Xung đột Trung Đông: Quốc gia nào hưởng lợi nhất từ khủng hoảng năng lượng?
Khi cuộc khủng hoảng dầu khí do xung đột tại Iran khiến các chính phủ phải đẩy nhanh quá trình chuyển đổi sang năng lượng tái tạo, có một quốc gia được cho là sẽ hưởng lợi nhiều hơn tất cả.
Trung Quốc hiện đang chi phối chuỗi cung ứng năng lượng tái tạo toàn cầu, khai thác phần lớn tấm pin mặt trời, turbine gió, pin và xe điện trên thế giới. Xuất khẩu các công nghệ này đã tăng mạnh trong hai tháng đầu năm 2026. Nay, sự biến động trong nguồn cung nhiên liệu hóa thạch được dự báo sẽ tiếp tục thúc đẩy nhu cầu tăng cao.
Kể từ khi Mỹ và Israel tấn công Iran vào tháng 2, cổ phiếu niêm yết tại Hồng Kông của CATL đã tăng 29,5%, còn cổ phiếu tại Thâm Quyến tăng 13,6%. Tập đoàn xe điện BYD ghi nhận xuất khẩu và doanh số bán xe ở nước ngoài trong tháng 3 tăng 65% so với cùng kỳ năm trước, theo CEO công ty. Trong khi đó, Jinko Solar - một trong những nhà sản xuất pin mặt trời lớn nhất thế giới - cho biết xuất khẩu của họ đã tăng kể từ khi chiến sự nổ ra.
Trung Quốc đang tận dụng cơ hội trong lĩnh vực năng lượng tái tạo khi chính quyền của ông Donald Trump rút Mỹ khỏi lĩnh vực này để ưu tiên nhiên liệu hóa thạch. Tuần trước, trong khi chính quyền ông Trump đồng ý chi gần 1 tỷ USD để dừng một dự án điện gió ngoài khơi do công ty Pháp thực hiện ở bờ Đông nước Mỹ, các quan chức Bắc Kinh tuyên bố sẽ nâng tỷ trọng năng lượng phi hóa thạch trong tiêu thụ nội địa từ 21,7% lên 25% vào năm 2030.
Dù nhiều chính phủ đang tăng sản lượng than để đáp ứng nhu cầu trước mắt, họ cũng đồng thời thể hiện sự quan tâm lớn hơn đến năng lượng tái tạo.
Tổng thống Prabowo Subianto cho biết vào tháng 3 rằng Indonesia sẽ xây dựng 100 gigawatt điện mặt trời trong vòng hai năm tới. Tại Philippines, quỹ hưu trí nhà nước đang cung cấp các khoản vay lên tới 8.300 USD cho người dân lắp đặt hệ thống điện mặt trời tại nhà.
Ngay cả ở châu Âu - nơi chưa chịu ảnh hưởng nghiêm trọng như châu Á - các chính phủ cũng tăng đầu tư vào năng lượng tái tạo. Đức tuần trước đã công bố gói 8 tỷ euro nhằm mở rộng công suất điện gió và trợ cấp cho việc mua xe điện.
Theo ông Lin Boqiang, Giám đốc Trung tâm Nghiên cứu Kinh tế Năng lượng Trung Quốc tại Đại học Hạ Môn, những cam kết này sẽ mang lại cơ hội kinh doanh lớn cho Trung Quốc. Ông cho rằng các công ty công nghệ sạch của Trung Quốc đã chiếm lĩnh thị trường ở hầu hết các sản phẩm phục vụ năng lượng tái tạo và đạt được “lợi thế cạnh tranh tuyệt đối” về chi phí và chất lượng.
Theo Trung tâm Nghiên cứu Năng lượng và Không khí Sạch (Phần Lan), trong năm 2025, các lĩnh vực công nghệ sạch đóng góp hơn một phần ba tăng trưởng kinh tế của Trung Quốc.
Bà Yang Biqing, chuyên gia phân tích tại tổ chức nghiên cứu năng lượng Ember (trụ sở London), cho rằng: “Đây là xu hướng dài hạn, không chỉ là phản ứng tức thời trước giá dầu và khí tăng cao. An ninh năng lượng đang trở thành ưu tiên lớn hơn trong chính sách của các chính phủ, và chuyển dịch sang năng lượng sạch ngày càng được xem là cách để củng cố an ninh năng lượng”. Các nhà phân tích tại Hội đồng Quan hệ Đối ngoại nhận định doanh nghiệp Trung Quốc đang ở “vị thế rất thuận lợi” để tận dụng cơ hội này, và thời điểm này đặc biệt quan trọng.
