Vì sao nhà đầu tư chuyển dòng tiền sang quỹ mở?

Quỹ mở trở thành "bến đỗ an toàn" giữa cơn sóng lớn

Từ tháng 4 đến giữa tháng 10/2025, VN-Index trải qua chuỗi tăng nóng, nhiều thời điểm áp sát mốc 1.800 điểm. Tuy nhiên, ngay sau đó, áp lực chốt lời lan rộng khiến thị trường đảo chiều mạnh. Độ biến động cao khiến nhiều nhà đầu tư cá nhân khó giữ vững hiệu quả danh mục, nhất là những người "tự chơi" cổ phiếu đơn lẻ.

Trái lại, các quỹ mở — vốn được quản lý bởi đội ngũ chuyên nghiệp và danh mục phân bổ đa dạng — lại ghi nhận sức bền đáng kể trước các cú rung lắc.

Nhiều quỹ cổ phiếu tiếp tục ghi nhận hiệu suất ấn tượng trong giai đoạn thị trường biến động mạnh, thậm chí vượt trội so với VN-Index trong 3 tháng gần nhất.

Trong nhóm quỹ tăng trưởng tích cực, có thể kể đến: Quỹ Đầu tư Cổ phiếu Hàng đầu VinaCapital (UVEEF): +15,03%; Quỹ Đầu tư Cổ phiếu Tăng trưởng Bluechip Bảo Việt (BVFED): +13,03%; Quỹ Đầu tư Cổ phiếu Tập trung của Mirae Asset (MAGEF): +12,55%; Quỹ Đầu tư Cổ phiếu Hàng đầu của VinaCapital (VEOF): +10,45%; Quỹ Đầu tư Cổ phiếu Tăng trưởng của VCBF – Balanced Capital Fund (VCBF-BCF): +10,42%

Hiệu suất này cho thấy các quỹ chủ động vẫn đang duy trì chiến lược lựa chọn cổ phiếu hiệu quả, tập trung vào nhóm doanh nghiệp có nền tảng cơ bản tốt, giúp nhà đầu tư đạt mức tăng trưởng ổn định ngay cả khi thị trường chung còn nhiều rung lắc.

Trong khi cùng kỳ, VN-Index chỉ đạt khoảng 9,2%.

Nhiều quỹ mở cổ phiếu tăng trên 20–35% từ đầu năm

Tính từ đầu năm 2025 đến hết ngày 31/10/2025, loạt quỹ cổ phiếu vẫn duy trì mức tăng trưởng ấn tượng, dù thị trường trải qua nhiều nhịp điều chỉnh mạnh: BVFED: +36,34%, DCDS: +29,53%, BMFF: +25,48%, MAGEF: +25,22%, TCGF: +23,31%, MBVF: +22,40%, VCBF-BCF: +21,37%

Ở khung dài hơn (1 năm – 5 năm), hiệu quả đầu tư qua quỹ mở càng thể hiện rõ rệt. Nhiều quỹ ghi nhận mức lợi nhuận trên 25%/năm, nổi bật gồm: BVFED: +38,17%, DCDS: +32,65%, BMFF: +28,08%, MAGEF: +26,72%, VCBF-BCF: +25,14%.

Theo các chuyên gia tài chính, đa số quỹ cổ phiếu tại Việt Nam có hiệu suất vượt VN-Index trong khoảng hơn 50% thời gian của 5 năm gần nhất. Điều này phản ánh tính nhất quán trong chiến lược, khả năng chọn lọc cổ phiếu tốt và sự duy trì kỷ luật danh mục qua nhiều chu kỳ thị trường.

Quỹ trái phiếu: Dòng tiền thận trọng tìm nơi trú ẩn

Không chỉ quỹ cổ phiếu, nhóm quỹ trái phiếu cũng đang hút vốn mạnh từ phía nhà đầu tư cá nhân. Trong 9 tháng đầu năm 2025, nhóm quỹ trái phiếu ghi nhận hiệu suất trung bình khoảng 4,5%, tương đương cùng kỳ 2024 (4,4%) và cao hơn lãi suất tiết kiệm (khoảng 3,4%). Một số quỹ trái phiếu có quy mô lớn và hiệu suất ổn định trong thời gian dài như: DCBF Quỹ trái phiếu dòng tiền linh hoạt MBAM.

Các quỹ này đều đạt hiệu suất quanh mức 5%, đồng thời thu hút dòng tiền vào ròng liên tục trong 5 tháng liền trước tháng 9/2025. Tuy nhiên, từ khoảng cuối quý III/2025, áp lực bán ròng bắt đầu lan sang cả nhóm quỹ trái phiếu. Nguyên nhân chủ yếu đến từ:

Nhà đầu tư chốt lời. Sau thời gian dài nắm giữ và lợi nhuận đạt mức kỳ vọng, nhiều nhà đầu tư cá nhân bắt đầu hiện thực hóa lợi nhuận.

Dòng tiền dịch chuyển sang tài sản tăng nóng. Một phần vốn được chuyển sang các tài sản tăng mạnh trong năm như: Vàng (tăng hơn 50% từ đầu năm), Bất động sản (nhiều phân khúc đang ấm dần).

