Cơn sốt nóng trái phiếu doanh nghiệp và hệ lụy cần lường
Nếu doanh nghiệp được huy động vốn trái phiếu gấp 5 lần vốn chủ sở hữu tại thời điểm phát hành, liệu có thực sự an toàn?
Khi lãi suất tiền gửi tại các ngân hàng thương mại đang có xu hướng giảm dần, kênh đầu tư trái phiếu doanh nghiệp được coi là một lựa chọn tốt.
Theo báo cáo của Sở giao dịch chứng khoán Hà Nội, khối lượng phát hành trái phiếu doanh nghiệp riêng lẻ trong 5 tháng đầu năm nay là 91.616 tỷ đồng, tăng 15% so với cùng kỳ năm 2019. Đương nhiên, khi dòng tiền đổ vào nhiều, mức độ rủi ro cũng sẽ gia tăng.
Trong cơn sốt nóng của việc phát hành trái phiếu doanh nghiệp, ràng buộc pháp lý về số lượng phát hành được cho là điều vô cùng cần thiết.
Nghị định 81 vừa được ký ban hành đã đáp ứng được yêu cầu này khi quy định “mức dư nợ trái phiếu doanh nghiệp phát hành riêng lẻ tại thời điểm phát hành (bao gồm cả khối lượng dự kiến phát hành) không được vượt quá 5 lần vốn chủ sở hữu, theo báo cáo tài chính quý gần nhất tại thời điểm phát hành được cấp có thẩm quyền phê duyệt”. Thế nhưng, con số 5 lần vốn chủ sở hữu hiện đang gây nên nhiều băn khoăn.
Căn nguyên có lẽ nằm ở dự thảo mà Bộ Tài chính đưa ra trước đó. Còn nhớ, Hiệp hội Bất động sản TP.HCM đã đưa ra văn bản góp ý, trong đó nêu quan điểm không cần thiết phải quy định dư nợ trái phiếu doanh nghiệp phát hành riêng lẻ không vượt quá 3 lần vốn chủ sở hữu tại thời điểm phát hành, như dự thảo của Bộ Tài chính, do tổng giá trị phát hành trái phiếu phụ thuộc vào nhu cầu vốn của từng loại hình doanh nghiệp. Đã không ghi nhận thêm tranh luận nào liên quan tới mức trần dư nợ trái phiếu nói trên và khi ban hành Nghị định, con số đưa ra vượt quá mọi kỳ vọng.
Sự lấn cấn sẽ chẳng nhiều như hiện tại nếu người đứng ra kêu đòi quyền lợi phát hành trái phiếu không phải ‘người nhà’ của giới bất động sản. Nên nhớ, trong 4 tháng đầu năm 2020, khối doanh nghiệp bất động sản trở thành nhóm doanh nghiệp huy động lượng vốn lớn nhất trên thị trường trái phiếu, khi chiếm tới 49,1% trong số 58.000 tỷ đồng tổng dư nợ trái phiếu doanh nghiệp giai đoạn này.
Nhóm doanh nghiệp này cũng đang dẫn đầu về lãi suất, với mức huy động kỳ hạn 2-3 năm lên tới 13%/năm. Cánh cửa đang rất rộng mở với doanh nghiệp bất động sản, lĩnh vực vẫn cầm cự được trong tình trạng trì trệ chung do dịch bệnh Covid-19.
Thế nhưng, đây cũng là một lĩnh vực đầu tư tiềm ẩn nhiều hệ lụy khó lường. Xin lưu ý thêm, một số doanh nghiệp bất động sản có dư nợ trái phiếu doanh nghiệp lên tới 30 - 47 lần vốn chủ sở hữu.
Mặt khác, căn cứ nào để đưa ra mức trần huy động gấp 5 lần vốn chủ sở hữu cũng là câu hỏi lớn. Nền kinh tế chứng kiến số lượng không hề nhỏ những doanh nghiệp vay vốn ngân hàng gấp 10 lần vốn chủ sở hữu, thậm chí còn nhiều hơn thế nữa.
