Thứ ba, 25/03/2025, 22:40 PM

Thực trạng đầu tư vào năng lượng của doanh nghiệp tại Việt Nam

Trong bối cảnh chuyển đổi năng lượng toàn cầu, các doanh nghiệp tư nhân ngày càng đóng vai trò quan trọng trong việc định hình ngành năng lượng. Họ không chỉ góp phần giải quyết nhu cầu năng lượng ngày càng tăng mà còn tạo việc làm cho hàng nghìn người… Tuy nhiên, bên cạnh các cơ hội, doanh nghiệp ngành này cũng gặp không ít thách thức về cơ chế, chính sách.

Thực trạng phát triển năng lượng tại Việt Nam

Trong những năm gần đây, sự tham gia của các doanh nghiệp tư nhân vào ngành năng lượng tại Việt Nam đã có những bước tiến mạnh mẽ. Các doanh nghiệp tư nhân không chỉ tham gia vào các lĩnh vực năng lượng truyền thống như dầu khí, điện than, mà còn đang chuyển hướng mạnh mẽ vào năng lượng tái tạo, năng lượng mới nhằm đáp ứng mục tiêu phát triển bền vững của quốc gia.

Theo báo cáo của Bộ Công Thương, tính đến cuối năm 2022, tổng công suất lắp đặt điện năng lượng tái tạo tại Việt Nam đã đạt khoảng 22.000 MW, chiếm 20% tổng công suất điện của cả nước. Trong đó, điện mặt trời chiếm 14.000 MW, điện gió đạt 10.000 MW. Trong khi đó, báo cáo của Cơ quan Năng lượng tái tạo Quốc tế (IRENA) cho thấy, đến năm 2023, Việt Nam ghi nhận 17 GW công suất điện mặt trời lắp đặt và dẫn đầu các quốc gia ASEAN về công suất lắp đặt điện mặt trời, thậm chí còn gần gấp đôi tổng công suất của các quốc gia trong khu vực ASEAN cộng lại. Đây là những con số ấn tượng cho thấy sự đóng góp mạnh mẽ của các doanh nghiệp tư nhân vào ngành năng lượng tái tạo.

Trong đó, có thể kể đến là Tập đoàn BIM Group, một trong những tập đoàn tư nhân lớn nhất tại Việt Nam, đã đầu tư vào các dự án năng lượng tái tạo, đặc biệt là điện gió. Tính đến năm 2023, BIM Group đã triển khai một số dự án điện gió lớn ở khu vực duyên hải miền Trung và miền Nam. Một trong những dự án nổi bật của BIM Group là Nhà máy điện gió Phú Quý với công suất lên đến 30 MW, dự kiến sẽ cung cấp điện cho hàng triệu hộ dân trong khu vực.

Thực trạng đầu tư vào năng lượng của doanh nghiệp tại Việt Nam
Năng lượng tái tạo, đặc biệt là điện mặt trời và điện gió, đã trở thành một trong những ưu tiên lớn của chính phủ trong những năm gần đây.

Hiện tại, các doanh nghiệp tư nhân tại Việt Nam đầu tư vào năng lượng theo nhiều hình thức khác nhau, tùy thuộc vào mô hình kinh doanh và chiến lược của từng doanh nghiệp. Một trong những cách thức phổ biến nhất là đầu tư trực tiếp vào các dự án xây dựng nhà máy điện tái tạo, từ điện mặt trời, điện gió cho đến điện sinh khối.

Trong đó, một trong những chiến lược đầu tư phổ biến của các doanh nghiệp tư nhân là xây dựng các nhà máy điện mặt trời quy mô lớn. Các doanh nghiệp như Trung Nam Group, Tập đoàn Sao Mai, Bamboo Capital, TTC Group, BIM Group, Vietracimex,... đã thực hiện hàng loạt dự án điện mặt trời tại các tỉnh miền Trung và miền Nam, nơi có điều kiện ánh sáng mạnh mẽ và ổn định. Ví dụ như Tập đoàn Trung Nam đã đầu tư hơn 10.000 tỷ đồng vào các dự án điện mặt trời tại Ninh Thuận, với tổng công suất lên tới 1.000 MW.