Dù vậy, xu hướng tổng thể vẫn cho thấy quỹ trái phiếu tiếp tục đóng vai trò kênh đầu tư phòng thủ, phù hợp với những người ưu tiên ổn định và hạn chế rủi ro.

Vì sao quỹ mở ngày càng được ưa chuộng?

Thứ nhất: Quản lý chuyên nghiệp – giảm rủi ro cảm xúc, tối ưu chiến lược. Một trong những nguyên nhân quan trọng nhất khiến quỹ mở thu hút dòng vốn của nhà đầu tư cá nhân chính là mô hình quản lý chuyên nghiệp. Trong khi nhà đầu tư cá nhân thường ra quyết định dựa trên cảm xúc — như sợ hãi khi thị trường giảm mạnh hoặc hưng phấn quá mức lúc thị trường tăng nóng — các quỹ mở lại hoạt động theo hệ thống phân tích bài bản.

Đội ngũ quản lý quỹ (fund managers) được đào tạo chuyên sâu về phân tích doanh nghiệp, định giá, quản trị rủi ro và xu hướng thị trường. Họ sở hữu: Hệ thống phân tích dữ liệu lớn, báo cáo vĩ mô – ngành – doanh nghiệp cập nhật liên tục. Quy trình đầu tư kỷ luật, hạn chế tối đa tác động của cảm xúc. Cơ chế kiểm soát rủi ro nhiều tầng, giúp duy trì trạng thái danh mục tối ưu ngay cả khi thị trường biến động mạnh

Chính vì vậy, khi phần lớn nhà đầu tư cá nhân dễ rơi vào "bẫy tâm lý" như FOMO (sợ bỏ lỡ) hay panic selling (bán tháo), quỹ mở vẫn duy trì được sự ổn định nhờ chiến lược đầu tư dài hạn.

Thứ hai: Danh mục đa dạng – giảm mạnh rủi ro "tập trung vào một cổ phiếu". Một lợi thế vượt trội khác của quỹ mở là khả năng đa dạng hóa danh mục. Nhà đầu tư cá nhân thường chỉ nắm từ 3–5 mã vì nguồn vốn hạn chế, dẫn đến rủi ro lớn khi một cổ phiếu giảm mạnh hoặc ngành đó gặp biến cố.

Ngược lại, quỹ mở có thể đầu tư: Từ 30 đến 100 mã cổ phiếu thuộc nhiều nhóm ngành. Cân bằng giữa cổ phiếu phòng thủ và cổ phiếu tăng trưởng. Thậm chí kết hợp thêm trái phiếu, chứng chỉ tiền gửi tùy chiến lược

Nhờ mức độ phân tán rủi ro cao, khi một số cổ phiếu giảm giá, tác động tiêu cực lên NAV của quỹ sẽ được hạn chế bởi nhóm cổ phiếu khác tăng trưởng tốt hơn. Đây là lý do khiến hiệu suất quỹ thường ổn định hơn so với danh mục tự đầu tư.

Thứ ba: Hiệu suất dài hạn hấp dẫn – thể hiện sức mạnh chiến lược kỷ luật. Nhiều quỹ mở chứng minh khả năng đánh bại thị trường trong trung và dài hạn, nhờ kiên định với chiến lược đầu tư dựa trên giá trị thật của doanh nghiệp.

Khác với nhà đầu tư cá nhân dễ bị cuốn theo sóng ngắn, quỹ mở: Bám sát chu kỳ kinh doanh của doanh nghiệp. Mua tích lũy khi cổ phiếu rẻ, tăng tỷ trọng vào các doanh nghiệp có nền tảng tài chính vững. Nắm giữ dài hạn để tối ưu hóa lợi nhuận theo thời gian

Chính sự kiên nhẫn và tính kỷ luật này giúp các quỹ đạt mức lợi nhuận vượt trội so với VN-Index trong nhiều năm liền. Nhìn vào kết quả lịch sử, đa số quỹ cổ phiếu hàng đầu đều tăng trưởng từ 20–35%/năm, bất chấp thị trường nhiều giai đoạn biến động.

Thứ tư: Phù hợp với người bận rộn – đầu tư "nhàn", lợi nhuận vẫn ổn định. Trong thời đại mà công việc, gia đình và cuộc sống chiếm phần lớn thời gian, không phải ai cũng có thể: Đọc báo cáo tài chính mỗi quý. Theo dõi bảng giá hàng giờ. Nghiên cứu hàng trăm doanh nghiệp. Tự kiểm soát rủi ro danh mục.

Quỹ mở vì thế trở thành giải pháp "nhàn nhưng hiệu quả". Nhà đầu tư chỉ cần: Xác định mục tiêu tài chính, Chọn quỹ phù hợp. Giao việc cho đội ngũ quản lý chuyên nghiệp.

Phần còn lại — từ phân bổ tài sản, kiểm soát rủi ro, tái cân bằng danh mục đến tối ưu lợi nhuận — đều do quỹ đảm nhiệm. Điều này đặc biệt phù hợp với người đi làm văn phòng, nhà đầu tư mới hoặc người không có thời gian theo dõi thị trường.

