Phú Quốc đầu mùa mưa: Áp lực tiến độ đè nặng dự án APEC

Chưa cần đến những trận mưa lớn, chỉ sau vài cơn mưa đầu mùa cuối tháng 4, khu vực thi công tuyến đường tỉnh ĐT.975 tại Phú Quốc đã bắt đầu xuất hiện tình trạng ngập nước cục bộ, ảnh hưởng tới hoạt động thi công.

Tại một số đoạn qua khu vực Bãi Trường, nền đường đang thi công dang dở bị ngâm nước, máy móc di chuyển, thi công khó khăn. “Mưa chưa lớn mà đã thế này thì vào mùa mưa chính rất khó triển khai”, anh Đoàn Tuấn H, kỹ sư tại công trường cho biết.

Người dân sống dọc tuyến cũng không bất ngờ. “Báo chí năm nào cũng phản ánh tình trạng này, suốt từ 2019 đến nay. Cứ hễ mưa là chỗ này năm nào cũng ngập”, chị Trần Hằng chia sẻ. Theo ghi nhận, tình trạng này đã lặp lại theo chu kỳ nhiều năm, nhưng đến nay vẫn chưa được xử lý triệt để.

Thực tế đang diễn ra trùng khớp với những cảnh báo đã được đưa ra trước đó. Ngày 20/04/2026, liên danh nhà thầu OLP-OIC – đơn vị thi công hai dự án: Đường tỉnh 975 và Tàu điện đô thị (LRT) (các dự án trọng điểm phục vụ APEC 2027) - đã gửi văn bản tới UBND đặc khu Phú Quốc, chỉ rõ nguy cơ ngập úng nghiêm trọng trong mùa mưa năm nay, đề xuất giải pháp xử lý.

Theo đó, tại đoạn Km9+200 – Km11+040, mực nước có thể dâng tới 50cm, thậm chí tràn qua dải phân cách giữa. Không chỉ ảnh hưởng giao thông, nhà thầu cảnh báo nguy cơ không thể triển khai thi công trong điều kiện mặt bằng bị ngập kéo dài.

Đáng chú ý, các nguyên nhân được chỉ ra không mang tính thời điểm. Hàng loạt điểm nghẽn đã tồn tại từ trước: nhiều cống thoát nước bị đắp chặn, cửa xả bị bịt kín; kênh suối tự nhiên bị bồi lấp, cây cối che chắn; dòng chảy bị chia cắt, không liên tục. Bên cạnh đó, một số cống ngang đường có khẩu độ nhỏ, không còn đáp ứng được lưu lượng thoát nước thực tế.

Tại các vị trí như Km8+670, Km8+810, Km8+986 hay Km10+270, nước mưa dồn về nhưng không có lối thoát ra biển, buộc phải dâng ngược lên mặt đường. Đây là nguyên nhân trực tiếp dẫn đến tình trạng ngập cục bộ kéo dài.

Ngay sau khi tiếp nhận kiến nghị, chính quyền địa phương đã có phản ứng nhanh. Ngày 21/04, UBND đặc khu Phú Quốc tổ chức họp để xác định nguyên nhân. Đến ngày 24/04, văn bản chỉ đạo được ban hành, gửi tới 18 doanh nghiệp trên địa bàn, yêu cầu triển khai đồng loạt các giải pháp khơi thông hệ thống thoát nước.

Kết luận của UBND đặc khu cho thấy sự thống nhất với đánh giá từ thực tế: tình trạng bồi lấp, tắc nghẽn dòng chảy; hệ thống cống không đáp ứng lưu lượng; và đặc biệt là sự thiếu đồng bộ trong kết nối hạ tầng giữa các dự án trong khu vực.

Để khắc phục, chính quyền yêu cầu các chủ đầu tư tại khu vực Bãi Trường khẩn trương nạo vét, khơi thông dòng chảy theo quy hoạch (trong phạm vi hoạt động của đơn vị); đảm bảo chiều rộng tối thiểu 12m; đồng thời nâng cấp các vị trí cống nhỏ bằng hệ thống cống hộp có tiết diện lớn hơn hoặc tháo dỡ để mở rộng dòng chảy.

Thời hạn hoàn thành được ấn định trước ngày 31/05. Tuy nhiên, khi những cơn mưa đầu mùa đã bắt đầu xuất hiện, quỹ thời gian thực tế để xử lý không còn nhiều. Áp lực không chỉ dừng lại ở việc chống ngập cục bộ, mà còn gắn trực tiếp với tiến độ các dự án hạ tầng trọng điểm phục vụ APEC 2027.

Trong đó, ĐT.975 được xác định là trục giao thông xương sống kết nối Cảng hàng không quốc tế Phú Quốc với Trung tâm Hội nghị và Triển lãm APEC. Tuyến đường dài 19,6km, lộ giới 62m, quy mô 10 làn xe; dự án tàu điện đô thị (LRT) dài gần 18km, tổng vốn gần 9.000 tỷ đồng với mục tiêu kết nối trực tiếp sân bay và trung tâm hội nghị APEC trong 20 phút.

Hai dự án này không chỉ phục vụ sự kiện APEC mà còn định hình trục hạ tầng chiến lược của Phú Quốc trong dài hạn. Tuy nhiên, cả hai đều phụ thuộc lớn vào điều kiện thi công nền đất – yếu tố bị tác động trực tiếp bởi tình trạng ngập nước.

Nếu không xử lý dứt điểm bài toán thoát nước, nguy cơ gián đoạn thi công trong suốt mùa mưa là hoàn toàn có thể xảy ra. Khi đó, tiến độ tổng thể sẽ bị kéo lùi, kéo theo áp lực lớn về thời gian, chi phí và cả uy tín trong việc chuẩn bị cho một sự kiện quốc tế.

Còn về lâu dài, bài toán giải quyết úng ngập tại đảo Ngọc cần được nghiên cứu kĩ để đầu tư, nâng cấp, bổ sung kênh tiêu thoát nước mới.

Việc chính quyền nhanh chóng vào cuộc là tín hiệu tích cực. Theo các chuyên gia, việc phản ứng nhanh cần đi kèm với hành động đủ mạnh và đủ đồng bộ để giải quyết tận gốc vấn đề. Nếu không, Phú Quốc sẽ không chỉ lụt trong mùa mưa, mà sẽ lụt trong chính những kỳ vọng về APEC 2027.