Thứ hai, 19/10/2020, 10:24 AM

Chủ đầu tư BOT đòi kiện: Làm rõ đúng sai

Những tranh chấp khó giải quyết trong thực hiện hợp đồng BOT cần được đưa ra tòa án, qua đó cũng có cơ sở quy rõ trách nhiệm mỗi bên.

Khách quan thì...

Sau khi bị Tổng Cục đường bộ (Bộ GTVT) ra quyết định tạm dừng thu phí tại trạm BOT cải tạo, nâng cấp Quốc lộ 2 đoạn Nội Bài - Vĩnh Yên từ ngày 14/10 do số thu thực tế đã cao hơn số thu so với hợp đồng, Công ty cổ phần BOT Quốc lộ 2 Vĩnh Yên dọa sẽ khởi kiện để bảo vệ quyền lợi.

  Vướng mắc trong hợp đồng BOT, chủ đầu tư đòi kiện. Ảnh minh họa

Nhìn nhận vấn đề này, PGS.TS Trần Chủng - Chủ tịch Hiệp hội các nhà đầu tư công trình giao thông đường bộ Việt Nam (VARSI) cho rằng, mọi vướng mắc trong chỉ đạo cũng như vận hành trạm BOT đều phải tuân thủ theo hợp đồng.

"Hợp đồng BOT đã ký kết chính là văn bản pháp lý cao nhất. Trong hợp đồng sẽ được quy định rất rõ về thời gian thu phí, điều kiện thu phí, mức thu phí cũng như trách nhiệm của các bên.

Yêu cầu dừng thu phí của cơ quan quản lý hay đe dọa sẽ khởi kiện của chủ đầu tư đều phải có nguyên tắc, phải căn cứ vào hợp đồng, không phải muốn thế nào là được", PGS Trần Chủng nói.

Trong trường hợp hai bên không đàm phán, thống nhất được giải pháp xử lý thì vị chuyên gia cho rằng nên đưa ra tòa án kinh tế để giải quyết.

Tòa án sẽ căn cứ dựa trên điều kiện được thỏa thuận tại các văn bản có tính pháp lý cao nhất, chính là hợp đồng BOT đã ký kết giữa hai bên để phân giải.

Tương tự, Luật sư (LS) Trương Xuân Tám cũng khẳng định "hợp đồng đã ký, hai bên đều phải tuân thủ chặt chẽ".

Luật sư Tám cũng có quan điểm liên quan tới lý do để phía Tổng cục đường bộ đưa ra quyết định tạm dừng thu phí. Theo đơn vị này, dựa trên căn cứ tại kết luận 336 năm 2017 của Kiếm toán Nhà nước, yêu cầu phải bỏ khoản này này ra khỏi hợp đồng bởi tại dự án này nhà đầu tư đã có lợi nhuận tốt nên không thể có thêm khoản phí bảo tồn vốn, như vậy là lãi thêm lãi. Mặc khác, tính toán của Tổng cục Đường bộ với dự án này cho thấy, nhà đầu tư đã hoàn vốn trước thời hạn so với dự kiến trong hợp đồng là 5 năm 6 tháng, tức về mặt hiệu quả đầu tư là rất tốt. Nhà đầu tư cũng hưởng lợi từ việc hoàn vốn sớm này.

Theo LS Trương Xuân Tám, lý do đưa ra chưa thuyết phục. Kiểm toán phát hiện có dấu hiệu vi phạm hoặc có kẽ hở trong thực hiện hợp đồng thì cả hai bên đều phải ngồi lại đàm phán, thống nhất với nhau.

"Nhà đầu tư bỏ vốn ra bao giờ cũng phải tính lãi, lãi càng cao càng tốt, không nhà đầu tư nào khi có lãi lại muốn dừng cả.

Lẽ ra, phía Tổng cục đường bộ khi thấy Kiểm toán kết luận hợp đồng có kẽ hở thì cần phải có động thái đàm phán để điều chỉnh hợp đồng. Trường hợp đàm phán không thành công, Tổng cục phải chủ động đưa ra tòa để yêu cầu điều chỉnh lại hợp đồng, tuy nhiên, Tổng cục đã không đưa ra tòa, như vậy, nhà đầu tư hoàn toàn có thẩm quyền khởi kiện và chỉ có tòa án mới đưa ra phán quyết cuối cùng trong việc này", vị LS cho hay.

