3 "ông lớn" ngân hàng trung ương cùng ra quyết định: Thị trường toàn cầu nín thở chờ đợi

Tuần cuối cùng của tháng 10 được dự báo là tuần bản lề đối với thị trường tài chính toàn cầu, khi loạt ngân hàng trung ương lớn nhất thế giới - Fed, ECB và BoJ - cùng bước vào các cuộc họp chính sách quan trọng. Không chỉ có yếu tố tiền tệ, chuyến công du châu Á của Tổng thống Mỹ Donald Trump cũng khiến giới đầu tư thêm phần thận trọng, bởi mọi phát ngôn hay thỏa thuận mới đều có thể làm thay đổi cán cân thương mại và tâm lý thị trường.

Fed - bước đi then chốt của chính sách tiền tệ Mỹ

Cuộc họp chính sách của Cục Dự trữ Liên bang Mỹ (Fed) diễn ra trong hai ngày 28 và 29/10 (giờ Mỹ) đang là tâm điểm chú ý toàn cầu. Hầu hết chuyên gia đều dự báo Fed sẽ tiếp tục cắt giảm lãi suất chủ chốt thêm 25 điểm cơ bản, đánh dấu lần giảm thứ hai liên tiếp kể từ tháng 9 vừa qua.

Báo cáo lạm phát tháng 9 cho thấy, giá tiêu dùng của Mỹ đã hạ nhiệt đáng kể, trong khi thị trường lao động bắt đầu bộc lộ dấu hiệu suy yếu – với tỷ lệ thất nghiệp tăng nhẹ và tốc độ tuyển dụng chậm lại. Chính yếu tố này đang khiến các nhà hoạch định chính sách của Fed cân nhắc "hành động phòng ngừa" để tránh nguy cơ suy thoái.

Theo Bloomberg Economics, Chủ tịch Fed Jerome Powell có thể coi đợt giảm lãi suất lần này là "biện pháp bảo hiểm rủi ro" nhằm ngăn chặn sự giảm tốc của thị trường việc làm. Mặc dù dữ liệu chính thức bị chậm lại do thời gian chính phủ tạm đóng cửa, song các chỉ số thay thế vẫn cho thấy rủi ro mất việc làm có xu hướng tăng.

Trong các phát biểu gần đây, nhiều thành viên Ủy ban Thị trường mở (FOMC) đã nhấn mạnh sự cần thiết của việc duy trì ổn định, tránh cắt giảm quá nhanh để không thổi bùng lại lạm phát. Do đó, thị trường đang chờ đợi tín hiệu định hướng hơn là con số cụ thể: liệu Fed sẽ dừng sau lần này, hay mở ra chu kỳ giảm lãi dài hơn?

Một kết quả đúng kỳ vọng – tức giảm 25 điểm cơ bản – có thể giúp thị trường chứng khoán Mỹ khởi sắc ngắn hạn, nhất là nhóm cổ phiếu bất động sản và ngân hàng. Ngược lại, nếu Fed tỏ ra thận trọng và giữ nguyên lãi suất, phản ứng ban đầu có thể là điều chỉnh giảm mạnh do thất vọng từ giới đầu tư.

BoJ - kiên định chờ thêm tín hiệu kinh tế

Ngay sau Fed, Ngân hàng Trung ương Nhật Bản (BoJ) sẽ nhóm họp vào ngày 30/10. Phần lớn chuyên gia dự báo BoJ sẽ giữ nguyên lãi suất hiện hành trong bối cảnh kinh tế Nhật vẫn chưa đạt độ ổn định cần thiết để chuyển hướng sang chu kỳ tăng mới.

Kể từ khi BoJ nâng lãi suất lần đầu tiên sau hơn 15 năm hồi đầu 2025, thị trường Nhật Bản đã chứng kiến nhiều biến động. Đồng Yên yếu kéo dài giúp xuất khẩu tăng nhưng cũng khiến chi phí nhập khẩu năng lượng và thực phẩm leo thang, đẩy gánh nặng lên người tiêu dùng nội địa.

Trong nội bộ BoJ, vẫn tồn tại hai luồng quan điểm: một bên cho rằng cần sớm bình thường hóa chính sách tiền tệ để kiềm chế rủi ro tài chính, trong khi bên kia – có xu hướng chiếm đa số – cho rằng cần chờ thêm tín hiệu rõ ràng từ tiêu dùng và giá cả trước khi quyết định.

Bên cạnh đó, sự chuyển giao quyền lực chính trị với tân Thủ tướng Sanae Takaichi - người được cho là ủng hộ chính sách nới lỏng - cũng khiến BoJ có thể tạm thời "án binh bất động" để đảm bảo tính đồng bộ trong chính sách quốc gia.