Kênh huy động trái phiếu có thể là con đường làm trầm trọng hóa việc vay nợ nói trên, và khi nguồn tiền đổ vào những dự án kém hiệu quả, ngân hàng gánh nợ xấu, người dân sẽ cầm trong tay những tờ trái phiếu vô giá trị.
Đã vậy, nguy cơ nâng khống số vốn chủ sở hữu để quả bóng trái phiếu doanh nghiệp được thổi ra hết cỡ luôn hiện hữu, đặc biệt khi trình độ giám sát, thẩm định của các cơ quan hữu quan còn tương đối hạn chế.
Ai cũng biết, quy luật lạnh lùng của thị trường là lãi suất càng cao, rủi ro càng lớn, đồng nghĩa, bản thân những nhà đầu tư trái phiếu phải ý thức cuộc chơi luôn có được có mất. Thế nhưng, không vì thế mà giảm bớt mối lo…
Nhìn vào lĩnh vực bất động sản, nỗi thấp thỏm còn nhân lên gấp bội. Dữ liệu của Ngân hàng Nhà nước cho thấy, tính đến cuối tháng 3/2020, tín dụng đối với lĩnh vực bất động sản tăng 1,23% so với cuối năm 2019, chiếm 19,31% tổng dư nợ tín dụng, tương đương 1,6 triệu tỷ đồng. Cộng với dự nợ trái phiếu doanh nghiệp bất động sản, cùng với những kênh đầu tư không chính danh khác, nếu tính đúng tính đủ, ngành kinh doanh này đang chiếm dụng tỷ lệ vốn tương đối lớn.
Đáng lưu ý, theo số liệu đưa ra tháng 9/2019, các ngân hàng thương mại mua tới hơn 20% tổng lượng trái phiếu do doanh nghiệp bất động sản phát hành. Mối liên kết chéo doanh nghiệp bất động sản – ngân hàng có thể hình thành mối quan hệ ràng buộc mang tính sinh tồn.
Ngân hàng Nhà nước đã cảnh báo, bản thân ngân hàng thương mại cũng thừa đủ năng lực để nhận diện những mối nguy, nhưng thực trạng vẫn khó có thể khác khi bất động sản đang là nguồn hút tín dụng khả quan nhất.
May thay, những lo ngại nói trên có thể được hóa giải theo một cách hoàn toàn bất ngờ. Những đám mây u ám khiến người ta quên đi thực tế là, con số gấp 5 lần vốn chủ sở hữu kể trên chỉ là… mức trần theo đúng nghĩa đen của từ này. Sẽ có những hướng dẫn chi tiết về mức trần dư nợ trái phiếu cho từng ngành, từng lĩnh vực, trong đó bất động sản chắc chắn sẽ nằm trong khu vực cần cẩn trọng.
Có thể kỳ vọng về những viễn cảnh tích cực hơn. Trái phiếu doanh nghiệp bất động sản rõ ràng đang tạo nên nguy cơ không hề nhỏ cho sự ổn định của dòng tín dụng. Mối liên quan giữa ngân hàng thương mại và doanh nghiệp bất động sản rất cần được làm rõ, để phòng trừ mọi nguy cơ cho người gửi tiền nói riêng và cho sự an toàn của hệ thống ngân hàng thương mại nói chung. Không nên chần chừ nữa, đừng để mọi chuyện trở nên quá muộn màng.
Đối với từng doanh nghiệp, không quá khó giám sát hoạt động phát hành trái phiếu, căn cứ trên các tiêu chuẩn về mức độ an toàn vốn, dư nợ tín dụng, khả năng trả nợ… Cân nhắc cho huy động trái phiếu dựa trên các dự án kinh doanh có thể nên được đặt ra, để nhà đầu tư cá nhân có thêm thông tin để quyết định và chịu trách nhiệm với lựa chọn của mình.
