Thành phố Hồ Chí Minh kiến nghị “gỡ vướng” quy định xét duyệt mua nhà ở xã hội

UBND Thành phố cho biết: Trong thời gian qua, địa phương nhận được nhiều kiến nghị, phản ánh của các chủ đầu tư dự án và người thuê, mua, thuê mua nhà ở xã hội liên quan đến việc xác nhận về thực trạng nhà ở.

Theo quy định tại Thông tư 09/2021 của Bộ Xây dựng, UBND cấp xã nơi có đăng ký thường trú hoặc tạm trú từ một năm trở lên thực hiện xác nhận về thực trạng nhà ở và chưa được hỗ trợ nhà ở, đất ở theo Mẫu số 3, Mẫu số 4 tại Phụ lục I ban hành kèm theo Thông tư.

UBND xã phải xác nhận về tình trạng nhà ở của hộ gia đình hiện nay thuộc một trong các trường hợp sau: Chưa có nhà ở thuộc sở hữu của hộ; Có nhà nhưng chật chội, diện tích bình quân dưới 10m2 sàn/người; Có nhà ở nhưng nhà ở bị hư hỏng, dột nát; Có nhà ở nhưng đã bị hư hỏng khung, tường, mái nhà và diện tích khuôn viên đất của nhà ở thấp hơn tiêu chuẩn diện tích tối thiểu thuộc diện được phép cải tạo, xây dựng theo quy định của UBND cấp tỉnh.

Có đất ở tại địa phương nơi đăng ký hộ khẩu thường trú và diện tích khuôn viên đất phù hợp với quy hoạch xây dựng theo quy định của UBND cấp tỉnh; Có nhà ở nhưng thuộc diện bị giải tỏa khi Nhà nước thu hồi đất; Có nhà ở gắn liền với đất khi Nhà nước thu hồi phải di chuyển chỗ ở và không còn chỗ ở nào khác tại nơi có đất thu hồi mà chưa được bồi thường về nhà ở, đất ở tái định cư.

UBND Thành phố Hồ Chí Minh nhìn nhận, hầu hết đương sự khai “Chưa có nhà ở thuộc sở hữu của hộ gia đình”. Tuy nhiên, thực tế có nhiều trường hợp UBND cấp xã không thực hiện xác nhận theo mẫu vì cho rằng UBND cấp xã chỉ xác nhận đương sự có sở hữu nhà hay không tại căn nhà đang thường trú hoặc tạm trú trên địa bàn do UBND cấp xã quản lý hoặc có trường hợp chỉ xác nhận chữ ký hoặc chỉ xác nhận đương sự tự cam kết và tự chịu trách nhiệm.

Như vậy, xác nhận như trên của UBND cấp xã không đảm bảo đúng yêu cầu được quy định tại Mẫu số 3, Mẫu số 4 Phụ lục I ban hành kèm theo Thông tư 09. Trường hợp yêu cầu phải xác nhận đúng theo mẫu sẽ gây khó khăn cho UBND cấp xã và gây ách tắc trong giải quyết hồ sơ xét duyệt đối tượng được hưởng chính sách nhà ở xã hội.

UBND Thành phố Hồ Chí Minh cho rằng, việc UBND cấp xã xác nhận nội dung chưa có nhà ở thuộc sở hữu hộ gia đình là rất khó thực hiện, gây phiền hà và dư luận không tốt trong nhân dân. Do đó, Thành phố Hồ Chí Minh kiến nghị Bộ Xây dựng hướng dẫn việc xác nhận nội dung trên hoặc chấp thuận xác nhận của UBND cấp xã với nội dung đương sự đang thường trú, tạm trú tại đâu và căn nhà thuộc quyền sở hữu của ai.

Phương án khác là chỉ xác nhận chữ ký, giao đương sự chịu trách nhiệm trước pháp luật về các thông tin do đương sự cung cấp. Trường hợp khai không đúng sự thực thì thực hiện thu hồi theo Luật Nhà ở để tạo điều kiện cho các trường hợp có khó khăn về chỗ ở được hưởng chính sách nhà ở xã hội.

Ngoài ra, UBND Thành phố Hồ Chí Minh kiến nghị Bộ Xây dựng nghiên cứu, hướng dẫn theo hướng xác định hộ gia đình (chỉ bao gồm: cha, mẹ và con chưa thành niên), để tạo điều kiện cho các trường hợp có khó khăn về chỗ ở được hướng chính sách nhà ở xã hội.

Được biết, Thành phố Hồ Chí Minh hiện có 9 dự án nhà ở xã hội đang triển khai với diện tích đất 17,5ha, gần 517.700m2 sàn xây dựng, quy mô trên 6.300 căn hộ. Trong đó, có 5 dự án chuyển tiếp từ giai đoạn 2016-2020 và 4 dự án động thổ, khởi công năm 2022.