Sự chủ động của nông nghiệp Việt: Để thị trường điều tiết?
Theo TS Lê Hưng Quốc, cơ quan quản lý nhà nước chỉ là người lĩnh xướng, còn các nhạc công phải là doanh nghiệp, HTX, chủ trang trại...
Đầu vào: Phụ thuộc nhập khẩu, giá tăng liên tục
Thời gian qua, nhiều loại nguyên liệu đầu vào của sản xuất nông nghiệp như phân bón, thuốc trừ sâu, thức ăn chăn nuôi... đồng loạt tăng giá khiến giá thành sản xuất nông nghiệp của Việt Nam bị đội lên cao đáng kể.
Riêng với mặt hàng phân bón, giá tăng rất cao, có loại tăng 83% so với thời điểm tháng 1/2021, theo thông tin Thứ trưởng Bộ NN-PTNT Trần Thanh Nam cung cấp tại cuộc họp trực tuyến về tình hình sản xuất, tiêu thụ lúa gạo ở ĐBSCL.
Lý giải về nguyên nhân tăng giá, nhiều ý kiến cho rằng, nguyên nhân chính là do nước ta phụ thuộc quá nhiều vào nguồn nguyên liệu nhập khẩu. Do không chủ động được nguồn nguyên liệu nên giả cả nguyên liệu đầu vào của ngành nông nghiệp dễ bị tác động bởi ngoại cảnh.
Nhiều cuộc họp đã diễn ra, trong đó phải kể đến Hội nghị trực tuyến về đề xuất giải pháp bình ổn thị trường phân bón do liên Bộ Công thương-Bộ NN-PTNT đồng tổ chức hôm 11/8 với sự tham gia đầy đủ của các cơ quan liên quan thuộc Bộ NN-PTNT, Bộ Công thương, đại diện các Sở Công thương 13 tỉnh thành thuộc khu vực ĐBSCL, đại diện Tập đoàn Hóa chất Việt Nam và các doanh nghiệp hoạt động trong lĩnh vực phân bón, hóa chất.
Trao đổi với Đất Việt, TS Lê Hưng Quốc, nguyên Cục trưởng Cục Trồng trọt (Bộ NN-PTNT) khẳng định các cuộc họp đã cho thấy tinh thần trách nhiệm của các bộ, song ông cũng hoài nghi về hiệu quả của những cuộc họp ấy.
Nhìn lại lịch sử ngành nông nghiệp Việt Nam suốt mấy chục năm qua, ông Lê Hưng Quốc cho biết, mục tiêu của ngành nông nghiệp thay đổi theo từng thời kỳ, từng giai đoạn.
Ở giai đoạn trước, Việt Nam còn đói nghèo, phải nhập lương thực nên mục tiêu là phải đảm bảo an ninh lương thực, xóa đói giảm nghèo. Cũng chính vì thế mà người dân Việt Nam phấn đấu thâm canh tăng vụ, bón nhiều phân, phun nhiều thuốc để đạt sản lượng, năng suất cao. Kết quả là Việt Nam đã đạt được mục tiêu đề ra, đảm bảo an ninh lương thực, thậm chí dư thừa để xuất khẩu.
Đến giai đoạn sau, mục tiêu của ngành nông nghiệp Việt Nam thay đổi, hướng tới phát triển bền vững, giảm về lượng, tăng về chất, đảm bảo sạch sẽ, an toàn...
Riêng với vấn đề vật tư nông nghiệp, trong đó có phân bón, TS Lê Hưng Quốc cho rằng cần nhìn nhận rõ thực tế. Trước đây, Việt Nam không có phân hóa học, phải lên rừng lấy cây cỏ làm phân xanh, nuôi bèo hoa dâu, trồng cây điền thanh... cho vào chuồng lợn để làm phân chuồng, nhưng không đáp ứng được yêu cầu thâm canh lúa. Cuối cùng phải dùng phân hóa học, nhưng do còn nghèo, Việt Nam nhờ phía Trung Quốc hỗ trợ làm Đạm Hà Bắc, lượng đạm cung cấp không đủ. Sau này, có sự tham gia của ngành dầu khí vào sản xuất phân bón, Việt Nam không còn lo thiếu đạm.
Tương tự, nhờ có mỏ apatit, Việt Nam sản xuất được phân lân, thậm chí còn dư thừa.
Riêng kali, do Việt Nam không có mỏ, phải sử dụng mỏ apatit của Lào nhưng cũng không đáng kể do đó phải nhập. Còn DAP do công nghệ phức tạp, đầu tư lớn, doanh nghiệp không có lãi không làm nên Việt Nam cũng phải nhập.
Nhìn nhận việc nhập khẩu phân bón của Việt Nam, TS Lê Hưng Quốc cho rằng đó là chuyện bình thường và do sự điều tiết của thị trường bởi ai có thế mạnh gì thì phát huy sản xuất, còn cái gì yếu, làm kém và không cạnh tranh được thì phải nhập, quan trọng là không để nhập siêu.
