Người trẻ thờ ơ tiết kiệm, vay tiêu dùng: Cha mẹ trả?
Người trẻ vay tiêu dùng không xấu, nhưng ở Việt Nam tiêu hôm nay, ngày mai bố mẹ trả đây mới là điều đáng lo lắng.
Người trẻ Việt thờ ơ với tiết kiệm, không đầu tư nhưng lại vay tín dụng để tiêu dùng là xu hướng được nêu ra tại một chương trình truyền hình trực tuyến trên đài VTV8 gây nhiều quan ngại.
|
| Nhiều người trẻ không có xu hướng tiết kiệm, vay tín dụng để tiêu dùng. Ảnh minh họa |
Thừa nhận thực tế trên, PGS.TS Nguyễn Văn Nam - nguyên Viện Nghiên cứu Chiến lược Thương hiệu và Cạnh tranh (Bộ Công thương) cho biết, trên thực tế, vay tiêu dùng để chi tiêu là xu hướng của giới trẻ nhiều nước.
Tuy nhiên, đi cùng với việc vay nợ thì ý thức, trách nhiệm trả nợ của họ cũng rất cao. Ở Việt Nam đang ngược lại, tiêu hôm nay, ngày mai bố mẹ trả đây mới là điều khiến ông lo lắng.
Phân tích kỹ hơn, ông chỉ ra hai xu hướng tâm lý đang tác động tới ý thức và hành động của những người trẻ Việt, qua đó hình thành lên những thói quen chưa tốt.
Ở xu hướng thứ nhất, ông cho biết Việt Nam là một nước đi lên từ nông nghiệp, điều kiện phát triển còn hạn chế, đời sống thu nhập của người dân còn nhiều khó khăn.
Vì điều này, tiết kiệm là truyền thống của người Việt nhằm có một khoản dự trữ phục vụ cho những nhu cầu sinh hoạt, chăm sóc sức khỏe của chính mình cũng như con cái về sau này. Bố mẹ tiết kiệm, ăn chắt để dành, con cái đi làm để giúp đỡ gia đình, làm nhà, mua xe.
Có thể thấy, ở giai đoạn này những người già tại Việt Nam vẫn giữ truyền thống này, họ chi tiêu rất tằn tiện, tiết kiệm, còn người trẻ đang có xu hướng ngược lại.
Ở xu hướng thứ hai, do sự phát triển của kinh tế xã hội, thu nhập người dân cũng tăng lên, đời sống ổn định, giàu có hơn. Cùng bối cảnh đó, từ tác động của các nền kinh tế thị trường, nền kinh tế tiêu dùng trên thế giới, vay nợ là phổ biến.
Tuy nhiên, ở các nước, giới trẻ tự lập từ rất sớm, việc họ vay tiêu dùng là vì muốn độc lập tài chính với gia đình, không xin tiền bố mẹ mà vẫn có tiền để trang trải các nhu cầu cá nhân. Nhiều trường hợp vay để chi trả cho việc học hành, vay để chi tiêu, trang trải trong cuộc sống, bố mẹ rất ít khi cho tiền.
Chính vì điều này, ý thức trả nợ của họ cũng rất cao, bởi ở các nước bố mẹ không trả nợ thay con cái. Mặt khác, các chính sách an sinh tại các nước cũng tốt hơn, do đó, họ đi vay nhưng cũng đều chắc chắn sẽ trả được nợ khi có việc làm.
Tại Việt Nam, giới trẻ đang chịu sự tác động mạnh mẽ từ xu hướng thị trường tiêu dùng nhưng lại được nuôi dạy trong một môi trường bảo bọc từ gia đình quá nhiều, khiến đứa trẻ thiếu đi ý thức và trách nhiệm với việc mình làm.
Có thể thấy rõ nhất là cách chi tiêu của người trẻ Việt hiện nay. Rất nhiều người trẻ không những không tiết kiệm, không muốn thoát khỏi sự bảo bọc của gia đình mà còn có thói quen tiêu xài hoang phí, vay nợ chồng chất.
Ví dụ, nếu ở các nước, người trẻ vay để chi trả cho việc học hành nhằm hướng tới một công việc tốt hơn trong tương lai thì tại Việt Nam vẫn có nhiều người vay để mua sắm đồ đạc hàng hiệu đắt tiền, vay để đi du lịch, ăn uống xa hoa, tiệc tùng, phô trương, lãng phí.
Hiện tượng này thấy phổ biến hơn ở hai nhóm giới trẻ, một là nhóm con nhà giàu, do được bố mẹ bảo bọc từ nhỏ, được chu cấp đầy đủ, quen với thói quen tiêu xài hoang phí. Với nhóm này, thông thường không phải đi vay tín dụng để tiêu dùng, nếu có chỉ là tâm lý thích trải nghiệm một xu hướng mới. Nhóm này vốn dĩ đã sống trong cuộc sống nhung lụa, được chiều chuộng từ nhỏ, thường không bị thiếu thốn, khi cần là xin, xin không được thì ăn vạ, dọa nạt, gây sức ép buộc bố mẹ phải cho.