Lỗ hổng quản lý BOT

Từ câu chuyện trên, LS Trương Xuân Tám cũng cho rằng, có việc chủ đầu tư dọa kiện cơ quan quản lý cho thấy, trong quá trình thực hiện ký kết hợp đồng giữa nhà đầu tư và cơ quan quản lý còn nhiều kẽ hở, thiếu chặt chẽ, thiếu trách nhiệm, dẫn tới những tranh chấp khó xử lý.

Về nguyên tắc, khi dự án được lập, Tổng cục đường bộ phải là cơ quan đứng ra thẩm định, tính toán lại tất cả các điều kiện để thực hiện dự án, từ điều kiện kỹ thuật đến điều kiện kinh tế, trong đó phải nhận dạng được tất cả những tiềm năng cũng như rủi ro nếu dự án được thực hiện. 

Một trong những yếu tố quan trọng là lưu lượng xe phải được tính toán và dự báo tốt để từ đó trong hợp đồng đưa ra các phương thức xử lý, điều hành hài hòa, thuận lợi, tránh xảy ra những xung đột lợi ích về sau.

Tuy nhiên, từ vụ việc cho thấy, công tác thẩm định, đánh giá, nhận dạng các điều kiện thuận lợi cũng như rủi ro chưa sát, dẫn tới những kẽ hở khiến nhà quản lý gặp khó.

"Việc phải ra quyết định dừng thu phí sau khi có kết luận của Kiểm toán cho thấy sự thụ động, thiếu chặt chẽ từ phía cơ quan quản lý nên tạo ra kẽ hở giúp làm lợi cho nhà đầu tư, không mang lại được lợi ích tốt hơn cho nhà nước", vị LS nhận định.

Trở lại với vụ việc, theo vjuj luật sư, nếu tranh chấp tại dự án này phải giải quyết bằng cơ chế tòa án, phán quyết của tòa án sẽ là cơ sở cuối cùng buộc các bên phải thực hiện.

Trường hợp, nhà đầu tư tiếp tục được thu phí thì trách nhiệm chính thuộc về cơ quan quản lý đã không làm tốt công tác thẩm định, đánh giá gây ra những thiệt hại không thể lường trước mà cụ thể ở đây chính là thiệt hại cho người dân do phải tiếp tục đóng phí nếu dự án này được thực hiện thu phí thêm 6 tháng (tương đương 40 tỷ) theo yêu cầu của chủ đầu tư. Ngược lại, nếu là do chủ đầu tư sai, chủ đầu tư sẽ phải dừng thu phí theo đúng quy định của hợp đồng.

"Cũng không loại trừ có khả năng cơ quan quản lý ký hợp đồng dựa trên sự dẫn dắt của nhà đầu tư, thậm chí có lợi ích nhóm trong việc ký hợp đồng thực hiện dự án BOT khiến cơ quan chức năng "há miệng mắc quai", không chỉ đạo được. Vì thế, việc này cần phải được điều tra, để làm rõ trách nhiệm cũng như phương án xử lý cụ thể, tránh thiệt hại cho người dân và nhà nước.

Bởi, nếu không được giải quyết thỏa đáng, dự án không thể dừng thu phí, người dân phải mất thêm tiền, còn nhà đầu tư tiếp tục có lãi lớn, trong khi trách nhiệm không biết thuộc về ai.

Trong trường hợp làm rõ được có dấu hiệu móc nối, lợi ích nhóm thì phải xử lý trách nhiệm nghiêm minh với cả hai bên để làm gương.

Chủ đầu tư sai, chủ đầu tư sẽ phải chịu trách nhiệm, thậm chí phải bị truy tố trước pháp luật. Ngược lại, cơ quan quản lý làm sai, cơ quan quản lý cũng phải chịu trách nhiệm. Không thể đổ lỗi do khách quan, do năng lực, chuyên môn yếu kém mà bắt người dân gánh chịu hậu quả", vị LS nhấn mạnh.


Châu Âu cạn dần khí đốt dự trữ, báo động rủi ro thiếu hụt năng lượng
Châu Âu cạn dần khí đốt dự trữ, báo động rủi ro thiếu hụt năng lượng
17/11/2026 Tin nóng

Châu Âu ghi nhận lượng khí đốt dự trữ tại các kho ở mức thấp nhất trong nhiều thập kỷ, dù đã bước vào mùa đông.

