Chuyên gia lý giải về mô hình khu đô thị thông minh và đáng sống ở Việt Nam

Tại buổi tọa đàm "Kiến tạo khu đô thị thông minh và đáng sống: Mô hình cho Việt Nam" diễn ra vào ngày 13/11/2020, do Tạp chí điện tử bất động sản Việt Nam và Viện Nghiên cứu bất động sản Việt Nam tổ chức các chuyên gia đã đưa ra nhiều phân tích về mô hình đang được quan tâm đặc biệt này.

Thị trường bất động sản được vận hành theo quy luật xanh - thông minh

Ông Đỗ Viết Chiến, Tổng Thư ký Hiệp hội Bất động sản Việt Nam cho biết,thế giới của chúng ta đang phải đối mặt với nhiều thách thức trong quá trình phát triển, đặc biệt là vấn đề con người và môi trường.

Trước đó, tại Hội nghị IREC đã  kêu gọi cộng đồng các nhà phát triển bất động sản cùng chung tay vì mục tiêu phát triển bền vững - “Phát triển nhằm thoả mãn các nhu cầu hiện tại của con người nhưng không tổn hại tới sự thoả mãn các nhu cầu của thế hệ tương lai”.

Ông này cho hay, cuộc Cách mạng Công nghiệp lần thứ tư, đặc biệt là công nghệ số đang làm thay đổi bức tranh kinh tế toàn cầu, công nghệ đang làm cho nhân loại trở nên kết nối và gắn kết hơn, tạo nhiều cơ hội phát triển, song cũng tạo ra không ít thách thức. Chúng ta cần ứng dụng một cách có trách nhiệm những tiến bộ khoa học công nghệ vào việc phát triển bất động sản.

“Trong bối cảnh đó, chỉ khi thị trường bất động sản được vận hành theo quy luật xanh - thông minh và đáng sống hơn, nhằm giảm thiểu các tác hại của biến đổi khí hậu, lấy con người làm trung tâm thì khi đó, mới đảm bảo hài hòa lợi ích doanh nghiệp với lợi ích của khách hàng và cộng đồng, giữa bảo tồn và phát triển để tạo ra những không gian sống nhân văn, hạnh phúc”, ông Chiến phân tích.

Trong khi đó, ông Nguyễn Đỗ Dũng, Tổng Giám đốc enCity lại cho rằng, nhìn vào bức tranh đô thị Việt Nam hiện nay có thể thấy nhiều nơi hạ tầng đã xong nhưng không có người ở, hiệu quả sử dụng đất sụt giảm, hình thành nên những khu đô thị bỏ hoang… Khi quy hoạch bị phá vỡ, sức ép hạ tầng gây ra các hệ quả cho xã hội như tắc đường, kẹt xe, ngập lụt…

Tình trạng này diễn ra ở cả những khu đô thị được cho là đáng sống ở nhiều quốc gia trên thế giới. Ví dụ như một khu đô thị mới hiện đại, nơi sống hấp dẫn nhất tại Mỹ, nhà đầu tư đã phải chịu thiệt hại tới 1 tỷ USD để duy trì sự phát triển. Hay như thành phố mới Songdo (Incheon, Hàn Quốc), Chính phủ nước này đã buộc phải mua lại dự án bởi mục tiêu phát triển thành một trung tâm tài chính - kinh doanh đã không thành công,...

“Qua đó để thấy đây là một bài toán, thách thức lớn của nhiều quốc gia trên cả thế giới chứ không riêng gì Việt Nam. Vậy khi phát triển một khu đô thị mới thì có những thách thức nào?”, ông Dũng nói.

Theo ông Dũng, từ góc độ nhà chuyên môn, tôi muốn đề cập đến những thách thức của khu đô thị mới. Thứ nhất là làm sao để chúng ta có thể thu hút cư dân và xây dựng một cộng đồng sống tốt.

Thứ hai là làm sao có thể thu hẹp khoảng cách với thành phố trung tâm.

Thứ ba là đa dạng hoạt động kinh tế. Chúng ta không muốn biến dự án khu đô thị của mình thành một khu đô thị chỉ để ngủ mà còn để tương tác, làm việc, học tập, sinh hoạt.

Thứ tư là sự linh hoạt với các biến động của thị trường. Thị trường bất động sản có lúc lên lúc xuống, làm sao để một dự án với quy mô rất lớn cần triển khai trong khoảng 30 năm, đi qua 3 chu kỳ kinh tế mà dự án vẫn có thể duy trì và phát triển.

