Xây 1 triệu nhà ở giá rẻ tại TP Hồ Chí Minh: Hai yếu tố quyết định tính khả thi

Kế hoạch phát triển 1 triệu nhà ở giá rẻ dành cho người lao động của UBND TP Hồ Chí Minh được đánh giá là một động thái rất thiết thực của chính quyền TP, thể hiện tính nhân văn sâu sắc trong việc hỗ trợ những người có thu nhập thấp, được nơi an cư lạc nghiệp.

Tuy nhiên, giới chuyên gia nhận định, từ kế hoạch tới thực tiễn vẫn cần có nhiều sự tham gia đóng góp và nguồn lực chung của cả xã hội.

Theo Tiến sĩ Sử Ngọc Khương - Giám đốc cấp cao Savills Việt Nam, phân tích ở góc độ thực tiễn có 2 yếu tố sẽ ảnh hưởng đến sự thành công của kế hoạch phát triển 1 triệu ngôi nhà giá rẻ dành cho người lao động, đó là vị trí và quỹ đất.

Chuyên này phân tích, về vị trí, các dự án bất động sản nhà ở cho những người có thu nhập thấp sẽ không đạt được những vị trí như các dự án bất động sản thương mại.

Còn yếu tố thứ hai – quỹ đất, đây là yếu tố đóng vai trò quyết định giá thành sản phẩm, tính hiệu quả của dự án. Bởi vì nếu các doanh nghiệp tự đi “làm đất” – nghĩa là đi mua đất và làm những thủ tục để giao lại cho TP, sau đó TP giao lại cho các dự án thì giá đất rất cao và mất nhiều thời gian, sẽ khó thực hiện được. Nếu chính quyền TP có sẵn quỹ đất để giao cho doanh nghiệp triển khai dự án sẽ khả thi hơn.

Bên cạnh đó, liên quan vấn đề về thời gian thực hiện, theo Tiến sĩ Sử Ngọc Khương, với trọng tâm là các vấn đề pháp lý, việc cấp phép, phê duyệt cần phải thần tốc thì mới giải quyết được bài toán trong năm 2022 đạt được chỉ tiêu khá thử thách là 1 triệu căn hộ.

Phân tích cụ thể hơn trong vấn đề về quỹ đất, chuyên gia này cho rằng, bất kỳ dự án nhà ở nào đều cần đạt được những yêu cầu cơ bản của các chỉ tiêu xây dựng của Việt Nam về nhà ở đô thị, như cơ sở hạ tầng xã hội và cơ sở hạ tầng kỹ thuật.

“Câu chuyện đặt ra là: Ở TP Hồ Chí Minh hiện quỹ đất ở trung tâm Quận 1, Quận 3, Quận 7 đã hết. Do vậy, chúng ta có thể cân nhắc hai phương án. Một là hướng sử dụng quỹ đất đã dự trù sẵn từ trước tại những khu vực này để dành cho những dự án nhà ở giả rẻ. Thứ hai, có thể lựa chọn những khu vực ngoài trung tâm như Bình Chánh, Hóc Môn, Củ Chi…vì đây là có những quỹ đất trống phù hợp", chuyên gia chia sẻ.

Tuy nhiên, vấn đề về khoảng cách đi lại giữa nơi làm việc và nơi sinh sống cũng là điều cần phải tính toán, nhằm bảo đảm đời sống an sinh, công việc của người dân. Liên quan đến bài toán kinh tế đô thị thì người dân ở đó làm gì, ở đâu là câu chuyện mà Sở Quy hoạch Kiến trúc sẽ xây dựng và là đơn vị tham mưu cho UBND TP. Và chúng ta hoàn toàn có thể thực hiện được những điều này nếu các sở, ban, ngành có quyết tâm và định hướng cũng như chỉ đạo sát sao.

Đối tượng chính của chính sách nhà ở giá rẻ này sẽ là đối tượng lao động, nhóm người đóng vai trò rất quan trọng trong sự phát triển về kinh tế - xã hội của TP. Mặc dù vậy, trong đợt đại dịch COVID-19 vừa qua, đây cũng là những người chịu nhiều ảnh hưởng tiêu cực nhất. Đã có một làn sóng người lao động rời khỏi TP Hồ Chí Minh, điều này phần nào liên quan đến vấn đề chỗ ở của họ. Vấn đề căn cơ của lực lượng lao động trong thời gian vừa qua là thu nhập thấp không ổn định. Vì thế, tiền thuê nhà của người lao động trở thành một gánh nặng không nhỏ.

Nếu chúng ta chỉ nghĩ tới việc giảm giá thuê nhà 30- 50%, điều này làm cho người lao động không liên kết được sự cống hiến của họ cho TP. Vì thế, thay vì cho thuê giá rẻ thì sao chúng ta không nghĩ đến việc bán nhà cho họ với giá phù hợp nhất, cộng với ưu đãi về thanh toán, với chu kỳ chi trả lên đến 30 - 50 năm. Nếu bán nhà với giá rẻ và chu kì trả nợ dài, cho dù trong thời kì khó khăn đi nữa, họ vẫn có sự gắn bó.

Việc cho thuê giá rẻ không phải là hướng giải quyết được vấn đề một cách triệt để, đồng thời cũng không thu hút được lực lượng lao động. Dù lực lượng lao động là công nhân hay có người có trình độ cao cũng không quá khác biệt, vì khó khăn thì ai cũng có thể mất việc như nhau.