Mức trần lãi suất huy động trái phiếu doanh nghiệp là một chỉ tiêu cần được kiểm soát. Tùy vào sự phát triển của nền kinh tế theo từng năm, mức lãi suất trái phiếu doanh nghiệp sẽ được điều chỉnh tương ứng.
Ngoại trừ bất động sản, trong bối cảnh hiện tại, khó ngành nghề kinh doanh nào có thể kinh doanh có lãi khi phải huy động vốn với mức lãi suất lên tới 13 %/năm. Nhưng nếu bất động sản hút quá nhiều tín dụng của nền kinh tế, cơ hội tồn tại của những doanh nghiệp vốn đã lao đao bởi đại dịch Covid-19 sẽ càng… nhỏ nhoi.
Trong trường hợp xấu nhất, khi doanh nghiệp khát vốn buộc phải huy động tín dụng với lãi suất quá cao, sẽ xảy ra tình trạng tương tự người khát buộc phải uống nước biển. Cơn khát không được giải tỏa mà chỉ ngày càng giày vò hơn. Các nhà quản lý hoàn toàn có thể tháo gỡ vướng mắc này.
Theo Khánh Nguyên/Báo Đất Việt
Link nguồn: https://baodatviet.vn/kinh-te/tai-chinh/con-sot-nong-trai-phieu-doanh-nghiep-va-he-luy-can-luong-3413681/
Châu Âu cạn dần khí đốt dự trữ, báo động rủi ro thiếu hụt năng lượng
Châu Âu ghi nhận lượng khí đốt dự trữ tại các kho ở mức thấp nhất trong nhiều thập kỷ, dù đã bước vào mùa đông.
Giá xăng giảm mạnh, xuống dưới 20.000 đồng/lít
Từ 15h ngày 12/11, giá xăng dầu trong nước được điều chỉnh giảm 1.310-2.260 đồng/lít hoặc kg. Sau kỳ điều hành này, giá xăng E10 RON 95-III còn 19.840 đồng/lít, E5 RON 92 ở mức 19.740 đồng/lít.
Bộ trưởng Tài chính nói về huy động vốn cho các dự án đường sắt
Trả lời chất vấn tại Quốc hội sáng 12/11, Bộ trưởng Tài chính Ngô Văn Tuấn làm rõ định hướng huy động vốn cho các dự án trọng điểm quốc gia...
Mỹ công bố kết quả POR20, áp thuế chống bán phá giá tôm Việt Nam từ 6,36% đến 10,71%
Bộ Thương mại Hoa Kỳ (DOC) vừa công bố kết luận cuối cùng trong kỳ rà soát hành chính lần thứ 20 (POR20) đối với sản phẩm tôm nước ấm đông lạnh nhập khẩu...
Giá xăng giảm sâu, E10 RON 95 còn 21.150 đồng/lít
Từ 15h ngày 5/11, giá xăng dầu trong nước đồng loạt đi xuống, với mức giảm từ 180 đến 2.310 đồng mỗi lít hoặc kg. Trong đó, xăng E10 RON 95-III giảm hơn 2.000 đồng, về còn 21.150 đồng một lít.
Xuất nhập khẩu vượt 1.000 tỷ USD: Nâng giá trị Việt Nam trong chuỗi cung ứng toàn cầu
Sau 10 tháng năm 2026, kim ngạch xuất nhập khẩu hàng hóa của Việt Nam ước vượt 1.000 tỷ USD, tăng 32,3% so với cùng kỳ....
Những chính sách mới có hiệu lực từ tháng 11/2026
Vi phạm hành chính trong lĩnh vực kinh doanh xổ số bị phạt tới 200 triệu đồng; Phạt đến 40 triệu đồng đối với hành vi thu thập...
"Điểm nóng" Trung Đông ngày 27/10: Mỹ sẵn sàng nối lại chiến dịch tấn công Iran
PetroTimes xin gửi đến Quý độc giả những tin tức mới nhất từ điểm nóng tại Trung Đông.