Sau nhiều năm nhận trợ cấp lớn từ nhà nước và cạnh tranh giá gay gắt, tình trạng dư thừa công suất và giá giảm đã gây khó khăn cho ba ngành “mới” gồm pin mặt trời, pin lưu trữ và xe điện. Năm 2024, các nhà khai thác pin mặt trời lỗ tới 40 tỷ USD, buộc 5 công ty lớn nhất Trung Quốc phải cắt giảm hơn 30% nhân sự, theo Reuters. Năm 2025, International Energy Agency cho biết thế giới khai thác số lượng tấm pin mặt trời gấp hơn hai lần nhu cầu thực tế.
Nhu cầu tăng từ thị trường nước ngoài hiện có thể hấp thụ phần lớn sản lượng dư thừa này, dù ở một số khu vực - đặc biệt là phương Tây - các thương vụ có thể gặp trở ngại do lo ngại an ninh quốc gia.
Trong một sắc lệnh tháng 7 năm ngoái, ông Donald Trump cho rằng các khoản trợ cấp “xanh” có thể đe dọa an ninh quốc gia khi khiến Mỹ phụ thuộc vào chuỗi cung ứng do các đối thủ nước ngoài kiểm soát, và yêu cầu chấm dứt ưu đãi thuế cho năng lượng sạch.
Tháng 3, Anh đã chặn kế hoạch của hãng khai thác tua-bin gió Trung Quốc Ming Yang xây dựng nhà máy lớn nhất nước này tại Scotland, với lý do an ninh quốc gia. Các nhà lập pháp lo ngại tua-bin do Trung Quốc khai thác có thể gây rủi ro truy cập từ xa và giám sát đối với hạ tầng năng lượng quan trọng.
Bắc Kinh bác bỏ các cáo buộc này. Hôm thứ Sáu tuần trước, Bộ Thương mại Trung Quốc đã khởi động điều tra về các rào cản thương mại từ phía Mỹ đối với hàng hóa năng lượng xanh của Trung Quốc, bao gồm việc hạn chế xuất khẩu.
Ông Li Shuo, Giám đốc Trung Quốc Climate Hub thuộc Viện Chính sách Asia Society (Washington), nhận định: “Đối với tương lai của hệ thống năng lượng, yếu tố địa chính trị quan trọng không kém các lựa chọn kinh tế của mỗi quốc gia”.
Theo ông, mức độ các nước “tách rời” khỏi Trung Quốc - tức giảm phụ thuộc vào sản phẩm của nước này - sẽ ảnh hưởng trực tiếp đến khả năng giảm phát thải carbon của họ. “Ngày càng rõ ràng rằng đây không còn chỉ là lựa chọn giữa nhiên liệu hóa thạch và năng lượng xanh”, ông nói.
Nh.Thạch/AFP
Châu Âu cạn dần khí đốt dự trữ, báo động rủi ro thiếu hụt năng lượng
Châu Âu ghi nhận lượng khí đốt dự trữ tại các kho ở mức thấp nhất trong nhiều thập kỷ, dù đã bước vào mùa đông.
Giá xăng giảm mạnh, xuống dưới 20.000 đồng/lít
Từ 15h ngày 12/11, giá xăng dầu trong nước được điều chỉnh giảm 1.310-2.260 đồng/lít hoặc kg. Sau kỳ điều hành này, giá xăng E10 RON 95-III còn 19.840 đồng/lít, E5 RON 92 ở mức 19.740 đồng/lít.
Bộ trưởng Tài chính nói về huy động vốn cho các dự án đường sắt
Trả lời chất vấn tại Quốc hội sáng 12/11, Bộ trưởng Tài chính Ngô Văn Tuấn làm rõ định hướng huy động vốn cho các dự án trọng điểm quốc gia...
Mỹ công bố kết quả POR20, áp thuế chống bán phá giá tôm Việt Nam từ 6,36% đến 10,71%
Bộ Thương mại Hoa Kỳ (DOC) vừa công bố kết luận cuối cùng trong kỳ rà soát hành chính lần thứ 20 (POR20) đối với sản phẩm tôm nước ấm đông lạnh nhập khẩu...
Giá xăng giảm sâu, E10 RON 95 còn 21.150 đồng/lít
Từ 15h ngày 5/11, giá xăng dầu trong nước đồng loạt đi xuống, với mức giảm từ 180 đến 2.310 đồng mỗi lít hoặc kg. Trong đó, xăng E10 RON 95-III giảm hơn 2.000 đồng, về còn 21.150 đồng một lít.
Xuất nhập khẩu vượt 1.000 tỷ USD: Nâng giá trị Việt Nam trong chuỗi cung ứng toàn cầu
Sau 10 tháng năm 2026, kim ngạch xuất nhập khẩu hàng hóa của Việt Nam ước vượt 1.000 tỷ USD, tăng 32,3% so với cùng kỳ....
