Giá thép tăng nóng 45%, Chính phủ yêu cầu có biện pháp chặn đà tăng

Thảo Nguyên (Tổng hợp)

Mới đây trong phiên họp về định hướng công tác điều hành giá những tháng còn lại năm 2021, Phó Thủ tướng Lê Minh Khái yêu cầu Bộ Công Thương tăng năng lực sản xuất thép thành phẩm, đáp ứng nhu cầu trong nước và bình ổn giá mặt hàng này.

Cụ thể, Phó Thủ tướng Lê Minh Khái yêu cầu các bộ, ngành, địa phương tiếp tục thực hiện công tác quản lý, điều hành giá, kiểm soát lạm phát thận trọng. Cần tập trung vào thực hiện mục tiêu kép của Chính phủ, tháo gỡ khó khăn cho sản xuất, kinh doanh và đời sống của người dân, thúc đẩy tăng trưởng kinh tế.

Về giá thép tăng đột biến trong tháng 3 và tháng 4 vừa qua, với mức tăng cao nhất đến 45%, Phó Thủ tướng chỉ đạo Bộ Công Thương nghiên cứu, có các biện pháp thúc đẩy tăng năng lực sản xuất thép trong nước; hướng tới đáp ứng được cơ bản nhu cầu trong nước.

Đồng thời, Phó Thủ tướng yêu cầu nghiên cứu điều chỉnh sự mất cân đối cung ứng sản phẩm thép trên thị trường để ưu tiên thị trường trong nước thông qua việc điều chỉnh, cân đối khối lượng xuất khẩu thép thành phẩm.

Hồi đầu tháng 5, đại diện Cục Công nghiệp (Bộ Công Thương) cũng chỉ ra những nguyên nhân khiến giá thép tăng mạnh như nguồn nguyên liệu sản xuất đầu vào của sản phẩm thép hiện nay đa phần phải nhập khẩu, như quặng sắt, thép phế liệu, than mỡ luyện cốc, điện cực graphite.

Dự kiến trong năm 2021, Việt Nam sẽ tiếp tục phải nhập khẩu nhiều loại nguyên liệu để sản xuất thép như quặng sắt cho các lò cao khoảng hơn 18 triệu tấn, thép phế liệu khoảng 6-6,5 triệu tấn cho các lò điện, than mỡ luyện cốc khoảng 6,5 triệu tấn và điện cực graphite khoảng 10.000 tấn…

Với dự báo giá quặng sắt, thép phế liệu, quặng nguyên liệu thô và than mỡ luyện cốc… vẫn duy trì ở mức cao sẽ ảnh hưởng trực tiếp đến các doanh nghiệp sản xuất thép và thị trường thép trong nước. Cán cân thương mại đối với sản phẩm thép sẽ tiếp tục bị thâm hụt trong năm 2021 (trong năm 2020 thâm hụt hơn 6,4 tỷ USD).

Về quặng sắt (nguyên liệu chủ yếu để luyện thép) của Việt Nam có trữ lượng và tài nguyên dự báo chỉ khoảng 1,3 tỷ tấn. Trong đó, lớn nhất là 2 mỏ gồm: Mỏ sắt Thạch Khê với trữ lượng khoảng 544 triệu tấn đã dừng hoạt động từ năm 2011 đến nay chưa hoạt động trở lại. Một số mỏ khác đã hết thời hạn giấy phép khai thác hoặc công suất chỉ đủ phục vụ đủ cho nhà máy Gang thép Lào Cai.

Những giải pháp được đưa ra

Trước tình hình giá thép tăng nóng, Bộ Công Thương đã kiến nghị Thủ tướng giao cho các bộ, ngành phối hợp với Bộ Công Thương triển khai các giải pháp nhằm ổn địng cung-cầu và giá thép trong năm 2021.

Cụ thể, Bộ Công Thương kiến nghị Thủ tướng chỉ đạo Bộ Tài chính có chính sách điều tiết thuế nhập khẩu đối với một số mặt hàng thép có biến động lớn về giá; chỉ đạo Tổng cục Thống kê cung cấp tình hình sản xuất và tiêu thụ thép hàng tháng; chỉ đạo Bộ Xây dựng dự báo và cung cấp nhu cầu sắt, thép xây dựng của nền kinh tế trong năm 2021 để cân đối nhu cầu thép cung cấp cho thị trường trong nước và xuất khẩu các sản phẩm thép các loại giúp các doanh nghiệp ngành thép chủ động trong việc sản xuất và tiêu thụ các sản phẩm thép nhằm nâng cao hiệu quả kinh tế cho các doanh nghiệp sản xuất thép.

Về giải pháp dài hạn ổn định cung-cầu, đối với thép xây dựng, Bộ Công Thương cho biết sẽ chỉ đạo các đơn vị liên quan tăng cường biện pháp phòng vệ thương mại để giúp cho các doanh nghiệp sản xuất trong nước phát triển và đáp ứng đủ nhu cầu trong nước cũng như xuất khẩu.

Đối với thép cuộn cán nóng, Bộ Công Thương dự báo, thép cuộn cán nóng sẽ vẫn mất cân đối cung- cầu (sẽ càng tăng mạnh) trong thời gian tới do nhu cầu thép phục vụ ngành cơ khí chế tạo và công nghiệp hỗ trợ ngày càng tăng.

Hiệp hội Thép Việt Nam (VSA) cũng đã có công văn gửi các doanh nghiệp thành viên khuyến nghị tiếp tục phát huy công suất, đẩy mạnh sản xuất các sản phẩm thép. VSA đồng thời khuyến nghị các doanh nghiệp tổ chức hệ thống phân phối hợp lý để ổn định nguồn cung trong nước, đáp ứng đủ nhu cầu thị trường.