Quốc hội thông qua 8 Luật (sửa đổi) nhằm tạo thuận lợi cho đầu tư, kinh doanh

Ngày 25/6, Quốc hội đã chính thức thông qua Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Đấu thầu; Luật Đầu tư theo phương thức đối tác công tư (PPP); Luật Hải quan; Luật Thuế giá trị gia tăng (giá trị gia tăng); Luật Thuế xuất khẩu, thuế nhập khẩu; Luật Đầu tư; Luật Đầu tư công; Luật Quản lý, sử dụng tài sản công.

Cụ thể, có 432/434 đại biểu tham gia biểu quyết tán thành với tỷ lệ đạt 90,38%.

Trước đó, Bộ trưởng Bộ Tài chính Nguyễn Văn Thắng đã trình bày Báo cáo tóm tắt về việc tiếp thu, giải trình, chỉnh lý dự án Luật và làm rõ nhiều điểm mới cùng với những điều chỉnh quan trọng.

Nhiều điểm mới quan trọng

Luật Đấu thầu sửa đổi quy định hoạt động lựa chọn nhà thầu có sử dụng vốn ngân sách Nhà nước phải tuân thủ Luật Đấu thầu. Tuy nhiên, các hoạt động không sử dụng vốn ngân sách Nhà nước, doanh nghiệp được tự quyết định trên cơ sở công khai, minh bạch, hiệu quả và trách nhiệm giải trình đồng thời tăng cường kiểm tra, giám sát.

Bên cạnh đó, các đơn vị sự nghiệp công lập tự bảo đảm chi thường xuyên, chi đầu tư (Nhóm 1) và tự bảo đảm chi thường xuyên (Nhóm 2) được tự quyết định mua sắm không sử dụng ngân sách Nhà nước. Đơn vị tự bảo đảm một phần chi thường xuyên (Nhóm 3) vẫn phải tuân thủ Luật Đấu thầu đối với mua sắm từ nguồn thu hợp pháp. Ngoài ra, dự án Luật bổ sung cơ chế thanh toán từ quỹ bảo hiểm y tế cho cơ sở y tế công lập tự chủ tương tự như cơ sở tư nhân.

Về lựa chọn hình thức nhà thầu, chủ đầu tư được ưu tiên áp dụng các hình thức đơn giản như chỉ định thầu, lựa chọn nhà thầu trong trường hợp đặc biệt, đặt hàng, việc mở rộng trường hợp áp dụng các hình thức này để tăng tính linh hoạt.

Luật Đầu tư theo phương thức đối tác công tư (PPP) sửa đổi quy định cơ chế chia sẻ tăng, giảm doanh thu. Cụ thể, khung tỷ lệ chia sẻ (mức giảm từ 75-90% và mức tăng từ 110-125%) để cơ quan có thẩm quyền quyết định. Đối với dự án PPP khoa học, công nghệ, nhà đầu tư không phải chia sẻ phần tăng doanh thu trong 03 năm đầu và được áp dụng mức chia sẻ 100% phần giảm doanh thu nếu doanh thu thực tế thấp hơn.

Về xử lý vướng mắc dự án BOT đường bộ, dự thảo Luật bổ sung quy định Nhà nước chia sẻ phần giảm doanh thu với nhà đầu tư đối với các dự án BOT giao thông ký trước 1/1/2021 gặp khó khăn do nguyên nhân khách quan, Chính phủ sẽ ban hành Nghị định quy định chi tiết tỷ lệ chia sẻ.

Áp VAT 0% cho hàng xuất khẩu tại chỗ

Luật Hải quan và Luật Thuế giá trị gia tăng nhằm đảm bảo thống nhất, nội dung về thuế giá trị gia tăng được đưa ra khỏi Luật Hải quan và sửa đổi trực tiếp tại Luật Thuế giá trị gia tăng. Cụ thể, bổ sung quy định hàng hóa xuất khẩu tại chỗ được áp dụng thuế suất thuế giá trị gia tăng (VAT) 0% nhằm tạo điều kiện thuận lợi cho hoạt động xuất nhập khẩu, không ảnh hưởng đến số thu ngân sách.

Bên cạnh đó, Luật Đầu tư sửa đổi thẩm quyền chấp thuận chủ trương đầu tư. Dự thảo Luật đã phân cấp mạnh mẽ thẩm quyền từ Thủ tướng Chính phủ cho Ủy ban Nhân dân cấp tỉnh đối với 7 nhóm dự án. Việc nghiên cứu bãi bỏ thủ tục chấp thuận chủ trương đầu tư sẽ được đánh giá toàn diện trong quá trình tổng kết thi hành Luật Đầu tư. Về cắt giảm điều kiện kinh doanh, đơn giản hóa thủ tục, Luật sửa đổi và dự thảo Nghị định hướng dẫn đã cắt giảm đầu mục hồ sơ, số bộ hồ sơ và giảm 30% thời gian thực hiện thủ tục. Việc cắt giảm ngành, nghề đầu tư kinh doanh có điều kiện sẽ được rà soát toàn diện để sửa đổi tổng thể Luật Đầu tư vào kỳ họp tháng 10/2025.

Về Luật Đầu tư công, Chính phủ được quyền điều chỉnh kế hoạch đầu tư công hằng năm vốn ngân sách Trung ương (nếu không vượt tổng chi đã được Quốc hội quyết định) đồng thời phân cấp thẩm quyền điều chỉnh kế hoạch hằng năm từ Hội đồng Nhân dân các cấp cho Ủy ban Nhân dân các cấp để đồng bộ với Luật Ngân sách Nhà nước (sửa đổi). Về nhiệm vụ chuẩn bị giải phóng mặt bằng, Chính phủ sẽ tiếp tục nghiên cứu, đề xuất sửa đổi Luật Đất đai và pháp luật liên quan nhằm đẩy nhanh việc thực hiện công tác bồi thường, hỗ trợ, tái định cư đối với dự án đầu tư công.