Điểm tin ngân hàng ngày 31/3: Cần cẩn trọng khi ứng dụng AI và blockchain vào hoạt động ngân hàng

Cần cẩn trọng khi ứng dụng AI và blockchain vào hoạt động ngân hàng

Phó Thống đốc Ngân hàng Nhà nước (NHNN) Phạm Tiến Dũng vừa đưa ra những cảnh báo quan trọng về việc ứng dụng trí tuệ nhân tạo (AI) và blockchain trong hoạt động ngân hàng. Ông cho biết, Châu Âu đã ban hành đạo luật về AI áp dụng cho tất cả các ngành kinh tế, nhưng không có đạo luật riêng cho ngành ngân hàng. Ông Dũng nhấn mạnh rằng, AI cũng giống như công cụ do con người điều khiển, nếu được dạy sai, AI cũng sẽ sai. Do đó, các ngân hàng cần hết sức cẩn trọng khi triển khai AI và không nên kỳ vọng quá nhiều vào công nghệ này mà cần nghiên cứu và tìm hiểu đầy đủ.

Liên quan đến việc chuyển đổi hệ thống core banking sang blockchain, Phó Thống đốc khẳng định đây là điều không thể thực hiện, vì nền tảng blockchain không phù hợp cho hoạt động ngân hàng.

Phó Thống đốc cũng cho biết, trong thời gian tới, ngành ngân hàng sẽ có sự phát triển nhanh chóng và các ngân hàng cần chuẩn bị để thích ứng. Ông dự báo sự thay đổi lớn sẽ đến từ việc áp dụng nghị định sàn giao dịch tiền ảo, trong đó ngân hàng sẽ đóng vai trò quan trọng trong việc bảo vệ người tiêu dùng, thanh toán và đảm bảo giá trị ổn định của stablecoin.

Ngoài ra, NHNN đang chuẩn bị một nghị định về trung tâm tài chính, trong đó các quy định mới sẽ ảnh hưởng đến hoạt động của các ngân hàng, như việc hạn chế huy động tiền gửi dân cư và điều chỉnh các chỉ số an toàn. Phó Thống đốc cho biết, ngành ngân hàng sẽ phát triển rất nhanh, và các thay đổi có thể xảy ra chỉ trong thời gian ngắn, không cần phải chờ đợi trong vài năm.

Lợi nhuận ngân hàng quý I/2025 dự báo phân hóa mạnh

Công ty Chứng khoán SSI đã đưa ra dự báo kết quả kinh doanh quý I/2025 của 39 doanh nghiệp trong đó có 13 ngân hàng. Theo ước tính, 11 ngân hàng sẽ ghi nhận lợi nhuận tăng trưởng dương so với cùng kỳ, trong khi một ngân hàng giữ ổn định và một ngân hàng giảm lợi nhuận.

Các ngân hàng như Sacombank, VietinBank, VPBank, HDBank, BIDV, MB, ACB và MSB được kỳ vọng sẽ có mức tăng trưởng lợi nhuận hai con số so với quý I/2024. Sacombank dự báo có mức tăng trưởng cao nhất với 51%, nhờ chi phí dự phòng thấp và chất lượng tài sản ổn định. VietinBank cũng dự báo tăng trưởng mạnh 42% với động lực từ tín dụng và nền lợi nhuận thấp trong quý I/2024. VPBank dự báo tăng trưởng lợi nhuận 32%, nhờ tín dụng và chất lượng tài sản tốt.

HDBank và MSB cũng ghi nhận tăng trưởng lợi nhuận nhờ tín dụng tăng, trong khi Techcombank dự báo lợi nhuận quý I/2025 đạt 8.300 tỷ đồng, tăng 6% so với cùng kỳ. Mức lợi nhuận của BIDV được dự báo tăng 8-15%.

Tuy nhiên, một số ngân hàng quốc doanh đối mặt với áp lực tăng lãi suất cho vay và thận trọng hơn trong tín dụng. Dự báo lợi nhuận năm 2025 của VietinBank và OCB sẽ tăng trên 30%. Trong khi đó, các ngân hàng như MB, Sacombank và Vietcombank được dự báo có mức tăng trưởng một chữ số.

Tăng trưởng tín dụng toàn ngành ngân hàng năm 2025 dự báo đạt 17-18%, nhờ sự phục hồi mạnh mẽ của ngành sản xuất và tiêu dùng, đặc biệt là tín dụng bán lẻ. Mặc dù NIM không tăng mạnh, tăng trưởng tín dụng sẽ thúc đẩy thu nhập ngoài lãi tăng trưởng tốt hơn trong năm 2025.

Agribank rao bán tài sản để thu hồi nợ xấu hơn 100 tỷ đồng

Ngân hàng Nông nghiệp và Phát triển Nông thôn Việt Nam (Agribank) đang tiến hành bán đấu giá nhiều tài sản giá trị để thu hồi nợ xấu, tổng cộng hơn 100 tỷ đồng. Trong số các tài sản này có tàu Elisa, xe ô tô Camry, rừng keo tai tượng và một trường cao đẳng.

Theo thông báo từ Agribank, khoản nợ phát sinh từ năm 2011 của Công ty TNHH Thương mại Hào Huy có giá trị gần 134 tỷ đồng, trong đó dư nợ gốc là 60 tỷ đồng và nợ lãi hơn 74 tỷ đồng. Agribank rao bán tàu Elisa, một tàu nhà hàng nổi lớn nhất Việt Nam trên sông Sài Gòn, cùng với xe ô tô Camry với giá khởi điểm bằng với giá trị ghi sổ khoản nợ. Tàu Elisa có thể chở tối đa 1,000 người và phục vụ khách ăn tối trên sông.