Còn với nhóm thứ hai, là nhóm bị cuốn theo thói quen, nếp sống của thành thị mà đua đòi, ăn chơi, không muốn thua bạn, kém bè. Tuy nhiên, do gia đình không có điều kiện, không có tiền chu cấp trong khi nhu cầu ăn tiêu lại quá lớn khiến nhiều người trẻ phải đi vay tiêu dùng để chi tiêu, mua sắm. Một số người khác chấp nhận là sugar daddy, sugar baby để được bao nuôi, lấy tiền thỏa mãn nhu cầu chi tiêu của mình.
Với nhóm lao động chân chính, tiết kiệm vẫn là tâm lý truyền thống, vì họ biết trân trọng, chắt chiu từng đồng tiền kiếm được bằng mồ hôi nước mắt của họ.
Trong bối cảnh kinh tế còn nhiều khó khăn, đời sống chật vật nếu thói quen "tiêu hoang, xài sang" có thể giúp thỏa mãn nhu cầu một số người ở một thời điểm nhất định nhưng nếu không thay đổi và không có ý thức, trách nhiệm về sau thì hệ lụy để lại là rất lớn.
Những hệ lụy nhìn thấy rõ nhất của việc vay để chi tiêu sẽ khiến một số người trẻ bị cuốn vào nợ nần, không có khả năng trả nợ, cuối cùng, người phải gánh nợ thay lại chính là bố mẹ, gia đình.
Bên cạnh đó, cha mẹ cũng cần phải thay đổi tư duy bảo bọc con cái thái quá, cần giáo dục con cái có ý thức lao động, kiếm tiền và phải chịu trách nhiệm với những quyết định, việc làm của mình.
Chính vì tâm lý bảo bọc con cái, càng sinh ít càng phải lo cho con nhiều nên không ít gia đình đã rơi vào hoàn cảnh "con càng lớn càng nặng nợ", con cái không là chỗ dựa cho cha mẹ khi về già mà lại còn là gánh nặng cho gia đình và xã hội.
Từ những phân tích trên, vị chuyên gia cảnh báo cần phải xem xu hướng trên như một hiện tượng xã hội đáng quan tâm, qua đó phải có những nghiên cứu, phân tích kỹ lưỡng nhưng nguyên nhân, tác động, qua đó có những giải pháp tác động, thay đổi dần thói quen, lối sống của người dân. Điều này không chỉ là chuyện cá nhân, chuyện gia đình mà nó còn liên quan tới sự phát triển bền vững, lâu dài của xã hội.
TIN LIÊN QUAN
NCB lọt Top 6 Nơi làm việc tốt nhất ngành Ngân hàng năm 2026
Tại Hội nghị Nơi Làm Việc Tốt Nhất Việt Nam® 2026 do Anphabe tổ chức ngày 18/11/2026, Ngân hàng TMCP Quốc Dân (NCB) gây ấn tượng khi được vinh danh trong Top 100...
Vì sao cổ phiếu công nghệ lao dốc, vàng bạc cũng bị bán tháo?
Một biến cố tại tập đoàn công nghệ Nvidia khiến thị trường chứng khoán chao đảo và vàng, bạc - những tài sản thường được tìm đến khi bất ổn gia tăng - cũng giảm giá mạnh.
Bẫy chốt đơn nhận hoa hồng và những giao dịch chỉ có trên màn hình
Từ lời hứa chốt đơn để nhận hoa hồng, một đường dây đã dựng lên các nền tảng thương mại điện tử giả nhằm dẫn dụ người tham gia…
Phát hành gần 193 triệu cổ phiếu thưởng, vốn điều lệ tại ABBank sắp cán mốc 18.000 tỷ đồng
Lợi nhuận 9 tháng bứt tốc, Ngân hàng TMCP An Bình (ABBank) vừa thông báo kế hoạch phát hành gần 193 triệu cổ phiếu từ nguồn vốn chủ sở hữu,…
UBCKNN thông báo đã nhận đầy đủ hồ sơ đăng ký chào bán cổ phiếu riêng lẻ của PVcomBank
Ủy ban Chứng khoán Nhà nước (UBCKNN) vừa thông báo đã nhận được đầy đủ hồ sơ chào bán cổ phiếu riêng lẻ của Ngân hàng TMCP Đại Chúng Việt Nam (PVcomBank, mã chứng khoán: PCB, giao dịch tại hệ thống UPCoM).
