Lộ nguyên nhân khiến ngân hàng giảm trăm tỷ lợi nhuận sau kiểm toán

Kết quả báo cáo tài chính (BCTC) bán niên 2025 đã soát xét cho thấy, nhiều ngân hàng ghi nhận lợi nhuận sau thuế điều chỉnh giảm so với báo cáo trước soát xét, ngoại trừ Ngân hàng TMCP Sài Gòn - Hà Nội (SHB) ghi nhận mức tăng 40 tỷ đồng.

Theo đó, SHB ghi nhận kết quả tích cực. Lợi nhuận sau thuế tăng thêm 40 tỷ đồng, tương đương tăng 1% so với báo cáo tự lập, nhờ thu nhập lãi thuần, lãi từ chứng khoán kinh doanh và hoạt động khác đều tăng, trong khi chi phí thuế giảm.

Tính trong 6 tháng đầu năm 2025, SHB tiếp tục phát huy các thế mạnh tiềm năng, cùng với sự tăng trưởng hoạt động kinh doanh mạnh mẽ, tích cực phát triển mở rộng quy mô hoạt động, đa dạng hóa các loại hình sản phẩm dịch vụ, đẩy mạnh phát triển khách hàng, thu hồi nợ xấu, áp dụng công nghệ hiện đại hóa ngân hàng nâng cao hiệu quả và năng suất lao động... Nhờ vậy, lợi nhuận sau thuế đã kiểm toán 6 tháng đầu năm 2025 đạt 7.143 tỷ đồng, tăng 30% so với cùng kỳ.

Ngược lại, sau kiểm toán, nhiều ngân hàng ghi nhận lợi nhuận sau thuế giảm so với báo cáo trước soát xét.

Tại BCTC bán niên đã kiểm toán năm 2025 của Ngân hàng TMCP Thịnh vượng và Phát triển (PGBank - mã Ck: PGB) lại cho thấy lợi nhuận sau thuế đạt gần 212 tỷ đồng, giảm hơn 15 tỷ đồng so với BCTC trước kiểm toán, tương đương giảm 7%. Ngân hàng cho biết nguyên nhân do PGBank trích lập bổ sung chi phí dự phòng rủi ro.

Theo giải trình của ngân hàng, lợi nhuận trước dự phòng là 545 tỷ đồng tăng 37% so với cùng kỳ năm 2024. Lợi nhuận sau thuế tại BCTC kiểm toán bán niên 2025 là gần 212 tỷ đồng, tăng 43 tỷ đồng, tương đương tăng 25% so với cùng kỳ năm 2024.

Nguyên nhân do thu nhập lãi và các khoản thu nhập tương tự tăng nên thu nhập lãi thuần tăng gần 130 tỷ đồng, tương đương 16%. Ngoài ra, PGBank tăng cường công tác thu hồi nợ, đặc biệt là thu gốc, lãi đã sử dụng dự phòng làm cho thu nhập từ hoạt động khác trong 6 tháng đầu năm 2025 tăng 46 tỷ đồng, tương đương tăng 158% so với cùng kỳ năm 2024.

Đặc biệt tại Ngân hàng TMCP An Bình (ABBank – Mã: ABB) ghi nhận lợi nhuận sau thuế kiểm toán đạt gần 1.151 tỷ đồng, giảm đến 184 tỷ đồng so với BCTC trước kiểm toán, tương đương giảm 14%.

Trong văn bản giải trình, lãnh đạo ABBank cho biết, lợi nhuận sau thuế trên BCTC hợp nhất bán niên đã soát xét giảm 14% do kiểm toán không ghi nhận phần chênh lệch tỷ giá hối đoái đánh giá lại (doanh thu chưa thực hiện) mà ngân hàng đã ghi nhận vào thời điểm 30/06/2025. ABBank cho biết thu nhập này sẽ được ghi nhận vào thời điểm 31/12/2025.

Dù lợi nhuận sau soát xét giảm, kết quả bán niên của ABBank vẫn tăng trưởng so với cùng kỳ 2024. Theo đó, lợi nhuận sau thuế nửa đầu năm đạt 1.151 tỷ đồng, tăng 175% so với cùng kỳ do nhiều yếu tố như:

Thu nhập lãi thuần tăng 873 tỷ đồng so với cùng kỳ năm trước, tương ứng tăng 60%. Bên cạnh đó, lãi thuần từ hoạt động khác tăng 963 tỷ đồng so với cùng kỳ năm trước và tương ứng tăng 926%.

Một ngân hàng quy mô nhỏ là Ngân hàng TMCP Việt Á (VietABank - Mã: VAB) cũng ghi nhận lợi nhuận sụt giảm sau kiểm toán.

Cụ thể, BCTC hợp nhất quý II/2025 tự lập cho biết lợi nhuận sau thuế 6 tháng đầu năm 2025 đạt 576 tỷ đồng. Tuy nhiên, tại BCTC hợp nhất giữa niên độ đã được soát xét ghi nhận lợi nhuận sau thuế 6 tháng đầu năm đạt hơn 571 tỷ đồng. Như vậy, so với BCTC tự lập thì lợi nhuận tại Viet A Bank giảm 5 tỷ đồng, tương đương giảm 1% sau kiểm toán. Nguyên nhân của sự thay đổi này đến từ việc chi phí thuế thu nhập doanh nghiệp của ngân hàng đã tăng thêm 5 tỷ đồng.

Ngoài ra, trong báo cáo soát xét VietABank có ghi nhận sự thay đổi của chỉ tiêu chi phí hoạt động nhích thêm 2 tỷ đồng và lãi thuần từ chứng khoán đầu tư âm 2 tỷ đồng, so với con số âm 12 tỷ đồng trước kiểm toán. 

Song song với mùa báo cáo tài chính soát xét, diễn biến cổ phiếu ngân hàng tiếp tục thu hút sự chú ý. Báo cáo mới nhất của Mirae Asset Việt Nam cho rằng, sóng cổ phiếu ngân hàng có thể kéo dài tới cuối năm, nhờ cho vay ký quỹ và các câu chuyện riêng của từng nhà băng. Tuy nhiên, khi định giá đã tiến sát ngưỡng cao, dư địa tăng giá bị thu hẹp, đặc biệt rủi ro gia tăng với những nhà đầu tư mới tham gia ở vùng giá cao.