Giá xăng giảm mạnh, xuống dưới 20.000 đồng/lít
Giá xăng giảm mạnh, xuống dưới 20.000 đồng/lít
13/11/2026 Tin nóng

Từ 15h ngày 12/11, giá xăng dầu trong nước được điều chỉnh giảm 1.310-2.260 đồng/lít hoặc kg. Sau kỳ điều hành này, giá xăng E10 RON 95-III còn 19.840 đồng/lít, E5 RON 92 ở mức 19.740 đồng/lít.

Bộ trưởng Tài chính nói về huy động vốn cho các dự án đường sắt
Bộ trưởng Tài chính nói về huy động vốn cho các dự án đường sắt
13/11/2026 Tin nóng

Trả lời chất vấn tại Quốc hội sáng 12/11, Bộ trưởng Tài chính Ngô Văn Tuấn làm rõ định hướng huy động vốn cho các dự án trọng điểm quốc gia...

Mỹ công bố kết quả POR20, áp thuế chống bán phá giá tôm Việt Nam từ 6,36% đến 10,71%
Mỹ công bố kết quả POR20, áp thuế chống bán phá giá tôm Việt Nam từ 6,36% đến 10,71%
10/11/2026 Tin nóng

Bộ Thương mại Hoa Kỳ (DOC) vừa công bố kết luận cuối cùng trong kỳ rà soát hành chính lần thứ 20 (POR20) đối với sản phẩm tôm nước ấm đông lạnh nhập khẩu...

Giá xăng giảm sâu, E10 RON 95 còn 21.150 đồng/lít
Giá xăng giảm sâu, E10 RON 95 còn 21.150 đồng/lít
05/11/2026 Tin nóng

Từ 15h ngày 5/11, giá xăng dầu trong nước đồng loạt đi xuống, với mức giảm từ 180 đến 2.310 đồng mỗi lít hoặc kg. Trong đó, xăng E10 RON 95-III giảm hơn 2.000 đồng, về còn 21.150 đồng một lít.

Xuất nhập khẩu vượt 1.000 tỷ USD: Nâng giá trị Việt Nam trong chuỗi cung ứng toàn cầu
Xuất nhập khẩu vượt 1.000 tỷ USD: Nâng giá trị Việt Nam trong chuỗi cung ứng toàn cầu
04/11/2026 Tin nóng

Sau 10 tháng năm 2026, kim ngạch xuất nhập khẩu hàng hóa của Việt Nam ước vượt 1.000 tỷ USD, tăng 32,3% so với cùng kỳ....

Những chính sách mới có hiệu lực từ tháng 11/2026
Những chính sách mới có hiệu lực từ tháng 11/2026
02/11/2026 Tin nóng

Vi phạm hành chính trong lĩnh vực kinh doanh xổ số bị phạt tới 200 triệu đồng; Phạt đến 40 triệu đồng đối với hành vi thu thập...

'Điểm nóng' Trung Đông ngày 27/10: Mỹ sẵn sàng nối lại chiến dịch tấn công Iran
"Điểm nóng" Trung Đông ngày 27/10: Mỹ sẵn sàng nối lại chiến dịch tấn công Iran
27/10/2026 Tin nóng

PetroTimes xin gửi đến Quý độc giả những tin tức mới nhất từ điểm nóng tại Trung Đông.

Xuất siêu 1,82 tỷ USD trong nửa đầu tháng 10: Doanh nghiệp nội địa cần nâng sức cạnh tranh
Xuất siêu 1,82 tỷ USD trong nửa đầu tháng 10: Doanh nghiệp nội địa cần nâng sức cạnh tranh
27/10/2026 Tin nóng

Nửa đầu tháng 10/2026, xuất khẩu hàng hóa của Việt Nam đạt 29,25 tỷ USD, tăng 12,41%, trong khi nhập khẩu giảm 4,9%, đưa cán cân thương mại sang trạng thái...

Xuất nhập khẩu Việt Nam tiến sát mốc 1.000 tỷ USD: Động lực tăng trưởng và áp lực nhập siêu
Xuất nhập khẩu Việt Nam tiến sát mốc 1.000 tỷ USD: Động lực tăng trưởng và áp lực nhập siêu
27/10/2026 Tin nóng

Trong 15 ngày đầu tháng 10/2026, tổng kim ngạch xuất nhập khẩu hàng hóa của Việt Nam đạt 56,68 tỷ USD. Lũy kế từ đầu năm đến ngày 15/10, con số này lên tới...

