>>> Tỷ lệ nợ xấu tại ngân hàng MSB bất ngờ quay đầu giảm mạnh vào cuối năm 2023

Nợ xấu đang là mối lo của toàn hệ thống ngân hàng. Tỷ lệ nợ xấu tại gân hàng Bưu điện Liên Việt (LPBank - Mã: LPB) cũng có xu hướng tăng khá mạnh trong 9 tháng đầu năm 2023. Tuy nhiên sang quý 4 lại bất ngờ quay đầu giảm đáng kể.

Theo báo cáo tài chính quý 3/2023, tính đến 30/9/2023, tổng nợ xấu tại LPBank tăng gấp 2,14 lần so với đầu năm, lên mức 7.367 tỷ đồng. Trong đó nợ dưới tiêu chuẩn tăng 48% lên mức 1.584 tỷ đồng; nợ nghi ngờ cao gấp 2,83 lần lên mức 2.850 tỷ đồng và nợ có khả năng mất vốn cũng cao gấp 2,16 lần lên mức 2.933 tỷ đồng. Do đó, tỷ lệ nợ xấu trên dư nợ vay tăng từ mức 1,46% đầu năm lên 2,79%. Tuy nhiên, trong quý 4/2023, tỷ lệ nợ xấu của ngân hàng này đã có diễn biến tích cực đáng kể. 

Cụ thể, tính đến 31/12/2023, nợ xấu tại LPBank tăng 8% so với đầu năm, ghi nhận hơn 3.688 tỷ đồng. Trong đó, nợ dưới tiêu chuẩn giảm 24% còn gần 813 tỷ đồng; nợ nghi ngờ hơn 1.706 tỷ đồng, tăng tới 70%; còn nợ có khả năng mất vốn giảm 14% còn 1.169 tỷ đồng. Vì vậy, kéo tỷ lệ nợ xấu giảm từ mức 1,46% hồi đầu năm xuống còn 1,34%. Tỷ lệ nợ xấu mức 1,34% thấp hơn so với mức 2,79% tại thời điểm cuối quý 3/2023. Tỷ lệ bao phủ nợ xấu đạt hơn 93%.

Một trong những lý do khiến nợ xấu tại LPBank giảm đến từ việc dư nợ tín dụng tăng vọt trong những tháng cuối cùng, do đó, kể cả khi tổng số dư nợ xấu không giảm thì tỷ lệ nợ xấu vẫn giảm mạnh.

Thực tế, dư nợ tín dụng tại LPBank đã tăng vọt trong 3 tháng cuối năm 2023. Tốc độ tăng trưởng tín dụng (dư nợ cho vay khách hàng) đến tháng 9/2023 mới chỉ ở mức gần 12% nhưng đến hết tháng 12/2023 đã lên tới 17%. Bên cạnh đó, việc đẩy mạnh thu hồi nợ, xử lý nợ xấu cũng góp phần cải thiện chất lượng tài sản của các ngân hàng. 

Đáng lưu ý, dù nợ xấu tại LPBank giảm song các khoản lãi và phí phải thu (lãi dự thu) lại có xu hướng tăng 21% so với đầu năm, ghi nhận gần 5.038 tỷ đồng.

Lãi dự thu là khoản lãi dự kiến sẽ thu được trong tương lai và là một phương thức hạch toán trong bảng cân đối kế toán của ngân hàng. Tuy nhiên, nếu lãi dự thu không thể thu hồi trong thời gian dài có thể do nợ xấu hoặc bên phải trả mất khả năng thanh toán thì sẽ có những rủi ro nhất định. Con số lãi dự thu càng lớn, khả năng tác động đến lợi nhuận của ngân hàng càng cao.

Theo đó, năm 2023, lợi nhuận trước thuế đạt gần 7.040 tỷ đồng, tăng 24% so với năm 2022 và hoàn thành 117% kế hoạch năm. Lợi nhuận từ hoạt động kinh doanh trước chi phí dự phòng rủi ro tín dụng là 9.865 tỷ đồng.

Báo cáo tài chính của LPBank cho thấy, lượng tiền gửi của khách hàng tính đến 31/12/2023 đạt hơn 237.391 tỷ đồng, tăng 10% so với cùng kỳ; dư nợ cho vay khách hàng đạt 17% với hơn 275.000 tỷ đồng.

Về dòng tiền, tính đến 31/12/2023, dòng tiền thuần từ hoạt động kinh doanh tại LPBank giảm tới 65% so với năm trước, ghi nhận dương 2.768 tỷ đồng; dòng tiền thuần từ hoạt động đầu tư âm hơn 419 tỷ đồng trong khi cùng kỳ chỉ âm gần 91 tỷ. Riêng dòng tiền từ hoạt động tài chính dương 5.000 tỷ đồng. Do đó khiến dòng tiền thuần trong kỳ giảm tới 32% ghi nhận dương 7.344 tỷ đồng.

Giới phân tích cho rằng, do tăng trưởng tín dụng tăng tốc đột ngột vào cuối năm 2023, đạt mức trên 13,71% (tăng 4,7% so với tháng 11/2023) nên tỷ lệ nợ xấu sẽ giảm xuống trong quý 4/2023. Tỷ lệ này có thể sẽ tăng trở lại trong nửa đầu năm 2024 khi tăng trưởng tín dụng chậm lại và các yếu tố vĩ mô chưa có dấu hiệu cải thiện rõ rệt.

Dự báo 6 tháng tới, các tổ chức tín dụng quan ngại mặt bằng rủi ro tín dụng tổng thể tiếp tục tăng. Theo Ngân hàng Nhà nước, rủi to tín dụng tổng thể được dự báo ở mức 11,9%, cao hơn mức 10,9% của 6 tháng cuối năm 2023.

Trước đó, Thông tư số 02/2023/TT-NHNN về cơ cấu nợ, giãn hoãn nợ được đánh giá là rất có hiệu quả trong việc tháo gỡ khó khăn cho doanh nghiệp thời gian qua. Vì vậy, nhiều doanh nghiệp, ngân hàng kiến nghị gia hạn thêm Thông tư số 02/2023/TT-NHNN thay vì kết thúc vào tháng 30/6/2024.

Theo chuyên gia kinh tế Đinh Trọng Thịnh chia sẻ với báo chí, nên kết thúc đúng thời điểm của Thông tư số 02/2023/TT-NHNN. Lý do được ông Thịnh đưa ra là Thông tư số 02/2023/TT-NHNN là sự chia sẻ khó khăn giữa ngân hàng với doanh nghiệp nhưng chỉ nên có tính thời điểm, bởi việc kéo dài Thông tư sẽ khiến bong bóng nợ xấu thổi phồng to hơn nữa, từ đó đe doạ cho toàn bộ hệ thống tài chính tiền tệ.

Theo ông Thịnh, với các chính sách hỗ trợ từ Chính phủ, dự đoán đến tháng 6/2024, các doanh nghiệp có sự phục hồi tương đối, vì vậy các khoản nợ xấu cũng nên được xử lý. "Phải đặt lợi ích của nền kinh tế lên trên đầu", ông nói.