VietCredit bị phạt do hoạt động cho vay: Kinh doanh và diễn biến nợ ra sao?

Như báo Phụ nữ Việt Nam đã thông tin về loạt cổ đông đang nắm giữ cổ phần góp vốn tại Công ty tài chính Tổng hợp cổ phần Tín Việt (VietCredit). Trong đó, tổng công ty Xi măng Việt Nam là cổ đông sáng lập VietCredit vẫn còn ở lại với 11,01% tỷ lệ sở hữu. Số cổ đông còn lại đa phần là của các cổ đông cá nhân khác.

Về tình hình kinh doanh, theo báo cáo tài chính quý III/2025, VietCredit có thu nhập lãi thuần đạt 944 tỷ đồng, trong khi cùng kỳ năm trước chỉ đạt 179 tỷ đồng. Đồng thời, luỹ kế 9 tháng năm 2025, VietCredit có thu nhập lãi thuần tăng 1.444 tỷ đồng so với năm trước và đạt 1.997 tỷ đồng.

Cũng nhờ thu nhập lãi thuần tăng mạnh, VietCredit ghi nhận lãi sau thuế trong quý III/2025 đạt 369 tỷ đồng, trong khi quý III/2024 lỗ đến 36 tỷ đồng. Tương tự 9 tháng năm 2025, VietCredit lãi sau thuế đến 654 tỷ đồng, trong khi năm trước lỗ 221 tỷ đồng.

Điều này cho thấy, VietCredit đang có những bước đột phá, khi chỉ trong vòng 9 tháng năm 2025 đã thoát khỏi tình trạng lỗ. Đặc biệt năm 2024, VietCredit lỗ đến 155 tỷ đồng.

Xét về dòng tiền kinh doanh của VietCredit, thông tin đang cho cho thấy âm 76 tỷ đồng, trong khi năm trước âm đến 731 tỷ đồng. Đáng chú ý, dòng tiền thay đổi về tài sản âm đến 3.926 tỷ đồng, trong khi đó năm trước dương 1.215 tỷ đồng.

Nguyên nhân là 9 tháng năm 2025, dòng tiền các khoản cho vay của VietCredit phải chi ra mạnh 3.027 tỷ đồng, trong khi năm trước thu về 1.684 tỷ đồng. Điều này đang cho thấy doanh nghiệp này đang cho vay nhiều hơn.

Bên cạnh đó, dòng tiền công nợ ghi nhận sự thu vào dòng tiền gửi của khách hàng với 1.929 tỷ đồng, trong khi năm trước còn phải chi ra gần 3 tỷ đồng.

Tính đến hết ngày 30/9, VietCredit có tổng tài sản tăng từ 8.163 tỷ đồng lên 11.617 tỷ đồng. Trong đó, cho vay khách hàng tăng mạnh từ 6.299 tỷ đồng lên 9.324 tỷ đồng. Cũng chính vì vậy, dự phòng rủi ro cho vay của doanh nghiệp này cũng tăng theo từ 278 tỷ đồng lên 392 tỷ đồng.

Đáng chú ý, nợ xấu (nhóm 3 nợ dưới tiêu chuẩn, 4 nợ nghi ngờ, 5 nợ có khả năng mất vốn) của doanh nghiệp này có sự biến đổi từ 2022 cho đến nay, cụ thể: Năm 2024 là 398 tỷ đồng; năm 2023 là 852 tỷ đồng; năm 2022 là 524 tỷ đồng.

Riêng trong 9 tháng năm 2025, nợ xấu của doanh nghiệp này có chiều hướng tăng mạnh. Cụ thể: Quý I là 294 tỷ đồng; Quý II là 411 tỷ đồng; Quý III là 665 tỷ đồng. Khách hàng của doanh nghiệp này chủ yếu là là cá nhân và đoàn thể với 96,52%.