Thứ năm là xây dựng mô hình vận hành. Chúng ta thường lo bán hàng tại dự án khu đô thị để có người vào ở. Người vào ở hình thành một cộng đồng và làm sao để cộng đồng đó sinh hoạt và phát triển bền vững theo thời gian.

Thứ sáu là gia tăng giá trị đất đai theo thời gian. Với phần lớn mọi người, nhà ở là quỹ đầu tư lớn nhất trong cuộc đời. Chúng ta mua nhà để ở nhưng làm sao để sau đó bán đi mà giá trị vẫn tăng lên theo thời gian.

Lựa chọn vị trí thích hợp

Trong tham luận của mình, Ông Nguyễn Công Hồng, Phó Tổng giám đốc Tập đoàn Ecopark cho biết, Tôi hy vọng bằng những kinh nghiệm thực tế mà chúng tôi đã làm tại Ecopark và đang làm tại những dự án khác, nhằm nhân rộng mô hình Ecopark, chia sẻ của tôi sẽ giúp ích cho các nhà đầu tư, nhà học thuật, nhà quy hoạch để có góc nhìn mới về vai trò của tư vấn quy hoạch.

Theo ông Hồng, đầu tư bất động sản, ngoài việc thu lợi nhuận thì còn là tâm nguyện giúp xã hội phát triển. Do đó, tôi mong muốn quảng bá và chia sẻ kinh nghiệm để nhân rộng mô hình như Ecopark.

“Trước hết, với thực tiễn chúng tôi đã làm với 500ha dự án Ecopark thì chúng tôi có một tham vọng là: Nếu đã làm thì làm cho tới, và, muốn làm cho tới thì cần có không gian đủ rộng để vẽ dự án, để thực tế hóa ước mơ”, ông Hồng nói.

Ông Hồng cho rằng, đối với 1 dự án, bước đầu quan trọng nhất là chọn vị trí. Triết lý, mục tiêu phát triển của mỗi nhà đầu tư khác nhau nên sẽ có những cách chọn vị trí khác nhau. Và bài học mà tôi muốn chia sẻ là căn cứ vào triết lý, mục tiêu phát triển và cách vận hành phát triển một dự án bất động sản của mỗi nhà đầu tư mà sẽ có thể chọn ra được vị trí thích hợp.

Ông Hồng chia sẻ: “Khi đến một vùng đất, khu vực, địa bàn mới, tôi chỉ mong muốn có thể định hình được ý muốn phát triển khu vực đó như thế nào, sự phát triển có phù hợp với khu vực đó không thì nhà tư vấn mới có thể giúp chủ đầu tư được vì họ có tính học thuật, nguyên tắc. Quan trọng nhất với một dự án là nhà đầu tư và tư vấn phải xác định được tính chất dự án này phải làm gì”.

Bên cạnh đó, ông cho hay, có tư vấn giỏi nhưng phải là những người, những đơn vị có bản lĩnh và lương tâm. Tư vấn mà chiều lòng nhà đầu tư, không có phản biện và tính toán thì không ổn. Câu chuyện phản biện và bác bỏ của tư vấn thì đều cần phải có căn cứ.

Ông lấy ví dụ như giai đoạn 1 dự án Ecopark, chúng tôi bàn vỉa hè chỉ 5 - 6m, nhưng đến giai đoạn này phải đẩy hẳn lên 10m để làm thương mại mới phù hợp. Như vậy mới thấy rằng chúng ta phải luôn đồng hành với đơn vị tư vấn.

Cũng theo ông Hồng, khi đầu tư hạ tầng kỹ thuật, áp dụng rất nhiều các tiêu chí nước ngoài nhưng thiết kế xong đơn vị tư vấn phải cho một quy chế vận hành bởi điều kiện khí hậu của Việt Nam mưa bụi, nóng ẩm, liệu có phù hợp không... Câu chuyện đặt ra chính là cần sự khuyến cáo của đơn vị tư vấn.

Ông Pablo Acebillo, Chuyên gia cao cấp về Quy hoạch và Hạ tầng, Văn phòng enCity Singapore đưa ra 3 nội dung về đô thị thông minh như sau: 

Thứ nhất, lý giải khu đô thị thông minh là gì và các thành phần cấu thành khu đô thị thông minh. 

Thứ hai, là câu chuyện hợp tác để thông minh, đối tượng của khu đô thị thông minh là ai và các tác nhân tham gia xây dựng khu đô thị thông minh.

Thứ ba, câu chuyện thông minh trong từng giai đoạn phát triển:Các giai đoạn, chương trình và mục tiêu phát triển khu  đô thị thông minh.