Điện gió cũng được các doanh nghiệp đầu tư mạnh mẽ, đặc biệt là tại các vùng duyên hải và miền Trung- nơi có lưu lượng gió ổn định. Các doanh nghiệp dẫn đầu như Trung Nam Group, BIM Group,Công ty cổ phần Năng lượng Hacom Bạc Liêu, Công ty EAB (CHLB Đức), Tập đoàn CIP (Đan Mạch)... với các dự án lớn như Dự án điện gió Trung Nam được xây dựng tại Ninh Thuận với tổng số vốn đầu tư cho dự án này là 4000 tỷ đồng xây dựng trên vùng dự án 900 hecta có tổng công suất 151,95 MW; BIM Energy với nhà máy điện mặt trời với tổng đầu tư 7.000 tỉ đồng tại Ninh Thuận, với vốn đầu tư 3.110 tỉ đồng khi đi vào hoạt động, sản lượng khai thác dự kiến của nhà máy là khoảng 327 GWH/năm; Hay Công ty CP phát triển điện gió La Gàn, đơn vị phát triển dự án điện gió ngoài khơi với công suất 3,5 GW tại Bình Thuận. Tại dự án điện gió ngoài khơi La Gàn chủ đầu tư là tập đoàn CIP của Đan Mạch đã hợp tác với 4 nhà thầu lớn gồm Tập đoàn CS Wind, Công ty TNHH MTV dịch vụ cơ khí Hàng hải PTSC (PTSC M&C), Công ty cổ phần xây lắp dầu khí miền Nam (Alpha ECC) và Liên doanh Việt -Nga Vietsovpetro.

Cùng với đó, một xu hướng mới mà các doanh nghiệp tư nhân tại Việt Nam đang chú ý đến là năng lượng sinh khối. Công nghệ này giúp tận dụng nguồn nguyên liệu nông sản dư thừa như rơm rạ, cùi dừa, bã mía để sản xuất điện năng, vừa giảm ô nhiễm môi trường, vừa đáp ứng nhu cầu điện năng. Các doanh nghiệp như Tập đoàn Sao Mai hay Công ty Cổ phần Năng lượng Đầu tư Phát triển (IDI) đã bắt đầu phát triển các dự án điện sinh khối tại các khu vực nông thôn.

Bên cạnh các nhà máy năng lượng đang được đầu tư, xây dựng thì tại các khu công nghiệp hàng triệu USD cũng đang được các doanh nghiệp rót vào để sản xuất các sản phẩm phục vụ năng lượng tái tạo. Cụ thể, First Solar (Mỹ) đã rót 830 triệu USD vào hai nhà máy tại Củ Chi, TP.HCM, sản xuất mô-đun năng lượng mặt trời công nghệ màng mỏng.

JA Solar Investment (Hong Kong) đầu tư 589 triệu USD vào ba dự án tại KCN Quang Châu và KCN Việt Hàn (Bắc Giang), trong đó hai dự án đã đi vào hoạt động từ tháng 4/2023; Trina Solar (Trung Quốc) đang vận hành nhà máy 203 triệu USD tại Thái Nguyên từ tháng 8/2023, cung cấp giải pháp năng lượng cho nhiều dự án lớn như nhà máy điện mặt trời nổi Đầm Trà Ổ (51MW, Bình Định) và nhà máy điện mặt trời Vĩnh Long (49MW).

Hay VinFast & ON Energy (KTG Group) hợp tác phân phối hệ thống pin lưu trữ năng lượng VinFast Energy cho điện mặt trời mái nhà tại Việt Nam.

Các dự án này đang góp phần thúc đẩy phát triển năng lượng tái tạo, đáp ứng nhu cầu điện ngày càng tăng.

Chính sách phát triển năng lượng tái tạo tại Việt Nam

Năng lượng tái tạo, đặc biệt là điện mặt trời và điện gió, đã trở thành một trong những ưu tiên lớn của chính phủ trong những năm gần đây. Để đạt được mục tiêu phát triển bền vững và giảm phát thải khí nhà kính, Việt Nam đã triển khai nhiều chính sách khuyến khích các doanh nghiệp đầu tư vào lĩnh vực này. Các chính sách này không chỉ giúp bảo vệ môi trường mà còn tạo ra cơ hội kinh tế mới, thúc đẩy sự phát triển của các ngành công nghiệp và tạo ra hàng triệu việc làm.

