Nhà đất thế chấp rao bán mãi vẫn ế, ngân hàng xuống nước đại hạ giá

Ngân hàng trầy trật xuống nước

Ngân hàng TMCP Đầu tư và Phát triển Việt Nam (BIDV) mới đây đã phát thông báo bán đấu giá quyền sử dụng đất và công trình xây dựng trên đất là Trung tâm hội nghị tiệc cưới Crystal Palace ở Phú Mỹ Hưng, quận 7, TP.HCM với giá 356 tỷ đồng.

Trung tâm tiệc cưới này được Tập đoàn Khải Vy xây trên khu đất rộng 2.675m2, thời hạn sử dụng đến năm 2058 gồm 2 tầng hầm, 8 tầng nổi và sân thượng.

BIDV từng rao bán trung tâm tiệc cưới nổi tiếng này với mức giá 535 tỷ đồng vào cuối năm 2019, mức giá gấp 1,5 lần so với giá bán vừa được ngân hàng này chào bán.

Trên thực tế, việc ngân hàng rao bán tài sản nói chung và bất động sản nói riêng để thu hồi nợ không phải lúc nào cũng diễn ra một cách thuận lợi. Có những tài sản đảm bảo khiến ngân hàng phải rao bán nhiều lần, mỗi lần cách nhau khoảng 1 tháng và thông thường sau mỗi lần như vậy mức giá khởi điểm lại giảm đáng kể.

Cũng tại BIDV, ngân hàng này từng rao bán đấu giá quyền sở hữu căn hộ chung cư Golden Palace (Hà Nội) với giá khởi điểm 13,32 tỷ đồng.

Tuy nhiên, sau hai lần rao bán nhưng không thành công, căn hộ này chỉ được một khách hàng mua lại sau khi được rao bán lần 3 với giá khởi điểm tụt xuống mức 10,79 tỷ đồng.

14,3 tỷ đồng là giá khởi điểm của một lô đất tại Mỹ Đình (Hà Nội) do BIDV chi nhánh Thành Đô rao bán lần 1 để thu hồi nợ vay.

Tuy nhiên, cho đến thời điểm hiện tại lô đất này vẫn chưa có chủ mới ngay cả khi BIDV thông báo đấu giá lần thứ 5 với giá khởi điểm chỉ còn 10,43 tỷ đồng.

Thậm chí, để thu hồi khoản nợ của Công ty dệt may Thúy Đạt (Nam Định), BIDV chi nhánh Thành Nam đã có tới…31 lần thông báo đấu giá tài sản đảm bảo gồm nhà xưởng, nhà điều hành, dây chuyền sản xuất,… mà vẫn chưa biết đến khi nào mới có hồi kết.

Chỉ biết rằng giá trị tài sản đã giảm từ 176 tỷ đồng xuống còn chưa đến 100 tỷ đồng sau 31 lần rao bán.

Trong khi đó, loạt căn hộ hạng sang tại chung cư cao cấp Saigon Pearl (TP.HCM) được Ngân hàng Nông nghiệp và Phát triển nông thông (Agribank) chi nhánh Trung tâm Sài Gòn rao bán hồi tháng 6/2020.

Ngày 04/09, chi nhánh này tiếp tục rao bán một trong số những căn hộ nói trên, căn hộ số 4.1, diện tích 98,5m2 với giá khởi điểm 5,078 tỷ đồng, thấp hơn 2 tỷ đồng so với thời điểm rao bán lần đầu cách đây 3 tháng.

Trước đó, Agribank CN Trung tâm Sài Gòn cũng đã phải giảm giá bán căn hộ số 12.2 có diện tích 152,8 m2 tại Saigon Pearl từ giá khởi điểm ban đầu 11,340 tỷ đồng xuống còn 10,206 tỷ đồng sau hai lần rao bán.

Mới đây, ngày 21/08 Agribank gây chú ý khi thông báo bán tài sản gồm cụm 27 tài sản thế chấp, tổng diện tích 73.377,1 m2 tại xã Tân Kiên, huyện Bình Chánh, TP.HCM.

Số bất động sản này là tài sản thế chấp của các khách hàng: Công ty CP Thương Mại Dịch Vụ Sản Xuất và Xây Dựng Nam Hải, Công ty TNHH Thương Mại Dịch Vụ Hòa Thành, Công ty TNHH Sản Xuất Thương Mại Dịch Vụ Tân Mỹ Hưng, Công ty TNHH Ung Gia và 2 cá nhân khác.