Trước tình hình giá phân bón tăng cao và người chịu thiệt cuối cùng là người nông dân, nguyên Cục trưởng Cục Trồng trọt nhận định, không nên quá bi quan bởi vấn đề gì cũng có hai mặt.
"Chuyện này không có gì đáng sợ. Nhà nước khó mà can thiệp được vì ngân sách hạn chế, hãy cứ để bàn tay thị trường điều chỉnh.
Là người làm nông nghiệp mấy chục năm, tôi chắc rằng khi thức ăn chăn nuôi, giá phân bón, thuốc trừ sâu đắt thì người nông dân sẽ có ngay cách xử lý bằng cách tự điều chỉnh, giảm bớt lượng thức ăn công nghiệp, phân bón, thuốc trừ sâu, thậm chí như thức ăn chăn nuôi người dân còn tìm cách tự chế biến lấy.
Giảm bớt 40-50% lượng phân bón, thức ăn công nghiệp cũng không hề gì, thậm chí chất lượng sản phẩm còn tốt hơn, sạch hơn. Còn phía doanh nghiệp nếu không cải tiến công nghệ, chất lượng sản phẩm, không giảm giá thì đóng cửa vì chịu không thấu. Nhà nước cũng không thể làm thay doanh nghiệp được", ông Lê Hưng Quốc bày tỏ quan điểm.
Đứt gãy chuỗi cung ứng, chuyển đổi cơ cấu cây trồng: Ngành nông nghiệp làm gì?
Diễn biến phức tạp của dịch COVID-19 đã ảnh hưởng nặng nề tới toàn bộ nền kinh tế và gây ngưng trệ mọi hoạt động sản xuất kinh doanh của cộng đồng doanh nghiệp, làm đứt gãy chuỗi cung ứng trong sản xuất, đứt gãy kênh phân phối, tiêu thụ sản phẩm, trong đó có nông sản.
Đặt câu hỏi về sự chủ động của ngành nông nghiệp để giải quyết tình trạng này, TS Lê Hưng Quốc cho rằng:
"Để điều khiển được thì phải có sức mạnh vật chất, mà vấn đề này e rằng rất khó vì chúng ta không có thực lực, mà lại không thể áp đặt duy ý chí. Chuỗi nông sản phải do doanh nghiệp đứng ra làm, doanh nghiệp tập hợp thương lái, điều khiển hợp tác xã... còn Nhà nước phải lo đất đai, sửa luật, cho vay vốn, thế chấp, tín dụng lãi suất thấp, giảm thuế...", ông Quốc nói.
Ngay cả việc tiêu thụ lúa gạo ở ĐBSCL, nguyên Cục trưởng Cục Trồng trọt cho rằng không chờ đến khi tư lệnh ngành đề nghị tính phương án giảm diện tích trồng lúa, thay vào các cây trồng khác cho hiệu quả thì người dân ĐBSCL đã chủ động làm việc này từ lâu.
Theo đó, thay vì trồng lúa 3 vụ, người dân ĐBSCL chuyển sang chỉ trồng lúa 1-2 vụ hoặc luân canh với cây màu/thủy sản rất hiệu quả, tăng các nhóm giống lúa xác nhận, chất lượng cao, chống chịu tốt hơn với hạn mặn.
"Chính thị trường sẽ quyết định sự chuyển đổi, cái gì hiệu quả người dân đều biết. Cơ quan quản lý nhà nước chỉ nên làm việc lớn, bắt bệnh đúng, dùng thuốc đúng, tránh họp hành nhiều mà không giải quyết được gì", TS Lê Hưng Quốc kết luận.
TIN LIÊN QUAN
Châu Âu cạn dần khí đốt dự trữ, báo động rủi ro thiếu hụt năng lượng
Châu Âu ghi nhận lượng khí đốt dự trữ tại các kho ở mức thấp nhất trong nhiều thập kỷ, dù đã bước vào mùa đông.
Giá xăng giảm mạnh, xuống dưới 20.000 đồng/lít
Từ 15h ngày 12/11, giá xăng dầu trong nước được điều chỉnh giảm 1.310-2.260 đồng/lít hoặc kg. Sau kỳ điều hành này, giá xăng E10 RON 95-III còn 19.840 đồng/lít, E5 RON 92 ở mức 19.740 đồng/lít.
Bộ trưởng Tài chính nói về huy động vốn cho các dự án đường sắt
Trả lời chất vấn tại Quốc hội sáng 12/11, Bộ trưởng Tài chính Ngô Văn Tuấn làm rõ định hướng huy động vốn cho các dự án trọng điểm quốc gia...
Mỹ công bố kết quả POR20, áp thuế chống bán phá giá tôm Việt Nam từ 6,36% đến 10,71%
Bộ Thương mại Hoa Kỳ (DOC) vừa công bố kết luận cuối cùng trong kỳ rà soát hành chính lần thứ 20 (POR20) đối với sản phẩm tôm nước ấm đông lạnh nhập khẩu...
Giá xăng giảm sâu, E10 RON 95 còn 21.150 đồng/lít
Từ 15h ngày 5/11, giá xăng dầu trong nước đồng loạt đi xuống, với mức giảm từ 180 đến 2.310 đồng mỗi lít hoặc kg. Trong đó, xăng E10 RON 95-III giảm hơn 2.000 đồng, về còn 21.150 đồng một lít.
