VietABank lãi lớn nhờ giảm chi phí hoạt động

Giảm mạnh chi phí hoạt động, VietABank tăng 46% lãi trước thuế quý III/2025

Ngân hàng TMCP Việt Á (VietABank - Mã: VAB) vừa công bố báo cáo tài chính hợp nhất quý III/2025 với kết quả kinh doanh khả quan.

Cụ thể, trong quý III, thu nhập lãi và các khoản tương tự đạt 2.230 tỷ đồng, tăng gần 38% so với cùng kỳ năm 2024. Chi phí lãi tăng chậm hơn, ở mức 34%, đạt 1.591 tỷ đồng. Qua đó, thu nhập lãi thuần - nguồn thu nhập chính đạt gần 639 tỷ đồng, tăng 38% so với cùng kỳ.

Đáng nói, các mảng kinh doanh ngoài lãi kinh doanh thất thu. Trong đó,  hoạt động dịch vụ đem về gần 27 tỷ đồng, giảm 35% so với cùng kỳ. Hoạt động kinh doanh ngoại hối tiếp tục lỗ hơn 692 triệu đồng, trong khi cùng kỳ năm trước lỗ hơn 2,8 tỷ đồng. Hoạt động mua bán chứng khoán đầu tư cũng lỗ hơn 5,3 tỷ đồng, trong khi cùng kỳ năm trước chỉ lỗ khoảng 17 triệu đồng.

Bù lại, lãi thuần từ hoạt động khác bất ngờ đạt 74,7 tỷ đồng, cao gấp 3,57 lần so với cùng kỳ. Trong quý này, VietABank không ghi nhận khoản thu từ góp vốn, mua cổ phần, trong khi cùng kỳ ghi nhận hơn 8,3 tỷ đồng.

Kết quả, tổng thu nhập hoạt động tại VietABank đạt gần 734 tỷ đồng, tăng 37% so với cùng kỳ. Quý này, VietABank giảm được 20% chi phí hoạt động, chỉ còn hơn 236 tỷ đồng. Nhờ vậy, lợi nhuận thuần từ hoạt động kinh doanh cao gấp 2,1 lần so với cùng kỳ, đạt gần 498 tỷ đồng.

Trong quý III, VietABank trích đến 162 tỷ đồng để dự phòng rủi ro tín dụng, trong khi cùng kỳ chỉ có 6 tỷ đồng. Tuy nhiên, nhờ chi phí hoạt động giảm đã góp phần giúp VietABank lãi trước thuế gần 336 tỷ đồng, tăng đến 46% và hơn 268 tỷ đồng lợi nhuận sau thuế, tăng 42% so với cùng kỳ.

Lũy kế 9 tháng đầu năm, VietABank đạt được hơn 1.050 tỷ đồng lợi nhuận trước thuế, tăng 32% so với cùng kỳ và hơn 840 tỷ đồng lợi nhuận sau thuế, tăng 31%. So với kế hoạch đạt 1.306 tỷ đồng lợi nhuận trước thuế năm 2025, nhà băng này đã thực hiện được gần 80% mục tiêu sau quý 3.

Cho vay khách hàng đạt hơn 86.000 tỷ đồng, lãi dự thu tăng hơn 30%

Tuy nhiên, cùng với sự tăng trưởng tốt của thu nhập lãi, VietABank đang chứng kiến mức tăng khá nhanh về lãi dự thu, phản ánh sự bùng nổ của hoạt động tín dụng.

Về bản chất, lãi dự thu là khoản lãi từ cho vay khách hàng và đầu tư mà ngân hàng chưa thu được nhưng được phép ghi nhận trước vào báo cáo thu nhập. Trong khi đó, số ngày lãi phải thu là chỉ tiêu đánh giá hiệu quả hoạt động của các ngân hàng, thông qua việc phản ánh số ngày cần thiết để thu các khoản lãi phải thu đã ghi nhận vào thu nhập. Số ngày phải thu càng lớn thể hiện mức lãi đã ghi vào lợi nhuận nhưng vẫn chưa thu được càng lớn.

Tương tự như khoản phải thu của doanh nghiệp, khi lợi nhuận được ghi nhận lúc bán hàng nhưng tiền thực tế lại chưa thu được. Nếu không thu được các khoản lãi phải thu, ngân hàng chịu tác động kép, vừa phải chuyển nhóm nợ của khách hàng, vừa thoái lãi dự thu trước đó đã ghi nhận vào thu nhập.

Lãi dự thu khi được ghi nhận trên sổ sách, giúp ngân hàng tăng cường khả năng sinh lời, nhưng đồng thời cũng tiềm ẩn rủi ro nợ xấu nếu các khoản vay không được thu hồi đúng hạn. Vì vậy, lãi dự thu được theo dõi như một chỉ báo sớm về nguy cơ tiềm ẩn về nợ xấu và chất lượng lợi nhuận của ngân hàng.

Theo đó, tính đến 30/9/2025, lãi dự thu tại VietABank ghi nhận hơn 6.171 tỷ đồng, tăng 32% so với đầu năm, tương đương tăng thêm khoảng 1.494 tỷ đồng chỉ sau 9 tháng. Đáng nói, ngân hàng lại không thuyết minh cụ thể khoản lãi dự thu này.

Tổng tài sản VietABank tăng 12% so với đầu năm, lên 134.613 tỷ đồng. Dư nợ cho vay khách hàng đạt hơn 86.830 tỷ đồng, tăng gần 9% so với đầu năm. Đây là một trong những lý do khiến ngân hàng tăng mạnh trích lập dự phòng rủi ro tín dụng. Phân tích theo ngành nghề nợ vay, VietABank đang tập trung cho vay cá nhân và các ngành nghề khác hơn 41.129 tỷ đồng, tăng 12% so với đầu năm; tiếp đến cho vay thương mại, sản xuất và chế biến hơn 27.000 tỷ đồng. 

Về phía nguồn vốn, tiền gửi khách hàng tại VietABank cũng tăng gần 9% đạt hơn 97.984 tỷ đồng.

Tính đến 30/9/2025, tổng nợ xấu tại VietABank tăng 43% so với đầu năm, lên mức 1.556 tỷ đồng. Do đó, tỷ lệ nợ xấu/dư nợ vay tăng từ mức 1,37% đầu năm lên 1,79% (tổng nợ nhóm 3,4,5/tổng dư nợ cho vay khách hàng) .

Trong đó, nợ dưới tiêu chuẩn (nợ nhóm 3) đạt 27 tỷ đồng, tăng hơn 89% so với đầu năm; nợ nghi ngờ (nợ nhóm 4) cũng tăng đến 89%, lên mức  1.052 tỷ đồng. Ngược lại, nợ có khả năng mất vốn (nợ nhóm 5) giảm nhẹ 8% xuống còn 477 tỷ đồng.

Ở diễn biến khác, ngày 17/10/2025 vừa qua, VietABank được Ngân hàng Nhà nước chấp thuận tăng vốn điều lệ thêm tối đa 3.332 tỷ đồng. Trong đó, tăng vốn qua phát hành cổ phiếu chào bán cho người lao động (ESOP) là 200 tỷ đồng và tăng vốn thông qua phát hành cổ phiếu cho cổ đông hiện hữu 3.132 tỷ đồng. Theo đó, vốn điều lệ tại VietABank sẽ tăng từ 8.164 tỷ đồng lên 11.496 tỷ đồng.