Những chính sách mới có hiệu lực từ tháng 11/2026
Vi phạm hành chính trong lĩnh vực kinh doanh xổ số bị phạt tới 200 triệu đồng; Phạt đến 40 triệu đồng đối với hành vi thu thập...
"Điểm nóng" Trung Đông ngày 27/10: Mỹ sẵn sàng nối lại chiến dịch tấn công Iran
PetroTimes xin gửi đến Quý độc giả những tin tức mới nhất từ điểm nóng tại Trung Đông.
Xuất siêu 1,82 tỷ USD trong nửa đầu tháng 10: Doanh nghiệp nội địa cần nâng sức cạnh tranh
Nửa đầu tháng 10/2026, xuất khẩu hàng hóa của Việt Nam đạt 29,25 tỷ USD, tăng 12,41%, trong khi nhập khẩu giảm 4,9%, đưa cán cân thương mại sang trạng thái...
Xuất nhập khẩu Việt Nam tiến sát mốc 1.000 tỷ USD: Động lực tăng trưởng và áp lực nhập siêu
Trong 15 ngày đầu tháng 10/2026, tổng kim ngạch xuất nhập khẩu hàng hóa của Việt Nam đạt 56,68 tỷ USD. Lũy kế từ đầu năm đến ngày 15/10, con số này lên tới...
Việt Nam và EFTA ký Hiệp định thương mại tự do, mở rộng cơ hội hợp tác kinh tế
Ngày 18/10, tại Hà Nội, Việt Nam và các nước thành viên Hiệp hội Mậu dịch tự do châu Âu (EFTA) chính thức ký Hiệp định Thương mại tự do Việt Nam - EFTA (VEFTA)...
Giá xăng đồng loạt giảm, E10 RON95 giảm hơn 1.200 đồng/lít
Giá xăng dầu trong nước được điều chỉnh trái chiều từ 15h ngày 15/10. Trong đó, xăng E10 RON95-III giảm 1.230 đồng/lít, xăng E5 RON92 giảm 730 đồng/lít, trong khi dầu mazut tăng hơn 1.000 đồng/kg.
Infographics: Những con số kinh tế nổi bật của TP. Hà Nội sau 9 tháng năm 2026
Kinh tế TP. Hà Nội 9 tháng năm 2026 duy trì đà tăng trưởng tích cực với tổng thu ngân sách nhà nước đạt 567,6 nghìn tỷ đồng, tổng chi ngân sách địa phương...
Phố Wall: Lạm phát đang hạ nhiệt dù giá dầu vượt 90 USD
Các nhà kinh tế dự báo những chỉ số lạm phát chủ chốt tiếp tục hạ nhiệt trong tháng 9, bất chấp giá dầu duy trì ở mức cao.
PVTrans: Thông tin tàu NV Sunshine bị tấn công tại eo biển Hormuz là không chính xác
Tổng công ty Cổ phần Vận tải Dầu khí (PVTrans) khẳng định thông tin tàu NV Sunshine bị tấn công tại eo biển Hormuz là không chính xác. Toàn bộ thuyền viên, hàng hóa trên tàu đều an toàn và tàu đang hoạt động bình thường theo kế hoạch.
Giá xăng E10 tăng, dầu diesel tiếp tục giảm
Từ 15h ngày 8/10, giá xăng E10RON95-III được điều chỉnh tăng 1.065 đồng/lít, trong khi dầu diesel giảm 589 đồng/lít. Đây là kỳ điều hành ghi nhận diễn biến trái chiều giữa các mặt hàng xăng và dầu.
Các "ông lớn" dầu khí vùng Vịnh tìm đường thoát khỏi điểm nghẽn Hormuz
Nhiều tập đoàn dầu khí lớn nhất vùng Vịnh đang kêu gọi đầu tư từ bên ngoài vào các tuyến vận chuyển mới nhằm tránh eo biển Hormuz.
Thu ngân sách từ dầu thô 9 tháng đầu năm tăng gần 34% so với cùng kỳ
9 tháng đầu năm 2026, ngân sách Nhà nước thu khoảng 50 nghìn tỷ đồng từ dầu thô, vượt 16,4% dự toán cả năm và tăng 33,8% so với cùng kỳ năm 2025.
Dòng dầu qua Hormuz tăng mạnh, vì sao thị trường diesel vẫn thiếu hụt?
Xuất khẩu dầu thô từ Trung Đông trong tháng vừa qua ghi nhận mức cao nhất kể từ khi cuộc xung đột liên quan tới Iran nổ ra.


























