoảng 6% trong 12 tháng tới

Chốt phiên làm việc rạng sáng nay (28/2), giá vàng giao ngay tại thị trường New York tiếp tục giữ ở mức trên 2.000 USD/ounce...

Lãi suất cho vay bình quân đang ở mức 7,8-10,1%/năm
Lãi suất cho vay bình quân đang ở mức 7,8-10,1%/năm

Lãi suất cho vay bình quân của ngân hàng thương mại (NHTM) trong nước đối với các khoản cho vay mới và cũ còn dư nợ ở mức 7,8-10,1%/năm.

Tin ngân hàng ngày 27/2: Gia tăng tỷ trọng cho vay bất động sản
Tin ngân hàng ngày 27/2: Gia tăng tỷ trọng cho vay bất động sản

Tỷ giá USD ngân hàng tăng mạnh;Lãi suất VND liên ngân hàng sẽ tiếp tục ở vùng thấp;Loạt ngân hàng thanh lý ô tô cũ…là những tin tức tài chính và ngân hàng nổi bật.

Tỷ giá ngoại tệ hôm nay 27/2: Đồng USD giảm
Tỷ giá ngoại tệ hôm nay 27/2: Đồng USD giảm

Diễn biến trên thị trường Mỹ, chỉ số US Dollar Index (DXY) đo lường biến động đồng bạc xanh với 6 đồng tiền chủ chốt (EUR, JPY, GBP, CAD, SEK, CHF)...

Giá vàng thế giới giữ ở mức cao, SJC vượt 79 triệu đồng/lượng
Giá vàng thế giới giữ ở mức cao, SJC vượt 79 triệu đồng/lượng

Chốt phiên làm việc rạng sáng nay (27/2), giá vàng giao ngay tại thị trường New York đã giữ ở mức trên 2.000 USD/ounce. Trong khi đó, giá vàng miếng SJC tăng cao...

Lãi suất tiết kiệm điều chỉnh giảm trong tháng 2/2024 ở nhiều ngân hàng
Lãi suất tiết kiệm điều chỉnh giảm trong tháng 2/2024 ở nhiều ngân hàng
26/02/2024 Thị Trường

Theo khảo sát của phóng viên, tính đến ngày 26/2 lãi suất tiết kiệm của các nhà băng tiếp tục được điều chỉnh theo xu hướng giảm ở một số kỳ hạn.

ĐHCĐ thường niên 2024 của Vietcombank có gì nổi bật?
ĐHCĐ thường niên 2024 của Vietcombank có gì nổi bật?

Ngân hàng TMCP Ngoại thương Việt Nam (Vietcombank - Mã chứng khoán VCB) thông báo sẽ tổ chức Đại hội đồng cổ đông (ĐHCĐ) thường niên năm 2024 vào ngày 26/4....

Tin ngân hàng ngày 26/2: Lo nợ xấu ngày càng gia tăng trong năm 2024
Tin ngân hàng ngày 26/2: Lo nợ xấu ngày càng gia tăng trong năm 2024

Tổng tiền gửi của doanh nghiệp và người dân thành phố Hà Nội đạt 4,576 triệu tỷ đồng; VietinBank muốn giữ lại hơn 16.400 tỷ lợi nhuận năm 2022...

Giá vàng đang tăng, giới chuyên gia dự báo tiếp tục đi lên
Giá vàng đang tăng, giới chuyên gia dự báo tiếp tục đi lên

Sáng nay (26/2), giá vàng miếng SJC được điều chỉnh tăng khoảng 400 nghìn đồng/lượng tiến sát mốc 79 triệu đồng/lượng...

Những loại tiền tệ châu Á nào được hưởng lợi nếu Fed cắt giảm lãi suất trong năm 2024?
Những loại tiền tệ châu Á nào được hưởng lợi nếu Fed cắt giảm lãi suất trong năm 2024?

Cục Dự trữ Liên bang Mỹ (Fed) dự kiến ​​sẽ cắt giảm lãi suất vào cuối năm nay và mặc dù đó có thể không phải là tin tốt cho đồng đô la nhưng một số đồng tiền châu Á sẽ được hưởng lợi.

Giá vàng hôm nay (26/2): Giảm trong phiên giao dịch đầu tuần
Giá vàng hôm nay (26/2): Giảm trong phiên giao dịch đầu tuần

Giá vàng thế giới hôm nay (26/2) giảm trong phiên giao dịch đầu tuần. Cuộc khảo sát vàng hàng tuần mới nhất của Kitco News cho thấy Main Street...

Ngân hàng đang 'cầm chừng' cho vay cá nhân?
Ngân hàng đang "cầm chừng" cho vay cá nhân?

Năm 2023, tăng trưởng tín dụng tại các ngân hàng tập trung vào nhóm khách hàng doanh nghiệp, còn nhóm cho vay cá nhân ghi nhận tăng trưởng chậm,...

Tỷ giá ngoại tệ hôm nay 26/2: Đồng USD đứng ở mốc 103
Tỷ giá ngoại tệ hôm nay 26/2: Đồng USD đứng ở mốc 103

Diễn biến trên thị trường Mỹ, chỉ số USD Index (DXY), đo lường biến động đồng bạc xanh với 6 đồng tiền chủ chốt đứng ở mức 103,96.

Khóc cười với “cơn sốt” Bitcoin Bài kết: Nhiều rủi ro khi tham gia đầu tư vào tiền kỹ thuật số
Khóc cười với “cơn sốt” Bitcoin Bài kết: Nhiều rủi ro khi tham gia đầu tư vào tiền kỹ thuật số

Có thể nói việc người dân bị cuốn vào cơn lốc đầu cơ BTC cũng đầu tư tiền KTS theo hình thức đa cấp đã gây ra rất nhiều hệ lụy cho bản thân và...

Tin ngân hàng tuần qua: Lãi suất liên ngân hàng tăng cao trên 2%
Tin ngân hàng tuần qua: Lãi suất liên ngân hàng tăng cao trên 2%

Tín dụng đầu năm 2024 tăng trưởng âm; Phó chủ tịch SHB muốn mua 5 triệu cổ phiếu SHS; Tỷ giá nhích tăng nhẹ; Lãi suất huy động và cho vay giảm…

VnFinance
VnFinance
VnFinance
VnFinance
VnFinance
VnFinance