Trong thông báo mới nhất của Agribank, giá đấu khởi điểm của 27 tài sản đấu giá trên là 355,940 tỷ đồng. Cần biết rằng cách đây đúng 03 tháng, ngày 03/06 Agribank phát giá khởi điểm cho 27 tài sản trên là 374,673 tỷ đồng.

Như vậy, chỉ sau 3 tháng Agribank đã phải chấp nhận giảm giá gần 20 tỷ đồng cho khối tài sản này. Nợ xấu cũng là vấn đề đáng chú ý tại nhà băng này khi kết thúc 6 tháng đầu năm 2020, nợ xấu nội bảng đã tăng thêm 6.922 tỉ đồng (39,5%). Trong đó, nợ có khả năng mất vốn tăng 39,4% lên 17.285 tỉ đồng. Tỉ lệ nợ xấu trên tổng dư nợ cho vay tăng từ 1,57% vào cuối năm 2019 lên mức 2,16%. Agribank cũng ghi nhận mức lợi nhuận trước thuế hợp nhất 6 tháng giảm 11% so với cùng kỳ năm ngoái, đạt 6.947 tỷ đồng.

Cũng với khoản tài sản đảm bảo là bất động sản, Ngân hàng Công thương Việt Nam (Vietinbank) ngày 04/09 phát đi thông báo bán đấu giá khoản nợ có tài sản đảm bảo của CTCP Xây dựng Công trình Giao thông 810.

Giá trị khoản nợ (cả gốc và lãi) là 17,152 tỷ đồng, nhưng giá khởi điểm để mua khoản nợ này chỉ 4,171 tỷ đồng. Khoản nợ có tài sản đảm bảo gồm: Nhà làm việc và các công trình xây dựng gắn liền với đất tại xã Liên Ninh, huyện Thanh Trì, TP. Hà Nội (diện tích 3.802 m2); Nhà làm việc và các công trình xây dựng gắn liền với đất tại xã Vĩnh Quỳnh, huyện Thanh Trì, TP. Hà Nội (diện tích 13.966 m2); Các xe công trình, xe lu chuyên dụng và xe ô tô theo Hợp đồng đảm bảo tiền vay, Hợp đồng thế chấp động sản ký giữa VietinBank Ba Đình và Công ty CP Xây dựng Công trình Giao thông 810

Bán tài sản bảo đảm là trường đại học

Ngày 11/9 tới đây, Ngân hàng TMCP Sài Gòn (SCB) sẽ tổ chức đấu giá quyền sử dụng đất và công trình xây dựng tại Quận 12, TP.HCM với giá khởi điểm 190.630 triệu đồng để thu hồi nợ.

Cụ thể, tài sản đấu giá là quyền sử dụng đất và tài sản gắn liền với đất tại lô số 14, khu công viên phần mềm Quang Trung có diện tích 5.646m2. Mục đích sử dụng đất là để xây dựng Trường kỹ thuật Tin học Sài Gòn (SaigonTech). Thời hạn sử dụng đất đến ngày 24/12/2056.

Nguốc gốc sử dụng đất là nhà nước giao đất và thu tiền sử dụng đất một lần. Quyền sở hữu công trình xây dựng gắn liền với đất gồm trường đào tạo tin học với tầng hầm, 12 tầng lầu và tầng kỹ thuật.

Đấu giá, mua bán tài sản đảm bảo của các khoản nợ quá hạn là hoạt động bình thường của các ngân hàng và đặc biệt được đẩy mạnh trong khoảng 3 năm trở lại đây khi Nghị quyết 42 về thí điểm xử lý nợ xấu có hiệu lực.

Tuy nhiên, càng đi sâu vào hoạt động thanh lý, đấu giá tài sản bảo đảm càng thấy có nhiều vướng mắc.

Đáng chú ý, có những tài sản được đấu giá hàng chục lần nhưng vẫn không thành công, điều này đặt ra câu hỏi về giá trị tài sản bảo đảm, vai trò của tổ chức định giá và một thị trường mua bán nợ chuyên nghiệp.

Riêng với trường hợp đấu giá tài sản đảm bảo là quyền sử dụng đất và tài sản gắn liền trên đất của một dự án trường đại học - tài sản mang tính đặc thù như trên, nhiều người sẽ đặt câu hỏi, ai sẽ mua và mua để làm gì?

Qua quá trình đồng hành xử lý tài sản bảo đảm của ngành ngân hàng, luật sư Trương Thanh Đức, Chủ tịch HĐTV Công ty luật Basico chia sẻ, "tất nhiên đã là tài sản thì cái gì cũng mang ra bán và đấu giá được. Nhưng ai mua và mua để làm gì thì lại là câu chuyện về sau"