Cơ cấu cổ đông của ngân hàng ACB tiếp tục có diễn biến mới
Tổ chức quản lý đầu tư Principal Global Investors đến từ Mỹ vừa thoái toàn bộ vốn tại Ngân hàng ACB, giảm tỷ lệ sở hữu từ 1% về 0% sau 5 tháng…
BVBank chào bán trái phiếu ra công chúng quy mô 1.300 tỷ đồng
Ngày 19/11/2026, Ngân hàng TMCP Bản Việt (BVBank, mã chứng khoán: BVB) chính thức phát hành 13 triệu trái phiếu ra công chúng với tổng mệnh giá 1.300 tỷ đồng,…
Lãi suất tiết kiệm online tại một ngân hàng về 0%/năm
Từ ngày 16/11, Ngân hàng TMCP Sài Gòn (SCB) áp dụng mức lãi suất 0%/năm đối với tiền gửi tiết kiệm online ở tất cả kỳ hạn.
MB dự kiến thu về 3.018 tỷ đồng từ phát hành cổ phiếu
Ngân hàng MB dự kiến phát hành riêng lẻ 200 triệu cổ phiếu MBB với giá 15.090 đồng/cổ phiếu cho 6 nhà đầu tư chứng khoán chuyên nghiệp, thu về 3.018 tỷ đồng...
Ngân hàng VIB sắp chi 1.000 tỷ đồng tăng vốn cho công ty con
Ngân hàng VIB chuẩn bị nâng vốn điều lệ cho công ty con VIBAMC từ 3.500 tỷ đồng lên 4.500 tỷ đồng từ nguồn vốn chủ sở hữu.
VPBank Diamond nâng tầm trải nghiệm chuyển tiền với dịch vụ cá nhân hóa
Khi nhu cầu chuyển tiền quốc tế ngày càng đa dạng, khách hàng không chỉ quan tâm đến chi phí giao dịch, tỷ giá… mà còn cần sự thuận tiện…
Vietcombank: Tín dụng dự báo đạt 13% năm 2026, Mizuho tham gia thương vụ phát hành cổ phiếu quy mô lớn
ACBS Research cập nhật triển vọng “ông lớn” Vietcombank với kết quả kinh doanh năm 2026 và năm 2027 tăng trưởng mạnh, chất lượng tài sản được kiểm soát…
Cùng gửi 100 triệu, Big 4 trả lãi 5,4 triệu, các ngân hàng khác trả bao nhiêu?
Gửi 100 triệu đồng tại quầy trong 365 ngày, khách hàng nhận khoảng 5,4 triệu đồng tiền lãi theo mức niêm yết 12 tháng của Vietcombank, BIDV, VietinBank...
Danh tính 4 ngân hàng duy trì tỷ lệ bao phủ nợ xấu tích cực trên 100%
Vietcombank tiếp tục dẫn đầu về tỷ lệ bao phủ nợ xấu với 243% trong 9 tháng đầu năm 2026. Trong khi đó, ngân hàng ACB và VietABank chính thức…
SeABank ra mắt thẻ tín dụng VISA FlexCard, hoàn tiền đến 15% với danh mục linh hoạt
Ngày 23/10/2026 - Ngân hàng TMCP Đông Nam Á (SeABank, HOSE: SSB) chính thức ra mắt thẻ tín dụng SeABank VISA FlexCard với thông điệp…
Bất động sản thế chấp tại Vietcombank vượt 2 triệu tỷ đồng
Tại Vietcombank, bất động sản vẫn tiếp tục đóng vai trò trung tâm trong cấu trúc tài sản đảm bảo của ngân hàng với hơn 2,021 triệu tỷ đồng tính đến 30/9/2026.
SHB mừng sinh nhật 33 năm với 333 giải thưởng và loạt ưu đãi dành cho khách hàng
Nhân dịp kỷ niệm 33 năm thành lập, Ngân hàng TMCP Sài Gòn – Hà Nội (SHB) triển khai chuỗi chương trình ưu đãi dành cho khách hàng cá nhân, hộ kinh doanh và doanh nghiệp. Điểm nhấn là chương trình “33 năm cùng tỏa sáng – Trúng quà sang” với 333 giải thưởng công nghệ, tổng trị giá hơn 1,5 tỷ đồng.
Vàng, bạc đang ở đâu trên bản đồ tài sản toàn cầu?
Thế giới đang sở hữu những thị trường tài sản có quy mô hàng trăm nghìn tỷ USD, từ bất động sản, chứng khoán, trái phiếu đến vàng, bạc và Bitcoin.
LPBank sắp chi hơn 173 tỷ đồng mua lại trái phiếu trước hạn, hoàn tất huy động gần 3.000 tỷ đồng
Vừa huy động mới gần 3.000 tỷ đồng qua 3 lô trái phiếu, LPBank lên kế hoạch chi hơn 173 tỷ đồng mua lại trước hạn hơn 1,73 triệu trái phiếu được phát hành năm…


