Xuất siêu 1,82 tỷ USD trong nửa đầu tháng 10: Doanh nghiệp nội địa cần nâng sức cạnh tranh
Nửa đầu tháng 10/2026, xuất khẩu hàng hóa của Việt Nam đạt 29,25 tỷ USD, tăng 12,41%, trong khi nhập khẩu giảm 4,9%, đưa cán cân thương mại sang trạng thái...
Xuất nhập khẩu Việt Nam tiến sát mốc 1.000 tỷ USD: Động lực tăng trưởng và áp lực nhập siêu
Trong 15 ngày đầu tháng 10/2026, tổng kim ngạch xuất nhập khẩu hàng hóa của Việt Nam đạt 56,68 tỷ USD. Lũy kế từ đầu năm đến ngày 15/10, con số này lên tới...
Việt Nam và EFTA ký Hiệp định thương mại tự do, mở rộng cơ hội hợp tác kinh tế
Ngày 18/10, tại Hà Nội, Việt Nam và các nước thành viên Hiệp hội Mậu dịch tự do châu Âu (EFTA) chính thức ký Hiệp định Thương mại tự do Việt Nam - EFTA (VEFTA)...
Giá xăng đồng loạt giảm, E10 RON95 giảm hơn 1.200 đồng/lít
Giá xăng dầu trong nước được điều chỉnh trái chiều từ 15h ngày 15/10. Trong đó, xăng E10 RON95-III giảm 1.230 đồng/lít, xăng E5 RON92 giảm 730 đồng/lít, trong khi dầu mazut tăng hơn 1.000 đồng/kg.
Infographics: Những con số kinh tế nổi bật của TP. Hà Nội sau 9 tháng năm 2026
Kinh tế TP. Hà Nội 9 tháng năm 2026 duy trì đà tăng trưởng tích cực với tổng thu ngân sách nhà nước đạt 567,6 nghìn tỷ đồng, tổng chi ngân sách địa phương...
Phố Wall: Lạm phát đang hạ nhiệt dù giá dầu vượt 90 USD
Các nhà kinh tế dự báo những chỉ số lạm phát chủ chốt tiếp tục hạ nhiệt trong tháng 9, bất chấp giá dầu duy trì ở mức cao.
PVTrans: Thông tin tàu NV Sunshine bị tấn công tại eo biển Hormuz là không chính xác
Tổng công ty Cổ phần Vận tải Dầu khí (PVTrans) khẳng định thông tin tàu NV Sunshine bị tấn công tại eo biển Hormuz là không chính xác. Toàn bộ thuyền viên, hàng hóa trên tàu đều an toàn và tàu đang hoạt động bình thường theo kế hoạch.
Giá xăng E10 tăng, dầu diesel tiếp tục giảm
Từ 15h ngày 8/10, giá xăng E10RON95-III được điều chỉnh tăng 1.065 đồng/lít, trong khi dầu diesel giảm 589 đồng/lít. Đây là kỳ điều hành ghi nhận diễn biến trái chiều giữa các mặt hàng xăng và dầu.
Các "ông lớn" dầu khí vùng Vịnh tìm đường thoát khỏi điểm nghẽn Hormuz
Nhiều tập đoàn dầu khí lớn nhất vùng Vịnh đang kêu gọi đầu tư từ bên ngoài vào các tuyến vận chuyển mới nhằm tránh eo biển Hormuz.
Thu ngân sách từ dầu thô 9 tháng đầu năm tăng gần 34% so với cùng kỳ
9 tháng đầu năm 2026, ngân sách Nhà nước thu khoảng 50 nghìn tỷ đồng từ dầu thô, vượt 16,4% dự toán cả năm và tăng 33,8% so với cùng kỳ năm 2025.
Dòng dầu qua Hormuz tăng mạnh, vì sao thị trường diesel vẫn thiếu hụt?
Xuất khẩu dầu thô từ Trung Đông trong tháng vừa qua ghi nhận mức cao nhất kể từ khi cuộc xung đột liên quan tới Iran nổ ra.



























