Thanh tra Chính phủ yêu cầu doanh nghiệp chấn chỉnh các vi phạm về trái phiếu

Ngoài những vi phạm liên quan phát hành trái phiếu doanh nghiệp của Tập đoàn Novaland và loạt ngân hàng thương mại, cơ quan thanh tra còn phát hiện một số công ty thuộc Tập đoàn Masan đã sử dụng nguồn tiền huy động từ trái phiếu doanh nghiệp chưa đúng mục đích phát hành.

Dùng tiền trái phiếu để trả nợ là sai quy định

Thanh tra Chính phủ kết luận Tập đoàn Masan và hai công ty con sử dụng nguồn tiền từ trái phiếu doanh nghiệp không đúng mục đích phát hành, tổng số tiền gần 2.000 tỉ đồng.

Trong khi đó, Masan cho biết toàn bộ các khoản trái phiếu đã được Công ty và các công ty thành viên thanh toán đầy đủ cả gốc và lãi đúng hạn hoặc trước hạn, không có bất kỳ vi phạm nào về nghĩa vụ thanh toán. Tất cả các trái phiếu này đã được tất toán, hoàn thành đầy đủ nghĩa vụ tài chính với nhà đầu tư. Các Công ty liên quan không bị xử phạt vi phạm hành chính (hết thời hiệu xử lý). Các nội dung được cơ quan thanh tra kết luận về mục đích sử dụng vốn đã được Công ty giải trình chi tiết, có cơ sở pháp lý và thực hiện đầy đủ nghĩa vụ công bố thông tin theo quy định.

Theo kết luận, nhóm các công ty thuộc Công ty CP Tập đoàn Masan có 6 tổ chức phát hành trái phiếu doanh nghiệp thuộc diện thanh tra gồm Công ty CP Tập đoàn Masan, Công ty CP Masan MeatLife, Công ty CP dịch vụ thương mại tổng hợp Wincomerce, Công ty TNHH khai thác chế biến khoáng sản Núi Pháo, Công ty CP Masan High - Tech Materials và Công ty TNHH Masan Consumer Holdings. Giai đoạn từ 1-1-2015 đến 30-6-2023, 6 công ty trên đã phát hành 133 mã trái phiếu doanh nghiệp với tổng trị giá khoảng 64.574 tỉ đồng.

Đến thời điểm thanh tra, 6 công ty còn 71 mã trái phiếu doanh nghiệp đang lưu hành với tổng trị giá 17.700 tỉ đồng. Các tổ chức phát hành không có nợ quá hạn đối với gốc và lãi trái phiếu. Đáng chú ý, kết quả thanh tra cho thấy có 3 công ty thực hiện chưa đúng quy định về sử dụng tiền từ trái phiếu doanh nghiệp. Cụ thể, năm 2014 Công ty TNHH Masan Consumer Holdings phát hành trái phiếu tổng trị giá 2.100 tỉ đồng. Công ty đã sử dụng gần 1.295 tỉ đồng từ phát hành trái phiếu doanh nghiệp để thanh toán tiền gốc và lãi vay một số hợp đồng vay vốn.

Theo Thanh tra Chính phủ, việc này là sử dụng tiền trái phiếu không đúng mục đích tại phương án phát hành. Theo phương án được phê duyệt trước đó, công ty trên phát hành trái phiếu nhằm mục đích tăng quy mô vốn hoạt động, thực hiện các chương trình, dự án đầu tư...

Theo kết luận, năm 2020 Công ty CP Tập đoàn Masan phát hành 12 mã trái phiếu doanh nghiệp tổng trị giá 1.140 tỉ đồng. Masan đã sử dụng 310 tỉ tiền trái phiếu để thanh toán các khoản nợ lãi của các trái phiếu doanh nghiệp đã phát hành trước đó.

Theo cơ quan thanh tra, việc cơ cấu khoản nợ lãi của Masan không đúng mục đích sử dụng theo phương án phát hành trái phiếu doanh nghiệp. Còn Công ty CP dịch vụ thương mại tổng hợp Wincomerce đã sử dụng số tiền 891 tỉ đồng trong tổng số 1.500 tỉ tiền trái phiếu cho việc tăng quy mô vốn. Số tiền còn lại từ nguồn trái phiếu doanh nghiệp 609 tỉ đồng, công ty không sử dụng đúng mục đích theo phương án phát hành, kết luận nêu.

Yêu cầu chấm dứt vi phạm và khẩn trương khắc phục hậu quả

Về công bố thông tin, kết luận nêu có 4 công ty gồm Сông ty Masan Consumer Holdings, Сông ty Masan High - Tech Materials, Công ty khai thác chế biến khoáng sản Núi Pháo, Công ty dịch vụ thương mại tổng hợp Wincommerce thực hiện chưa đúng quy định về nghĩa vụ công bố thông tin.

Ngoài ra, Thanh tra còn phát hiện hội đồng quản trị Công ty Wincommerce thực hiện chưa đúng trách nhiệm trong phê duyệt phương án phát hành trái phiếu doanh nghiệp. Thanh tra Chính phủ xác định các đơn vị trên chịu trách nhiệm trong việc chưa thực hiện đầy đủ, chặt chẽ, không đúng quy định về phát hành trái phiếu doanh nghiệp và sử dụng vốn từ trái phiếu doanh nghiệp.

Một số công ty chưa thực hiện đúng quy định về trách nhiệm của tổ chức phát hành trong việc "quản lý, sử dụng vốn từ phát hành trái phiếu theo đúng phương án phát hành đã được cấp có thẩm quyền phê duyệt và theo quy định của pháp luật".

Thanh tra Chính phủ yêu cầu các công ty chấm dứt các hành vi vi phạm về phát hành trái phiếu doanh nghiệp và sử dụng nguồn vốn từ trái phiếu đã được phát hiện qua thanh tra, đồng thời khẩn trương rà soát, khắc phục các tồn tại, khuyết điểm và hậu quả nếu có.