Ngoài ra, Agribank cũng đấu giá tài sản của Công ty D&G Việt Nam, bao gồm rừng keo tai tượng tại Hòa Bình, trị giá khởi điểm hơn 120 tỷ đồng. Công ty này hiện có dư nợ gần 162 tỷ đồng, bao gồm cả gốc và lãi quá hạn.

Một tài sản khác cũng đang được Agribank thẩm định là Trường Cao đẳng Kinh tế Công nghệ TP.HCM (HIAST), với dư nợ gần 143 tỷ đồng. Tài sản bảo đảm là quyền sử dụng đất và các công trình xây dựng tại quận 12, TP.HCM.

Các tài sản này đều đang được Agribank bán đấu giá nhằm thu hồi khoản nợ lớn, đồng thời giảm thiểu nợ xấu trong quá trình hoạt động của ngân hàng.

Phân hóa chiến lược ngân hàng - Thách thức mới cho nhà đầu tư

Sự phân hóa giữa các nhóm ngân hàng bán lẻ và bán buôn đang dần mờ nhạt khi các ngân hàng đồng loạt chuyển sang mô hình chiến lược hỗn hợp. Trước đây, các ngân hàng như VPBank, VIB, và Techcombank nổi bật trong các mảng tín dụng tiêu dùng, tín dụng bất động sản, trong khi các ngân hàng quốc doanh chủ yếu cho vay các tập đoàn lớn. Tuy nhiên, sự giao thoa trong chiến lược tín dụng hiện nay làm cho các đặc điểm này ngày càng khó phân biệt.

Sự thay đổi này tạo ra thách thức cho nhà đầu tư trong việc đánh giá mô hình kinh doanh và phân tích cổ phiếu ngân hàng. Các ngân hàng tập trung vào tín dụng doanh nghiệp thường có biên lãi ròng thấp nhưng tỷ lệ nợ xấu và lợi nhuận ổn định hơn. Điều này ảnh hưởng đến các chỉ số tài chính và hệ số định giá của từng nhóm ngân hàng, khiến mức định giá của các ngân hàng tư nhân dần tiệm cận nhau, trong khi các ngân hàng quốc doanh vẫn duy trì mức định giá cao hơn nhờ vào sức khỏe tài chính và khả năng chống chịu nợ xấu.

Thị trường hiện nay yêu cầu các ngân hàng không ngừng tìm kiếm thị trường ngách mới và áp dụng chiến lược tăng trưởng sáng tạo để duy trì lợi thế. Tuy nhiên, áp lực "chạy số" tín dụng có thể khiến một số ngân hàng nới lỏng tiêu chí cho vay hoặc chấp nhận giảm biên lợi nhuận, đặc biệt là các ngân hàng nhỏ. Điều này có thể dẫn đến rủi ro gia tăng nợ xấu trong tương lai.

Nhà đầu tư cần điều chỉnh chiến lược phân tích cổ phiếu và chú ý đến sự thay đổi chiến lược cho vay của các ngân hàng trong bối cảnh cạnh tranh khốc liệt, nhằm nhận diện cơ hội và phòng ngừa rủi ro hiệu quả.

Doanh nghiệp nhập khẩu và vay ngoại tệ đối mặt với áp lực tỷ giá

Sự biến động mạnh của tỷ giá đồng USD trong những tuần gần đây đang tạo ra nhiều lo ngại cho các doanh nghiệp, đặc biệt là doanh nghiệp nhập khẩu và những công ty có vay nợ bằng ngoại tệ.

Tuần qua, giá USD trên thị trường chợ đen đã vượt qua ngưỡng 26.000 VND/USD khi Ngân hàng Nhà nước (NHNN) nâng giá bán USD tham khảo lên mức này. Mặc dù tỷ giá quốc tế giảm 4,9% từ đầu năm, tỷ giá trong nước vẫn tăng hơn 0,8%, đặc biệt tỷ giá trung tâm đã tăng tới 516 VND chỉ trong ba tháng đầu năm, vượt qua mức tăng 487 VND trong cả năm 2024.

Dự báo mới nhất của chuyên gia kinh tế Tim Leelahaphan từ Standard Chartered cho rằng tỷ giá VND/USD có thể đạt 26.000 VND/USD vào giữa năm nay và hạ nhiệt nhẹ xuống 25.700 VND/USD vào cuối năm 2025. Tuy nhiên, mức điều chỉnh tỷ giá vẫn nhẹ so với năm ngoái, khi đồng VND mất giá gần 5%.

Mặc dù tỷ giá chỉ điều chỉnh tăng nhẹ, các doanh nghiệp vẫn chịu tác động lớn. Ông Vũ Văn Hòa, Tổng giám đốc Công ty Cổ phần Công nghệ Hà Lan, cho biết các doanh nghiệp sản xuất thức ăn chăn nuôi sẽ phải chi thêm hàng tỷ đồng để nhập khẩu nguyên liệu do tỷ giá tăng 3%. Các doanh nghiệp vay nợ bằng USD cũng phải đối mặt với tác động tiêu cực từ sự thay đổi tỷ giá, như Vietnam Airlines và Novaland, khi khoản lỗ tỷ giá của họ tăng mạnh trong năm 2024.

Trong bối cảnh tỷ giá khó có thể giảm, các chuyên gia khuyến nghị doanh nghiệp nên chủ động sử dụng các công cụ phái sinh để phòng ngừa rủi ro và giảm thiểu tác động của biến động tỷ giá đối với hoạt động kinh doanh.