Thanh tra Ngân hàng chỉ ra nhiều vấn đề

Liên quan đến vấn đề cho vay của VietCredit, Thanh tra Ngân hàng Nhà nước đã có thông báo kết luận thanh tra VietCredit. Trong đó, Thanh tra Ngân hàng đã chỉ ra nhiều tồn tại, vi phạm tại doanh nghiệp này trong hoạt động cho vay.

Theo đó, về công tác xử lý nợ xấu, thực hiện các giải pháp xử lý nợ xấu và việc thực hiện phương án cơ cầu lại gắn với xử lý nợ xấu đã được cấp có thẩm quyền phê duyệt, đơn vị này hoàn thành thu hồi nợ xấu nội bảng, ngoại bảng năm 2023 vượt kế hoạch. Tuy nhiên năm 2024 và trong 7 tháng đầu năm 2025 chỉ đạt 3% so với kế hoạch thu hồi nợ xấu nội bảng đặt ra.

Việc xử lý tài sản nhận gán xiết nợ đã thực hiện bán đấu giá thành công tàu CFC03, CFC04. Đổi với các tàu CFC01, CFC02 chuyển sang phương án khai thác cho thuê và đã tạo ra dòng tiền. Trong đó, tàu CFC 05 đang hoàn thiện hồ sơ pháp lý để bàn giao cho bên mua.

Việc xử lý các khoản nợ đã bán cho VAMC (Công ty Quản lý tài sản), VietCredit đã tiến hành mua lại một phần khoản nợ khi trái phiếu đặc biệt đến hạn và đang tiếp tục đôn đốc khách hàng, khởi kiện... nhưng chưa đạt được mục tiêu như kế hoạch.

Về hoạt động cấp tín dụng, kết quả thanh tra cho thấy, hoạt động cấp tín dụng của VietCredit đổi với khách hàng thông qua các nền tảng số do bên thứ ba cung ứng còn có các tổn tại, vi phạm về thẩm định và quyết định cho vay.

Đơn vị này vi phạm về lập hợp đồng, thỏa thuận cấp tín dụng có nội dung không đầy đủ về biện pháp đôn đốc, thu hồi nợ và thời hạn xử lý đề nghị tra soát, khiếu nại.

Chưa dừng ở đó, đơn vị này còn vi phạm về kiểm tra giám sát sau cho vay; vi phạm về thời điểm trích lập dự phòng rủi ro; vi phạm về thông báo chuyển nợ quá hạn khi không thông báo đầy đủ lãi suất áp dụng đối với dư nợ gốc bị quá hạn...

Ngoài ra, các biện pháp kiểm tra, giám sát sau cho vay đổi với khách hàng không thực sự hiệu quả khi không xác định được mục đích sử dụng vốn vay của khách hàng. Đồng thời, việc tham chiếu CIC trên các kênh sản phẩm S37 và R21 nhưng chưa tham chiếu CIC (Trung tâm Thông tin tín dụng quốc gia Việt Nam thuộc Ngân hàng Nhà nước Việt Nam) trên các kênh sản phẩm B11T về các nghĩa vụ nợ của khách hàng tại các tổ chức tín dụng khác nhằm có cơ sở xác định về năng lực tài chính, cũng như khả năng trả nợ của khách hàng.

Do đó, cơ quan Thanh tra xác định có thể phát sinh các rủi ro tiềm ẩn về khả năng trả nợ trong tương lai của khách hàng khi chưa thu thập đầy đủ thông tin về khách hàng.

Về hoạt động cấp tín dụng qua thẻ vay, cơ quan Thanh tra cho rằng VietCredit chưa có biện pháp tích cực thông qua bên thứ ba (trung gian thanh toán/ngân hàng đại lý) nhằm kiểm tra, kiểm soát chặt chẽ và/hoặc hạn chế giao dịch rút tiền qua ATM ngay sau khi khoản vay được kích hoạt và xác định mục đích sử dụng vốn vay của khách hàng.

Với các tồn tại tồn tại và vi phạm, cơ quan Thanh tra đã quyết định xử phạt VietCredit 702 triệu đồng với 8 hành vi vi phạm. Đến ngày 14/10/2025, VietCredit đã thực hiện nộp tiền phạt.