Chính phủ đã triển khai chính sách giá mua điện ưu đãi để khuyến khích các doanh nghiệp đầu tư vào năng lượng tái tạo. Cụ thể, vào năm 2017, Chính phủ ban hành Quyết định số 11/2017/QĐ-TTg về cơ chế khuyến khích phát triển các dự án điện mặt trời. Theo đó, giá mua điện mặt trời là 9,35 UScent/kWh (cho hệ thống điện mặt trời nối lưới quy mô lớn), và 7,09 UScent/kWh cho các dự án điện mặt trời áp mái.

Thực trạng đầu tư vào năng lượng của doanh nghiệp tại Việt Nam
Các doanh nghiệp như Trung Nam Group, Tập đoàn Sao Mai, Bamboo Capital, TTC Group, BIM Group, Vietracimex,... đã thực hiện hàng loạt dự án điện mặt trời tại các tỉnh miền Trung và miền Nam.

Tương tự, đối với điện gió, Chính phủ ban hành Quyết định số 39/2018/QĐ-TTg, quy định giá mua điện gió là 8,5 UScent/kWh cho các dự án lắp đặt trên bờ và 9,8 UScent/kWh cho các dự án lắp đặt ngoài khơi.

Đặc biệt, để thúc đẩy phát triển năng lượng, tạo thuận lợi cho khu vực tư nhân tham gia phát triển năng lượng, tháng 2/2020, Bộ Chính trị đã ban hành Nghị quyết số 55-NQ/TW về định hướng Chiến lược Phát triển năng lượng quốc gia của Việt Nam đến năm 2030, tầm nhìn đến năm 2045. Nghị quyết nêu rõ: “Khuyến khích và tạo mọi điều kiện thuận lợi để các thành phần kinh tế, đặc biệt là kinh tế tư nhân tham gia phát triển năng lượng”.

Song song với đó là chính sách miễn giảm thuế cho các dự án năng lượng tái tạo, đặc biệt là các dự án điện mặt trời và điện gió cũng được hưởng nhiều ưu đãi. Theo Nghị định số 118/2015/NĐ-CP, các dự án sản xuất điện từ năng lượng tái tạo được miễn thuế thu nhập doanh nghiệp trong vòng 4 năm đầu và giảm 50% thuế trong 9 năm tiếp theo. Chính sách này giúp giảm bớt gánh nặng tài chính cho các doanh nghiệp trong giai đoạn đầu triển khai dự án.

Cùng với đó, các doanh nghiệp đầu tư vào năng lượng tái tạo cũng nhận được sự hỗ trợ từ các ngân hàng thương mại và các tổ chức tài chính quốc tế với các khoản vay dài hạn, lãi suất thấp. Ngân hàng Phát triển Việt Nam (VDB) là một trong những ngân hàng chủ chốt trong việc hỗ trợ các dự án năng lượng tái tạo thông qua các gói vay ưu đãi. Cụ thể, Agribank và VDB tài trợ vốn cho Nhà máy điện mặt trời Phong Điền , tỉnh Thừa Thiên Huế do Công ty Cổ phần Điện Gia Lai (GEC) làm chủ đầu tư, xây dựng trên diện tích 45 ha tại thôn Mỹ Hòa, xã Điền Lộc (huyện Phong Điền) với tổng mức đầu tư gần 700 tỷ đồng, công suất thiết kế 35 MW và sản lượng điện khoảng 50 triệu KWh/năm. Hay ngân hàng TMCP Quân đội (MB) cũng là đơn vị tiên phong cấp tín dụng dự án điện gió và điện mặt trời, khi thu xếp vốn cho 23 dự án điện mặt trời và điện gió với tổng quy mô lên đến hơn 60.000 tỷ đồng, giúp các chủ đầu tư tạo ra khoảng 2.800 MW điện năng lượng tái tạo, góp phần gia tăng nguồn năng lượng sạch đáp ứng nhu cầu tăng trưởng bền vững của nền kinh tế.

