Những yếu tố nào sẽ quyết định giá dầu trong năm 2025?

Dầu thô Brent và West Texas Intermediate có vẻ sẽ kết thúc ở mức tương tự như khi bắt đầu. WTI bắt đầu năm 2024 ở mức hơn 70 USD một thùng và sắp kết thúc ở mức thấp hơn. Dầu thô Brent có vẻ sẽ ghi nhận mức lỗ đáng chú ý, bắt đầu năm ở mức 77 USD một thùng và kết thúc ở mức hơn 74 USD một thùng tại thời điểm viết bài.

Lý do lớn nhất cho sự ổn định có phần bất thường về giá dầu là việc tập trung vào Trung Quốc. Mọi báo cáo về giá dầu trong năm nay đều đưa dữ liệu kinh tế hoặc số liệu nhập khẩu dầu của Trung Quốc lên hàng đầu. Điều này có thể tiếp tục trong năm 2025, giữa hàng loạt các báo cáo dự đoán tăng trưởng nhu cầu dầu mỏ sẽ đạt đỉnh ở quốc gia nhập khẩu dầu lớn nhất thế giới.

Các tập đoàn dầu khí nhà nước của Trung Quốc cũng đã lên tiếng về vấn đề này. Đầu tháng này, CNPC cho biết họ kỳ vọng nhu cầu tăng trưởng sẽ đạt đỉnh vào năm 2025, đẩy lùi năm đạt đỉnh từ 2030, như là dự báo trước đó của họ vào năm 2023. Công ty trích dẫn việc áp dụng xe điện và sự tăng trưởng của xe tải LNG là lý do cho dự đoán của mình, mặc dù tỷ lệ xe điện trong tổng số xe bán ra năm nay tại Trung Quốc đạt mức kỷ lục nhưng không thể đảo ngược xu hướng tăng trưởng nhu cầu dầu mỏ tại quốc gia này.

Sinopec là tập đoàn tiếp theo, khi công bố một báo cáo cách đây một tuần cho biết tăng trưởng nhu cầu dầu mỏ tại Trung Quốc dự kiến sẽ đạt đỉnh vào năm 2027. Đỉnh cao này sẽ rơi vào mức nhu cầu hàng ngày khoảng 16 triệu thùng, tương đương với tổng 800 triệu tấn, theo thông báo từ tập đoàn dầu khí quốc gia Trung Quốc. Một năm trước, Sinopec dự báo nhu cầu dầu mỏ của Trung Quốc sẽ đạt đỉnh ở khoảng 800 triệu tấn trong giai đoạn từ 2026 đến 2030. Nhu cầu dầu mỏ của Trung Quốc trong năm nay được Sinopec dự báo sẽ đạt khoảng 750 triệu tấn.

Vì vậy, sự tập trung vào Trung Quốc và tâm lý bi quan về nhu cầu tiêu thụ dầu mỏ tại quốc gia này đã giữ cho giá dầu ổn định trong năm nay, và có khả năng sẽ tiếp tục duy trì sự ổn định đó trong năm 2025, trừ khi các gói kích thích mà chính phủ Bắc Kinh đang tung ra cho nền kinh tế không thúc đẩy nhu cầu lớn hơn đối với mặt hàng quan trọng này. Như một nhà phân tích từ công ty môi giới Pepperstone đã chia sẻ với Wall Street Journal: “Vẻ bình yên trên thị trường dầu mỏ ẩn giấu sự tương tác phức tạp giữa các yếu tố vĩ mô có thể dẫn đến những biến động mạnh vào bất kỳ thời điểm nào”.

"Chú ý hiện nay đang tập trung vào sự phát triển của các dữ liệu vĩ mô và các quyết định sắp tới của OPEC+, sẽ quyết định hướng đi của thị trường trong những tháng tới", Quasar Elisundia cho biết trong cuộc trò chuyện với WSJ. Trong các dữ liệu vĩ mô, sự chú ý sẽ vẫn tập trung vào Trung Quốc nhưng cũng không thể bỏ qua Ấn Độ, quốc gia đang nổi lên như một động lực tiêu thụ dầu mỏ quan trọng toàn cầu. Thực tế, S&P Global Commodity Insights gần đây đã dự báo rằng tốc độ tăng trưởng nhu cầu dầu mỏ của Ấn Độ sẽ vượt qua Trung Quốc trong năm nay.

“Ấn Độ sẽ là động lực chính, cùng với Đông Nam Á và các khu vực khác của Nam Á, thúc đẩy tăng trưởng nhu cầu dầu mỏ trong tương lai của khu vực”, Kang Wu, giám đốc nghiên cứu kinh tế vĩ mô và nhu cầu dầu mỏ toàn cầu của SPGCI, cho biết.

Tuy nhiên, ngay cả những thị trường tăng trưởng yếu hơn như Liên minh Châu Âu (EU) vẫn tiếp tục chứng kiến sự tăng trưởng trong nhu cầu dầu mỏ, điều này có thể được nhìn nhận qua các số liệu nhập khẩu. Các số liệu mới nhất trong quý II năm nay cho thấy sự giảm sút trong nhập khẩu khí tự nhiên, nhưng lại có sự phục hồi trong các mặt hàng mà EU phân loại là “dầu mỏ”. Mặc dù EU không phải là thị trường mà các nhà giao dịch dầu thường xem xét để đánh giá xu hướng tiêu dùng, nhưng đây có thể là một thiếu sót lớn.

Về phía cung, trọng tâm vẫn là OPEC+, ngay cả khi các nhà dự báo vẫn lặp lại rằng họ kỳ vọng sản lượng tăng trưởng mạnh mẽ từ các quốc gia không thuộc OPEC như Hoa Kỳ, Guyana, Canada và Brazil. Tuy nhiên, các dự báo này đã bắt đầu điều chỉnh lại đối với Hoa Kỳ, khi ngành công nghiệp dầu mỏ liên tục đưa ra những tín hiệu rằng sẽ không có việc khai thác tự do chỉ vì có một tổng thống ủng hộ dầu mỏ trong Nhà Trắng.

Tương tự đối với OPEC+, các nhà dự báo đã khiến các nhà giao dịch lo lắng trong suốt nhiều tháng qua, khi nhắc nhở họ về lượng công suất dự trữ mà OPEC có thể đưa vào khai thác khi quyết định giảm các biện pháp cắt giảm sản lượng. Tuy nhiên, điều mà họ quên đề cập là OPEC và các đối tác trong OPEC+ đã làm rõ ngay từ khi bắt đầu các đợt cắt giảm rằng, sản lượng chỉ được đưa trở lại khi giá dầu tăng đủ cao. Về cơ bản, điều này đồng nghĩa nhiều đợt giá dầu giảm mạnh trong năm nay hoàn toàn là kết quả của những kỳ vọng không thực tế, và không liên quan đến các yếu tố cơ bản của thị trường dầu mỏ.

Trong bối cảnh hiện tại, các yếu tố cơ bản có vẻ đang cân bằng. Nhiều người dự báo sẽ có tình trạng dư thừa nguồn cung vào năm sau, điều này dựa trên các giả định về sự gia tăng việc sử dụng xe điện (EV) – một giả định đã liên tục gây thất vọng. Các lệnh trừng phạt của Trump đối với Iran có thể thắt chặt nguồn cung từ Trung Đông và tạo động lực tăng giá, nhưng khả năng ý tưởng về khoản dự phòng công suất 5 triệu thùng/ngày sẽ đóng vai trò là công cụ ngăn chặn giá cả tăng cao trên thị trường.

Anh Thư/AFP