Góc nhìn chuyên gia: Quỹ mở vẫn là xu hướng chủ đạo trong giai đoạn 2025–2026

Nhiều chuyên gia tài chính nhận định rằng sự trỗi dậy của quỹ mở không phải là xu hướng nhất thời mà sẽ tiếp tục duy trì mạnh mẽ trong năm 2025–2026. Bức tranh thị trường đang hội tụ nhiều yếu tố thuận lợi giúp quỹ mở giữ vai trò trung tâm trong chiến lược phân bổ tài sản của nhà đầu tư cá nhân.

Thứ nhất, mặt bằng lãi suất duy trì ở mức thấp khiến các kênh đầu tư truyền thống như gửi tiết kiệm kém hấp dẫn hơn. Trong bối cảnh lãi suất khó có khả năng tăng mạnh trong ngắn hạn, nhà đầu tư buộc phải tìm kiếm những lựa chọn có khả năng sinh lời tốt hơn nhưng vẫn giữ được tính an toàn tương đối. Các quỹ trái phiếu, quỹ cân bằng và quỹ cổ phiếu có chiến lược phòng thủ vì thế trở thành lựa chọn ưu tiên.

Thứ hai, thị trường chứng khoán được dự báo tiếp tục biến động khó lường, đặc biệt trong giai đoạn VN-Index dao động mạnh theo các thông tin vĩ mô toàn cầu. Khi sự bất định gia tăng, nhà đầu tư cá nhân thường rơi vào tâm lý dao động và dễ đưa ra quyết định cảm tính. Quỹ mở với chiến lược đầu tư kỷ luật, bám sát các chỉ số cơ bản của doanh nghiệp có lợi thế vượt trội trong việc duy trì hiệu quả ổn định giữa biến động.

Thứ ba, khẩu vị đầu tư của nhà đầu tư cá nhân đang thay đổi rõ rệt. Thay vì chạy theo các "sóng ngắn" như trước, nhiều người bắt đầu hướng đến chiến lược dài hạn và ưu tiên tối ưu hóa lợi nhuận trong 3–5 năm. Điều này trùng khớp với cách thức hoạt động của quỹ mở vốn nhấn mạnh vào đầu tư giá trị và nắm giữ dài hạn.

Thứ tư, sự phổ biến của các nền tảng đầu tư số giúp quỹ mở tiếp cận nhà đầu tư dễ dàng hơn bao giờ hết. Chỉ với vài thao tác trên ứng dụng, nhà đầu tư có thể mua – bán chứng chỉ quỹ mà không cần đến trực tiếp công ty quản lý quỹ hay ngân hàng. Mức độ tiện lợi cao, giao dịch minh bạch và phí thấp khiến quỹ mở trở thành lựa chọn phù hợp cho những người trẻ hoặc nhóm nhà đầu tư lần đầu tham gia thị trường.

Chính nhờ những yếu tố này, các chuyên gia dự báo dòng tiền sẽ tiếp tục chảy mạnh vào: Quỹ cân bằng (balanced funds) – phù hợp với nhà đầu tư muốn vừa tăng trưởng vừa kiểm soát rủi ro. Quỹ cổ phiếu có chiến lược thận trọng hoặc rủi ro thấp – trung bình. Quỹ trái phiếu linh hoạt, hưởng lợi từ mặt bằng lãi suất thấp và nhu cầu đầu tư an toàn.

Lời khuyên cho nhà đầu tư cá nhân khi tham gia quỹ mở

Để tối ưu hóa hiệu quả và hạn chế rủi ro, các chuyên gia khuyến nghị nhà đầu tư cần nắm vững một số nguyên tắc quan trọng:

Lựa chọn quỹ uy tín, hiệu quả dài hạn tốt. Nên ưu tiên các quỹ có lịch sử hoạt động ổn định từ 3–5 năm, công bố NAV minh bạch, quản lý bởi các công ty uy tín. Hiệu suất quá cao trong thời gian ngắn chưa chắc đã bền vững.

Xác định rõ mục tiêu đầu tư. Tùy theo mục tiêu — bảo toàn vốn, tích lũy ổn định hay tăng trưởng mạnh — nhà đầu tư có thể lựa chọn quỹ trái phiếu, quỹ cân bằng hoặc quỹ cổ phiếu tương ứng. Xác định sai mục tiêu có thể dẫn đến kỳ vọng không thực tế và tâm lý bất ổn.

Theo dõi định kỳ, giữ kỷ luật, tránh giao dịch cảm tính. Quỹ mở phù hợp với chiến lược dài hạn, do đó việc mua vào – bán ra liên tục sẽ làm giảm hiệu quả và tăng chi phí. Nhà đầu tư nên đánh giá hiệu suất theo quý hoặc theo năm, thay vì phản ứng theo biến động từng phiên.

Đa dạng hóa danh mục quỹ. Không dồn toàn bộ vốn vào một quỹ. Việc phân bổ vào nhiều quỹ cổ phiếu, quỹ trái phiếu hoặc quỹ cân bằng sẽ giúp tối ưu hóa rủi ro và tạo nên danh mục bền vững hơn.