Để các dự án năng lượng tái tạo có thể đi vào hoạt động hiệu quả, các doanh nghiệp tư nhân cũng chú trọng đến việc xây dựng mạng lưới cung ứng và đối tác. Ví dụ, nhiều doanh nghiệp đã hợp tác với các công ty quốc tế trong việc cung cấp thiết bị điện gió, điện mặt trời, hoặc hợp tác với các công ty xây dựng để triển khai các dự án.

Đơn cử như mô hình hợp tác công - tư (PPP), giúp các doanh nghiệp tư nhân giảm bớt rủi ro và tăng tính khả thi của các dự án. Một trong những dự án năng lượng tái tạo sử dụng mô hình PPP điển hình là dự án điện gió Hòa Bình tại tỉnh Bình Thuận, được thực hiện bởi sự hợp tác giữa các doanh nghiệp tư nhân và các đối tác quốc tế.

Những thách thức cho ngành năng lượng mới

Dù có nhiều tiềm năng, nhưng đầu tư vào năng lượng tại Việt Nam cũng đối mặt với không ít thách thức. Một trong những vấn đề lớn nhất là thiếu hụt cơ sở hạ tầng truyền tải điện, khiến cho việc kết nối điện năng từ các khu vực xa xôi tới các thành phố lớn gặp khó khăn. Theo thống kê, nhiều dự án điện gió và điện mặt trời gặp phải tình trạng không thể truyền tải hết sản lượng điện vào lưới điện quốc gia.

Ngoài ra, việc thay đổi chính sách bất ngờ cũng có thể khiến các doanh nghiệp tư nhân gặp rủi ro về mặt tài chính. Chính sách giá điện không ổn định, sự thay đổi trong các quy định về đất đai, hay những khó khăn trong việc cấp phép cũng khiến cho doanh nghiệp không thể triển khai các dự án một cách suôn sẻ.

Tuy nhiên, cùng với sự cải thiện hạ tầng và các chính sách khuyến khích mạnh mẽ từ Chính phủ, đặc biệt là quy hoạch điện VIII điều chỉnh sắp tới ngành năng lượng tái tạo tại Việt Nam hứa hẹn có nhiều cơ hội phát triển trong tương lai. Các doanh nghiệp tư nhân sẽ tiếp tục đóng vai trò chủ lực trong việc cung cấp năng lượng bền vững cho nền kinh tế.

Doanh nghiệp tư nhân đã và đang đóng góp mạnh mẽ vào ngành năng lượng Việt Nam, đặc biệt là trong lĩnh vực năng lượng tái tạo. Các dự án năng lượng tái tạo không chỉ giúp giảm thiểu sự phụ thuộc vào năng lượng hóa thạch mà còn tạo ra nhiều cơ hội việc làm và phát triển kinh tế. Tuy nhiên, để đạt được mục tiêu phát triển bền vững, Chính phủ và các doanh nghiệp cần phối hợp chặt chẽ hơn nữa trong việc xây dựng cơ sở hạ tầng, hoàn thiện chính sách và tạo môi trường thuận lợi cho các dự án năng lượng tái tạo phát triển mạnh mẽ hơn nữa trong những năm tới.


LICOGI 14 nâng hạn mức tín dụng tại BIDV Phú Thọ lên 250 tỷ đồng
LICOGI 14 nâng hạn mức tín dụng tại BIDV Phú Thọ lên 250 tỷ đồng
20/11/2026 Doanh nghiệp

Hội đồng quản trị Công ty CP LICOGI 14 (HNX: L14) vừa thông qua tổng hạn mức tín dụng 250 tỷ đồng tại BIDV Phú Thọ, tăng 160 tỷ đồng so với hạn mức...

Novaland muốn phát hành gần 2,8 triệu cổ phiếu đổi trái phiếu
Novaland muốn phát hành gần 2,8 triệu cổ phiếu đổi trái phiếu
19/11/2026 Doanh nghiệp

Novaland thông qua phương án chuyển đổi gần 94,5 tỷ đồng trái phiếu quốc tế thành cổ phiếu NVL, với giá chuyển đổi 34.000 đồng/cổ phiếu.

Tôn Đông Á chốt ngày chia cổ tức cổ phiếu 10% sau khi lên HOSE
Tôn Đông Á chốt ngày chia cổ tức cổ phiếu 10% sau khi lên HOSE
19/11/2026 Doanh nghiệp

Tôn Đông Á chốt ngày 27/11 để thực hiện quyền nhận cổ tức năm 2025 bằng cổ phiếu với tỷ lệ 10%. Sau đợt phát hành, vốn điều lệ của doanh nghiệp dự kiến tăng...

