Tỷ lệ doanh nghiệp bất động sản giải thể gia tăng vì 3 nhóm khó khăn chính

Báo cáo cho biết, doanh nghiệp hoạt động trong lĩnh vực bất động sản đang phải đối mặt với nhiều khó khăn, thách thức trong thời điểm hiện tại. Điều này được thể hiện ở xu hướng giải thể trong lĩnh vực này. Cụ thể, số doanh nghiệp bất động sản giải thể trong quý II/2023 đã tăng khoảng 30,4% so cùng kỳ năm 2022. Số lượng doanh nghiệp bất động sản thành lập mới cũng giảm khoảng 61,4% so cùng kỳ năm ngoái.

Theo đánh giá của Bộ Xây dựng, các doanh nghiệp thuộc lĩnh vực bất động sản tiếp tục phải đối mặt với nhiều khó khăn, thách thức, có thể phân thành 3 nhóm chính.

Thứ nhất là nhóm vướng mắc về pháp lý. Hiện nay, nhiều dự án bất động sản đang gặp khó khăn về pháp lý dự án như việc thực hiện quy định về phương pháp định giá đất còn nhiều vướng mắc. Quy hoạch sử dụng đất đã được công bố nhưng chưa có kế hoạch sử dụng đất hàng năm của cấp huyện. Quy hoạch chi tiết 1/500 đã được phê duyệt nhưng không phù hợp với quy hoạch cấp trên (các quy hoạch cấp trên trước đó không còn phù hợp đang phải rà soát, điều chỉnh, cập nhật theo quy định). Bên cạnh đó là các vướng mắc trong việc điều chỉnh chủ trương đầu tư, thẩm quyền chuyển nhượng dự án...

Nhóm khó khăn thứ hai là việc tổ chức thực hiện. Cơ chế phối hợp giữa các Sở, ban, ngành và địa phương còn chưa kịp thời, đồng bộ cũng đã gây ra nhiều vướng mắc cho các dự án bất động sản. Điều này được thể hiện rõ trong công tác giải phóng mặt bằng, bồi thường, hỗ trợ và tái định cư, thỏa thuận thu hồi đất, áp giá bồi hoàn với người dân; công tác xác định giá đất để tính thu tiền sử dụng đất, giao nền tái định cư… Một số nhà đầu tư chưa phối hợp chặt chẽ với chính quyền địa phương để thực hiện các hồ sơ, thủ tục của dự án.

Nhóm khó khăn, vướng mắc thứ ba liên quan đến nguồn vốn. Hiện nay, doanh nghiệp bất động sản vẫn gặp nhiều trở ngại trong việc tiếp cận vốn vay tín dụng và hầu như không huy động được vốn trái phiếu doanh nghiệp, từ đó dẫn đến tình trạng thiếu vốn để thực hiện dự án. Các doanh nghiệp tiếp tục phải đối mặt với nhiều khó khăn về thanh khoản, dòng tiền, đặc biệt trong bối cảnh áp lực đáo hạn và trả nợ trái phiếu doanh nghiệp vào các tháng cuối năm 2023 là rất lớn.

Bên cạnh đó, niềm tin của nhà đầu tư, tính thanh khoản thị trường bất động sản thấp dẫn đến các doanh nghiệp kinh doanh bất động sản thiếu vốn. Nhiều doanh nghiệp đang phải đối mặt áp lực nợ ngắn hạn và tổng nợ lớn hơn so với quy mô tài sản. Tỷ giá ngoại tệ, giá xăng dầu, giá vật liệu xây dựng biến động còn dẫn đến chi phí doanh nghiệp tăng cao, làm ảnh hưởng không nhỏ đến hoạt động sản xuất kinh doanh của doanh nghiệp.

Trước thực trạng trên, nhiều doanh nghiệp bất động sản buộc phải giãn tiến độ hoặc tạm dừng triển khai thực hiện dự án, đồng thời cắt giảm và điều chỉnh lại quy mô nhân sự. Nhiều người lao động chủ động xin nghỉ việc. Một số doanh nghiệp buộc phải giảm trên 60% nguồn lao động để vượt qua giai đoạn khó khăn hiện nay.