Việt Nam và EFTA ký Hiệp định thương mại tự do, mở rộng cơ hội hợp tác kinh tế
Việt Nam và EFTA ký Hiệp định thương mại tự do, mở rộng cơ hội hợp tác kinh tế
18/10/2026 Tin nóng

Ngày 18/10, tại Hà Nội, Việt Nam và các nước thành viên Hiệp hội Mậu dịch tự do châu Âu (EFTA) chính thức ký Hiệp định Thương mại tự do Việt Nam - EFTA (VEFTA)...

Giá xăng đồng loạt giảm, E10 RON95 giảm hơn 1.200 đồng/lít
Giá xăng đồng loạt giảm, E10 RON95 giảm hơn 1.200 đồng/lít

Giá xăng dầu trong nước được điều chỉnh trái chiều từ 15h ngày 15/10. Trong đó, xăng E10 RON95-III giảm 1.230 đồng/lít, xăng E5 RON92 giảm 730 đồng/lít, trong khi dầu mazut tăng hơn 1.000 đồng/kg.

Infographics: Những con số kinh tế nổi bật của TP. Hà Nội sau 9 tháng năm 2026
Infographics: Những con số kinh tế nổi bật của TP. Hà Nội sau 9 tháng năm 2026
15/10/2026 Tin nóng

Kinh tế TP. Hà Nội 9 tháng năm 2026 duy trì đà tăng trưởng tích cực với tổng thu ngân sách nhà nước đạt 567,6 nghìn tỷ đồng, tổng chi ngân sách địa phương...

Phố Wall: Lạm phát đang hạ nhiệt dù giá dầu vượt 90 USD
Phố Wall: Lạm phát đang hạ nhiệt dù giá dầu vượt 90 USD
14/10/2026 Tin nóng

Các nhà kinh tế dự báo những chỉ số lạm phát chủ chốt tiếp tục hạ nhiệt trong tháng 9, bất chấp giá dầu duy trì ở mức cao.

PVTrans: Thông tin tàu NV Sunshine bị tấn công tại eo biển Hormuz là không chính xác
PVTrans: Thông tin tàu NV Sunshine bị tấn công tại eo biển Hormuz là không chính xác
11/10/2026 Tin nóng

Tổng công ty Cổ phần Vận tải Dầu khí (PVTrans) khẳng định thông tin tàu NV Sunshine bị tấn công tại eo biển Hormuz là không chính xác. Toàn bộ thuyền viên, hàng hóa trên tàu đều an toàn và tàu đang hoạt động bình thường theo kế hoạch.

Giá xăng E10 tăng, dầu diesel tiếp tục giảm
Giá xăng E10 tăng, dầu diesel tiếp tục giảm
09/10/2026 Tin nóng

Từ 15h ngày 8/10, giá xăng E10RON95-III được điều chỉnh tăng 1.065 đồng/lít, trong khi dầu diesel giảm 589 đồng/lít. Đây là kỳ điều hành ghi nhận diễn biến trái chiều giữa các mặt hàng xăng và dầu.

Các 'ông lớn' dầu khí vùng Vịnh tìm đường thoát khỏi điểm nghẽn Hormuz
Các "ông lớn" dầu khí vùng Vịnh tìm đường thoát khỏi điểm nghẽn Hormuz
08/10/2026 Tin nóng

Nhiều tập đoàn dầu khí lớn nhất vùng Vịnh đang kêu gọi đầu tư từ bên ngoài vào các tuyến vận chuyển mới nhằm tránh eo biển Hormuz.

Thu ngân sách từ dầu thô 9 tháng đầu năm tăng gần 34% so với cùng kỳ
Thu ngân sách từ dầu thô 9 tháng đầu năm tăng gần 34% so với cùng kỳ
07/10/2026 Tin nóng

9 tháng đầu năm 2026, ngân sách Nhà nước thu khoảng 50 nghìn tỷ đồng từ dầu thô, vượt 16,4% dự toán cả năm và tăng 33,8% so với cùng kỳ năm 2025.

Dòng dầu qua Hormuz tăng mạnh, vì sao thị trường diesel vẫn thiếu hụt?
Dòng dầu qua Hormuz tăng mạnh, vì sao thị trường diesel vẫn thiếu hụt?
03/10/2026 Tin nóng

Xuất khẩu dầu thô từ Trung Đông trong tháng vừa qua ghi nhận mức cao nhất kể từ khi cuộc xung đột liên quan tới Iran nổ ra.