Một quyết định giữ nguyên lãi suất nhiều khả năng sẽ khiến đồng Yên tiếp tục yếu so với USD, đồng thời hỗ trợ nhóm cổ phiếu xuất khẩu. Tuy nhiên, điều này cũng tiềm ẩn nguy cơ khiến giá tiêu dùng trong nước tăng nhanh hơn, đặt BoJ vào tình thế khó xử trong các tháng tới.

ECB - giai đoạn tạm nghỉ sau chu kỳ cắt giảm mạnh

Cũng trong ngày 30/10, Ngân hàng Trung ương châu Âu (ECB) sẽ tổ chức cuộc họp chính sách. Sau khi đã cắt giảm tổng cộng 200 điểm cơ bản từ tháng 6/2024 đến nay, ECB được giới kinh tế nhận định sẽ giữ nguyên lãi suất tiền gửi ở mức 2% để quan sát thêm diễn biến kinh tế.

Lạm phát khu vực Eurozone hiện ổn định quanh mức mục tiêu 2%, trong khi tăng trưởng GDP ghi nhận cải thiện nhẹ nhờ tiêu dùng nội địa phục hồi. Chính vì vậy, ECB nhiều khả năng sẽ chọn "nghỉ giữa hiệp" thay vì tiếp tục nới lỏng.

Ông Shaan Raithatha, chuyên gia kinh tế cấp cao tại Vanguard, cho biết: "Khi hoạt động kinh tế chưa cho thấy dấu hiệu giảm tốc rõ rệt, ECB sẽ không vội vàng hành động. Chúng tôi dự báo lãi suất chính sách sẽ duy trì quanh mức 2% ít nhất đến cuối năm 2026".

Điều này đồng nghĩa ECB có thể là ngân hàng trung ương đầu tiên bước vào giai đoạn ổn định, trong khi Fed và BoJ vẫn đang dò dẫm hướng đi. Dù vậy, bất kỳ thay đổi nhỏ nào trong thông điệp hoặc triển vọng kinh tế cũng có thể tác động đáng kể tới đồng Euro và thị trường cổ phiếu khu vực.

Chính trường quốc tế: Tâm điểm châu Á và chuyến công du của Donald Trump

Bên cạnh các cuộc họp chính sách tiền tệ, thị trường cũng dõi theo chuyến công du châu Á của Tổng thống Mỹ Donald Trump, được xem là một phần trong chiến lược kinh tế đối ngoại của Washington.

Trong lịch trình ba quốc gia, đáng chú ý nhất là cuộc gặp giữa ông Trump và Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình dự kiến diễn ra ngày 30/10. Cuộc gặp này trùng thời điểm Hội nghị Thượng đỉnh ASEAN tại Malaysia và Diễn đàn Hợp tác Kinh tế châu Á - Thái Bình Dương (APEC) tại Hàn Quốc.

Theo Reuters, Tổng thống Trump mong muốn gia hạn lệnh tạm dừng tăng thuế đối với hàng hóa Trung Quốc để đổi lấy việc Bắc Kinh nối lại mua nông sản Mỹ, đặc biệt là đậu nành - mặt hàng then chốt trong thương mại song phương. Ngoài ra, Mỹ cũng đang xúc tiến một số thỏa thuận khai khoáng chiến lược với Thái Lan và Campuchia, nhằm giảm phụ thuộc vào nguồn cung đất hiếm từ Trung Quốc.

Tổng thống Trump và Thủ tướng Malaysia Anwar Ibrahim được cho là đã ký kết một thỏa thuận thương mại và hiệp định khoáng sản quan trọng vào cuối tuần qua, cho thấy Mỹ đang mở rộng ảnh hưởng kinh tế tại khu vực Đông Nam Á.

Những động thái này không chỉ có ý nghĩa địa chính trị, mà còn có thể tác động trực tiếp tới chuỗi cung ứng và giá nguyên liệu toàn cầu, đặc biệt là nhóm hàng hóa cơ bản và năng lượng.

Thị trường chờ đợi: sóng lớn hay bình lặng?

Sự trùng hợp về thời điểm của ba cuộc họp ngân hàng trung ương cùng các hoạt động ngoại giao cấp cao khiến giới đầu tư toàn cầu gần như "nín thở" chờ đợi. Với mỗi quyết định lãi suất, thông điệp định hướng và động thái ngoại giao, thị trường có thể chuyển hướng nhanh chóng chỉ trong vài giờ.

Các chuyên gia khuyến nghị nhà đầu tư nên duy trì danh mục cân bằng, tránh chạy theo biến động ngắn hạn, đồng thời chú ý các nhóm ngành nhạy cảm với chính sách như ngân hàng, bất động sản, hàng hóa cơ bản và xuất nhập khẩu.

Trong môi trường hiện nay, rủi ro và cơ hội song hành và chỉ cần một thay đổi nhỏ trong lập trường của Fed, BoJ hay ECB cũng có thể định hình quỹ đạo thị trường toàn cầu cho phần còn lại của năm 2025.