Vĩnh Hoàn chi hơn 600 tỷ đồng trả cổ tức tiền mặt
Vĩnh Hoàn chi hơn 600 tỷ đồng trả cổ tức tiền mặt
19/11/2026 Doanh nghiệp

Với tỷ lệ tạm ứng cổ tức 30%, Vĩnh Hoàn dự kiến chi khoảng 628 tỷ đồng cho cổ đông. Chủ tịch HĐQT Trương Thị Lệ Khanh, người đang nắm giữ hơn 45% vốn…

Cảng hàng không Quảng Trị tăng tốc về đích, đợt tuyển dụng đầu tiên thu hút hàng trăm ứng viên
Cảng hàng không Quảng Trị tăng tốc về đích, đợt tuyển dụng đầu tiên thu hút hàng trăm ứng viên
18/11/2026 Doanh nghiệp

Đợt tuyển dụng nhân sự đầu tiên của Cảng hàng không Quảng Trị đã thu hút gần 300 hồ sơ ứng tuyển, mở ra cơ hội nghề nghiệp mới cho người lao động địa phương…

PV Power nâng hơn 342% mục tiêu lợi nhuận, vượt kế hoạch năm sau 9 tháng
PV Power nâng hơn 342% mục tiêu lợi nhuận, vượt kế hoạch năm sau 9 tháng
18/11/2026 Doanh nghiệp

PV Power nâng mục tiêu lợi nhuận sau thuế năm 2026 tăng 342,4% so với kế hoạch ban đầu. Sau 9 tháng, doanh nghiệp ghi nhận gần 6.899 tỷ đồng lợi nhuận sau thuế, vượt...

Đầu tư CMC chốt ngày trả cổ tức cổ phiếu 17% sau khi giảm mạnh từ mức 35%
Đầu tư CMC chốt ngày trả cổ tức cổ phiếu 17% sau khi giảm mạnh từ mức 35%
18/11/2026 Doanh nghiệp

Đầu tư CMC chốt ngày để trả cổ tức năm 2025 bằng cổ phiếu, tỷ lệ thực hiện giảm từ 35% xuống 17% do nguồn lợi nhuận trên báo cáo tài chính kiểm toán năm...

Cảng Phước An dự kiến lập công ty con vốn 500 tỷ đồng
Cảng Phước An dự kiến lập công ty con vốn 500 tỷ đồng
17/11/2026 Doanh nghiệp

Cảng Phước An dự kiến lập công ty con vốn 500 tỷ đồng, hoạt động trong lĩnh vực cảng biển, logistics và khu công nghiệp.

AMY Grupo lên HOSE ngày 20/11, vốn hóa gần 7.900 tỷ đồng
AMY Grupo lên HOSE ngày 20/11, vốn hóa gần 7.900 tỷ đồng
17/11/2026 Doanh nghiệp

Cổ phiếu AMY sẽ giao dịch trên HOSE từ ngày 20/11/2026 với giá tham chiếu 48.900 đồng/cổ phiếu. Trước khi lên sàn, AMY Grupo đã hoàn tất đợt IPO, huy động gần 787,3 tỷ đồng.

Tập đoàn Hoà Phát của tỷ phú Trần Đình Long tiếp tục 'đổ' tiền vào mảng năng lượng tái tạo
Tập đoàn Hoà Phát của tỷ phú Trần Đình Long tiếp tục "đổ" tiền vào mảng năng lượng tái tạo
17/11/2026 Doanh nghiệp

Sắp tới, Tập đoàn Hoà Phát sẽ chi gần 650 tỷ đồng để thành lập Công ty Năng lượng tái tạo, trong bối cảnh doanh nghiệp này liên tục có động thái mở rộng…

Hòa Phát rót gần 650 tỷ đồng thành lập công ty năng lượng tái tạo
Hòa Phát rót gần 650 tỷ đồng thành lập công ty năng lượng tái tạo
16/11/2026 Doanh nghiệp

Tập đoàn Hòa Phát (HoSE: HPG) thông qua việc góp 649,87 tỷ đồng, tương đương 99,98% vốn điều lệ, để thành lập Công ty cổ phần Năng lượng tái tạo Hòa Phát...