Xuất nhập khẩu vượt 1.000 tỷ USD: Nâng giá trị Việt Nam trong chuỗi cung ứng toàn cầu
Sau 10 tháng năm 2026, kim ngạch xuất nhập khẩu hàng hóa của Việt Nam ước vượt 1.000 tỷ USD, tăng 32,3% so với cùng kỳ....
Những chính sách mới có hiệu lực từ tháng 11/2026
Vi phạm hành chính trong lĩnh vực kinh doanh xổ số bị phạt tới 200 triệu đồng; Phạt đến 40 triệu đồng đối với hành vi thu thập...
"Điểm nóng" Trung Đông ngày 27/10: Mỹ sẵn sàng nối lại chiến dịch tấn công Iran
PetroTimes xin gửi đến Quý độc giả những tin tức mới nhất từ điểm nóng tại Trung Đông.
Xuất siêu 1,82 tỷ USD trong nửa đầu tháng 10: Doanh nghiệp nội địa cần nâng sức cạnh tranh
Nửa đầu tháng 10/2026, xuất khẩu hàng hóa của Việt Nam đạt 29,25 tỷ USD, tăng 12,41%, trong khi nhập khẩu giảm 4,9%, đưa cán cân thương mại sang trạng thái...
Xuất nhập khẩu Việt Nam tiến sát mốc 1.000 tỷ USD: Động lực tăng trưởng và áp lực nhập siêu
Trong 15 ngày đầu tháng 10/2026, tổng kim ngạch xuất nhập khẩu hàng hóa của Việt Nam đạt 56,68 tỷ USD. Lũy kế từ đầu năm đến ngày 15/10, con số này lên tới...
Việt Nam và EFTA ký Hiệp định thương mại tự do, mở rộng cơ hội hợp tác kinh tế
Ngày 18/10, tại Hà Nội, Việt Nam và các nước thành viên Hiệp hội Mậu dịch tự do châu Âu (EFTA) chính thức ký Hiệp định Thương mại tự do Việt Nam - EFTA (VEFTA)...
Giá xăng đồng loạt giảm, E10 RON95 giảm hơn 1.200 đồng/lít
Giá xăng dầu trong nước được điều chỉnh trái chiều từ 15h ngày 15/10. Trong đó, xăng E10 RON95-III giảm 1.230 đồng/lít, xăng E5 RON92 giảm 730 đồng/lít, trong khi dầu mazut tăng hơn 1.000 đồng/kg.
Infographics: Những con số kinh tế nổi bật của TP. Hà Nội sau 9 tháng năm 2026
Kinh tế TP. Hà Nội 9 tháng năm 2026 duy trì đà tăng trưởng tích cực với tổng thu ngân sách nhà nước đạt 567,6 nghìn tỷ đồng, tổng chi ngân sách địa phương...
Phố Wall: Lạm phát đang hạ nhiệt dù giá dầu vượt 90 USD
Các nhà kinh tế dự báo những chỉ số lạm phát chủ chốt tiếp tục hạ nhiệt trong tháng 9, bất chấp giá dầu duy trì ở mức cao.
PVTrans: Thông tin tàu NV Sunshine bị tấn công tại eo biển Hormuz là không chính xác
Tổng công ty Cổ phần Vận tải Dầu khí (PVTrans) khẳng định thông tin tàu NV Sunshine bị tấn công tại eo biển Hormuz là không chính xác. Toàn bộ thuyền viên, hàng hóa trên tàu đều an toàn và tàu đang hoạt động bình thường theo kế hoạch.
Giá xăng E10 tăng, dầu diesel tiếp tục giảm
Từ 15h ngày 8/10, giá xăng E10RON95-III được điều chỉnh tăng 1.065 đồng/lít, trong khi dầu diesel giảm 589 đồng/lít. Đây là kỳ điều hành ghi nhận diễn biến trái chiều giữa các mặt hàng xăng và dầu.
Các "ông lớn" dầu khí vùng Vịnh tìm đường thoát khỏi điểm nghẽn Hormuz
Nhiều tập đoàn dầu khí lớn nhất vùng Vịnh đang kêu gọi đầu tư từ bên ngoài vào các tuyến vận chuyển mới nhằm tránh eo biển Hormuz.
Thu ngân sách từ dầu thô 9 tháng đầu năm tăng gần 34% so với cùng kỳ
9 tháng đầu năm 2026, ngân sách Nhà nước thu khoảng 50 nghìn tỷ đồng từ dầu thô, vượt 16,4% dự toán cả năm và tăng 33,8% so với cùng kỳ năm 2025.
Dòng dầu qua Hormuz tăng mạnh, vì sao thị trường diesel vẫn thiếu hụt?
Xuất khẩu dầu thô từ Trung Đông trong tháng vừa qua ghi nhận mức cao nhất kể từ khi cuộc xung đột liên quan tới Iran nổ ra.


