Taseco Land hạ gần 30% kế hoạch doanh thu năm 2026
Taseco Land hạ gần 30% kế hoạch doanh thu năm 2026
16/11/2026 Doanh nghiệp

Taseco Land điều chỉnh giảm gần 30% kế hoạch doanh thu và 27,9% mục tiêu lợi nhuận sau thuế năm 2026. Lợi nhuận sau thuế 9 tháng của doanh nghiệp vẫn tăng hơn 80% so...

Tập đoàn Hà Đô hoàn thành 53% kế hoạch lợi nhuận cả năm sau 9 tháng
Tập đoàn Hà Đô hoàn thành 53% kế hoạch lợi nhuận cả năm sau 9 tháng
14/11/2026 Doanh nghiệp

Trong quý III/2026, Tập đoàn Hà Đô ghi nhận lợi nhuận sau thuế đạt 228 tỷ đồng. Lũy kế 9 tháng, lãi sau thuế tăng nhẹ 8% so với cùng kỳ, đạt hơn 614 tỷ...

Bia Sài Gòn – Miền Trung chốt tạm ứng cổ tức tiền mặt 20%
Bia Sài Gòn – Miền Trung chốt tạm ứng cổ tức tiền mặt 20%
13/11/2026 Doanh nghiệp

Bia Sài Gòn – Miền Trung chốt ngày 25/11 để tạm ứng cổ tức tiền mặt tỷ lệ 20%, dự kiến chi gần 60 tỷ đồng. Trong 9 tháng đầu năm 2026, doanh thu thuần...

Taseco Airs tạm ứng cổ tức 20%, lãi 9 tháng tăng 30%
Taseco Airs tạm ứng cổ tức 20%, lãi 9 tháng tăng 30%
13/11/2026 Doanh nghiệp

Taseco Airs chốt ngày 19/11 đăng ký cuối cùng để tạm ứng cổ tức năm 2026 bằng tiền mặt, dự chi gần 108 tỷ đồng. Sau 9 tháng, doanh nghiệp ghi nhận lợi nhuận sau...

Nhà Khang Điền (KDH): Nhóm VinaCapital liên tục nâng sở hữu, nhóm Dragon Capital lại bán ra
Nhà Khang Điền (KDH): Nhóm VinaCapital liên tục nâng sở hữu, nhóm Dragon Capital lại bán ra
13/11/2026 Doanh nghiệp

Nhóm quỹ đầu tư VinaCapital vừa hoàn tất mua vào hàng chục triệu cổ phiếu KDH của Nhà Khang Điền để gia tăng tỷ lệ sở hữu…

Dược Hậu Giang sắp chi hơn 780 tỷ đồng tạm ứng cổ tức
Dược Hậu Giang sắp chi hơn 780 tỷ đồng tạm ứng cổ tức
12/11/2026 Doanh nghiệp

Với hơn 130,7 triệu cổ phiếu đang lưu hành, Dược Hậu Giang dự kiến phải chi hơn 784 tỷ đồng cho đợt tạm ứng cổ tức này…

Cao su Đồng Phú trả cổ tức tiền mặt 14%, lãi 9 tháng tăng 49%
Cao su Đồng Phú trả cổ tức tiền mặt 14%, lãi 9 tháng tăng 49%
11/11/2026 Doanh nghiệp

Cao su Đồng Phú chốt ngày 16/11 đăng ký cuối cùng để trả cổ tức năm 2025 bằng tiền mặt, tỷ lệ 14%, dự kiến chi gần 122 tỷ đồng. Trong 9 tháng đầu năm...

VLXD Biên Hòa tạm ứng cổ tức 25%, lãi 9 tháng tăng 182%
VLXD Biên Hòa tạm ứng cổ tức 25%, lãi 9 tháng tăng 182%
11/11/2026 Doanh nghiệp

VLXD Biên Hòa chốt tạm ứng cổ tức tiền mặt tỷ lệ 25%, dự chi gần 117 tỷ đồng. Lũy kế 9 tháng năm 2026, doanh nghiệp lãi ròng gần 566 tỷ đồng, tăng 182%...